3 - کمیته بین‌الدول برای حمایت از میراث فرهنگی و طبیعی جهان

از کنوانسیون حمایت میراث فرهنگی و طبیعی جهان
1 - برای حمایت از میراث فرهنگی و طبیعی جهان که دارای ارزش استثنائی جهانی هستند، یک کمیته بین‌الدول به نام «‌کمیته میراث‌جهانی» در سازمان تربیتی، علمی و فرهنگی ملل متحد، تاسیس میگردد. این کمیته مرکب از پانزده دولت عضو این کنوانسیون خواهد بود که به وسیله دولتهای عضو کنوانسیون در یک جلسه عمومی که طی اجلاسیه‌های عادی کنفرانس عمومی سازمان تربیتی، علمی و فرهنگی ملل متحد، تشکیل میگردد، انتخاب خواهند شد. تعداد دولتهای عضو کمیته از تاریخ تشکیل اجلاسیه عادی کنفرانس عمومی، پس از لازم‌الاجراء شدن کنوانسیون حاضر برای حداقل 40 دولت، به 21 نفر خواهد رسید.
2 - انتخاب اعضای کمیته باید متضمن نمایندگی منصفانه مناطق و فرهنگهای مختلف جهان باشد.
3 - در جلسات کمیته یک نماینده از مرکز بین‌المللی مطالعات برای حفاظت و مرمت اموال فرهنگی (‌مرکز رم)، یک نماینده از شورای بین‌المللی بناها و محوطه‌ها (Icomos) و یک نماینده از اتحادیه بین‌المللی برای حفظ طبیعت و منابع آن (Iucn) با رای مشورتی شرکت خواهند کرد و بنا به درخواست دولتهای عضو که در جلسه عمومی طی اجلاسیه‌های عادی کنفرانس عمومی سازمان تربیتی، علمی و فرهنگی ملل متحد، مجتمع میشوند نمایندگان سایر سازمانهای بین‌الدول یا غیر دولتی که دارای مقاصد مشابهی باشند نیز میتوانند بآنان بپیوندند.
1 - مدت عضویت دولتهای عضو در کمیته میراث جهانی از پایان اجلاسیه عادی کنفرانس عمومی که طی آن اعضاء انتخاب شده‌اند تا پایان سومین اجلاسیه عادی بعدی خواهد بود.
2 - معهذا مدت عضویت یک سوم اعضائی که هنگام نخستین انتخابات تعیین میشوند، در پایان نخستین اجلاسیه عادی کنفرانس عمومی متعاقب جلسه‌یی که طی آن اعضای مذکور انتخاب شده‌اند، خاتمه خواهد یافت و مدت عضویت یک سوم دیگر اعضایی که در همین زمان انتخاب میشوند در پایان دومین اجلاسیه عادی کنفرانس عمومی متعاقب جلسه‌یی که طی آن اعضای مذکور انتخاب شده‌اند، خاتمه خواهد پذیرفت. اسامی این اعضاء به حکم قرعه به وسیله رئیس کنفرانس عمومی یونسکو پس از انجام نخستین انتخابات، تعیین خواهد گردید.
3 - دولتهای عضو کمیته به عنوان نماینده خود اشخاصی را که در زمینه میراث فرهنگی یا میراث طبیعی صلاحیت دارند، برخواهند گزید.
1 - کمیته میراث جهانی آیین‌نامه داخلی خود را تصویب خواهد کرد.
2 - کمیته میتواند در هر زمان در جلسات خود، از سازمانهای عمومی و خصوصی یا اشخاص برای مشاوره در موضوعهای خاص، دعوت به عمل آورد.
3 - کمیته میتواند مراجع مشورتی که برای اجرای وظائف خود لازم بداند، ایجاد کند.
1 - هر یک از دولتهای متعاهد کنوانسیون حاضر در حدود امکان، فهرستی از کلیه اموال میراث فرهنگی و طبیعی واقع در قلمرو خود که در‌خور ثبت در فهرست پیش‌بینی شده در بند 2 این ماده است به کمیته میراث جهانی تسلیم خواهد کرد. این فهرست که جامع تلقی نمیشود، باید شامل مدارک درباره محل و موقع و اهمیت اموال مورد نظر باشد.
2 - کمیته براساس فهرستهایی که در اجرای بند 1 فوق توسط دولتها تسلیم می‌گردد، فهرستی را تحت عنوان «‌فهرست میراث جهانی» شامل قسمتی از میراث فرهنگی و میراث طبیعی بدانگونه که در مواد 1 و 2 کنوانسیون حاضر تعریف شده و به نظر کمیته، طبق معیارهایی که وضع خواهد کرد، دارای ارزش جهانی استثنائی است، تهیه و تکمیل و منتشر خواهد کرد. لااقل هر دو سال یکبار متن تجدید و تکمیل شده فهرست مذکور انتشار‌خواهد یافت.
3 - ثبت هر یک از اموال در فهرست میراث جهانی، مستلزم موافقت دولت مربوط است. ثبت اموال واقع در سرزمینی که حاکمیت یا قلمرو قضایی آن مورد ادعای چند دولت باشد، لطمه‌ای بحقوق طرفهای دعوی وارد نخواهد ساخت.
4 - کمیته در موارد لزوم فهرستی تحت عنوان «‌فهرست میراث جهانی مورد خطر» شامل فهرست اموال مذکور در فهرست میراث جهانی که نجات آنها عملیات عظیمی را ایجاب میکند و بدین منظور مساعدتی به موجب مفاد کنوانسیون حاضر درخواست شده است، تنظیم و تکمیل و منتشر خواهد‌کرد. این فهرست شامل برآورد مخارج عملیات مربوط خواهد بود. در فهرست مذکور فقط قسمتی از میراث فرهنگی و طبیعی که بر اثر خطرات شدید و مشخص در معرض تهدید قرار گرفته‌اند، منظور خواهند شد. از قبیل خطر انهدام ناشی از زوال سریع، طرحهای عملیات وسیع عمومی یا خصوصی، توسعه سریع شهری و جهانگردی، خطر انهدام به علت تغییرات حاصل از بهره‌برداری یا تملک زمین، ویرانی عمیق ناشی از عوامل ناشناخته، متروک ماندن بهر دلیل، برخوردهای مسلحانه یا خطر وقوع اینگونه برخوردها، مصائب و سوانح طبیعی، آتش‌سوزیهای دامنه‌دار، زلزله، ریزش زمین، فورانهای آتشفشانی، تغییرات سطح آب سیلابها، تلاطم امواج. کمیته میتواند در هر زمان و در صورت فوریت اقلام جدیدی را بر فهرست میراث جهانی مورد خطر، بیفزاید و ثبت اموال جدید را فوراً منتشر سازد.
5 - کمیته معیارهایی را که براساس آن قسمتی از میراث فرهنگی و طبیعی ممکن است در هر یک از فهرستهای مذکور در بندهای 2 و 4 این ماده ثبت گردد معین میکند.
6 - کمیته قبل از رد درخواست ثبت در یکی از فهرستهای مذکور در بندهای 2 و 4 این ماده با دولت متعاهد که میراث فرهنگی یا طبیعی مورد بحث در‌قلمرو آن واقع است، مشورت میکند.
7 - کمیته با موافقت دولتهای ذینفع، مطالعات و تحقیقات لازم را برای تنظیم فهرستهای مذکور در بندهای 2 و 4 این ماده، هماهنگ و تشویق میکند.
عدم ثبت قسمتی از میراث فرهنگی و طبیعی در هر یک از دو فهرست مذکور در بندهای 2 و
4 ماده 11 بهیچوجه بمعنای آن نیست که اموال مزبور برای مقاصدی غیر از آنچه برای ثبت در این فهرست‌ها در نظر گرفته شده، دارای ارزش جهانی استثنائی نیستند.
1 - کمیته میراث جهانی، درخواستهای کمکهای بین‌المللی را که به وسیله دولتهای متعاهد کنوانسیون حاضر درباره قسمتی از میراث فرهنگی و طبیعی واقع در قلمرو آنها تنظیم شده و در فهرستهای مندرج در بندهای 2 و 4 ماده 11 منظور گردیده یا در خور گنجانیدن است، دریافت داشته و مورد بررسی قرار می دهد. هدف این تقاضا ممکن است حمایت، حفاظت، شناساندن یا احیای این اموال باشد.
2 - تقاضاهای کمک بین‌المللی مذکور در بند 1 این ماده همچنین ممکن است به منظور تشخیص قسمتی از میراث فرهنگی و طبیعی به نحوی که در مواد 1 و 2 تعریف شده و هنگامی که بررسیهای مقدماتی لزوم ادامه تحقیقات بیشتری را تایید کند، باشد.
3 - کمیته درباره ترتیب اثر دادن به این تقاضاها تصمیم میگیرد و در صورت اقتضاء نوع و میزان کمک خود را تعیین می‌کند و از جانب خویش ترتیبات لازم را با دولت ذینفع می‌دهد.
4 - کمیته ترتیب اولویت عملیات خود را مشخص میکند و در این امر اهمیت نسبی نجات قسمتی از میراث فرهنگی و طبیعی جهان، لزوم تامین مساعدت بین‌المللی نسبت باموال فرهنگی که مظهر کاملتر طبیعت یا نبوغ و تاریخ ملل جهان است و فوریت اقداماتی که باید انجام گیرد، اهمیت منابع کشورها که در قلمرو آنها اموال مورد تهدید قرار دارند و به ویژه حدودی که این کشورها میتوانند نجات این اموال را با وسائل خاص خود تامین کنند، در نظر می‌گیرد.
5 - کمیته فهرست اموالی را که برای آنها کمک بین‌المللی فراهم آمده تنظیم، تکمیل و منتشر می‌کند.
6 - کمیته در مورد استفاده از منابع صندوق که به موجب ماده 15 کنوانسیون حاضر تاسیس میشود، تصمیم میگیرد و وسائلی را برای افزایش منابع صندوق تامین میکند و در این مورد، کلیه تدابیر سودمند را اتخاذ مینماید.
7 - کمیته با سازمانهای بین‌المللی و ملی، دولتی و غیر دولتی، که دارای مقاصد مشابهی با هدفهای کنوانسیون حاضر هستند، همکاری میکند. کمیته میتواند به منظور اجرای برنامه‌ها و طرحهای خود از این سازمانها بویژه مرکز بین‌المللی مطالعات برای حفاظت و مرمت اموال فرهنگی (مرکز رم) شورای بین‌المللی بناها و محوطه‌ها (Icomos) و اتحادیه بین‌المللی حفظ طبیعت و منابع آن (Iucn) و همچنین از دستگاههای عمومی یا خصوصی و اشخاص استمداد کند.
8 - تصمیمات کمیته با اکثریت دو سوم اعضاء حاضر که در اخذ رای شرکت میکنند، اتخاذ میگردند، جلسه با حضور اکثریت اعضاء رسمیت مییابد.
1 - یک دبیرخانه که توسط مدیر کل سازمان تربیتی، علمی و فرهنگی ملل متحد، معین خواهد شد بکمیته میراث جهانی کمک میکند.
2 - مدیر کل سازمان تربیتی، علمی و فرهنگی ملل متحد با حداکثر استفاده ممکن از خدمات مرکز بین‌المللی تحقیقات برای حفاظت و مرمت اموال فرهنگی (‌مرکز رم) و شورای بین‌المللی بناها و محوطه‌ها (Icomos) و اتحادیه بین‌المللی برای حفظ طبیعت و منابع آن (Iucn) در حدود صلاحیت و امکانات هر یک، اسناد کمیته، دستور جلسات آن را تنظیم میکند و اجرای تصمیمات کمیته را تامین مینماید.