بررسی فرجام‌خواهی درباره اثبات وقفیت، خلع ید و ابطال وقف‌نامه با تایید دادنامه بدوی توسط دادگاه تجدیدنظر

رای دادگاه بدوی

بسمه تعالی

فرجامخواه: ش. ک. ن. با وکالت اقای ع. ا. ؛ *

فرجامخوانده: موقوفه *به نمایندگی سازمان *و غیره به نشانی منعکس در دادخواست

فرجامخواسته: دادنامه شماره *1400/02/04 صادره از شعبه *

تاریخ ابلاغ دادنامه به فرجامخواه: 1400/02/07 تاریخ وصول دادخواست فرجامی: 400/2/27

مرجع رسیدگی: شعبه *

هیات شعبه اقایان: م. ع. (رئیس) س. ا. م. (مستشار) ع. پ. (عضو معاون)

خلاصه جریان پرونده:

پیرو گزارش و دادنامه شماره *97/11/7 این شعبه مبنی بر نقص تحقیقاتی و ارجاع پرونده به دادگاه تجدیدنظر در جهت رفع نقایص مورد نظر دادگاه در راستای رای شعبه 10 مبادرت به صدور قرار کارشناسی نموده کارشناس تشخیص اصالت خط و امضا و اثرانگشت طی نظریه تقدیمی به شماره وارده *98/4/18 به جهت محو بودن خطوط اثرانگشت اظهارنظر در خصوص تعلق یا عدم تعلق به مرحوم ح. ک. ن. را تا ممکن اعلام کرده است. دادگاه با توجه به اعتراض به عمل امده به نظریه کارشناسی منفرد قرار ارجاع به هیات سه نفره کارشناسی را صادر نموده هیات کارشناسان در نظر *(برگ 512 پرونده) در نتیجهگیری اعلام نمودند با توجه به مراتب فوق و سایر ادله تخصصی از نقطه نظر کارشناسی دلایل و شواهدی مبنی بر غیر واقعی بودن تاریخ مندرج در ذیل سند مورد ادعا و ادلهای مبنی بر عدم اصالت فنی سند موصوف به دست نیامده وکیل هیات امنای *س. به شرح لایحه تقدیمی تقاضای تحقیق از مسجلین استشهادیه محلی را نموده دادگاه در جهت تکمیل پرونده قرار تحقیق محلی را صادر نموده اجرای ان را به دادگاه علیاباد کتول ارجاع داده شعبه *حقوقی *از گواهان به شرح اوراق (544 الی 548) تحقیق نموده اقای ع. ج. پ. س. اظهار داشت من از *فالی یادم میاید ولی زمانی که میخواستند مسجد اول را تخریب میکردند. یادم میاید اقای ی. ک. اظهار داشت اولین م. گالی سر بود. سمت شرق بود. و مسجد دوم که سقف ان سفالی بوده و روی ان به سمت جنوب بود. و زمانی بنده به مسجد میامدم گالی سر بود. (اولین مسجد) اقای ا. ک. اظهار داشت از سن 6 سالگی حضور ذهن دارم. که سال 1351 اینجا مسجد بوده است. اقای م. ح. - اظهار داشت حدود 66 سال اینجا زندگی میکنم تا به حال 4 بار مسجد اینجا ساخته شده بود. با گ. سر پوشیده بود. و دو درب چوبی نیز داشت بچه بود. که اینها را میدیدم برای نماز خواندن مسجد میامدم اقای م. ان اولین امام جماعت بود. که یاد مرمت مهاجریان را در *گالی سر دیدم اقای ر. ک. اظهار داشت این یک مسجد سمت شرق بود. در یک *بود. و گ. سر بود. درهای مسجد تخته و چوبی بود. در مورد اینکه چه کسی جای مسجد را وقف کرده بود. اطلاعی ندارم. قبل از انقلاب مسجد سابق تخریب شد و بنای دیگری ساخته شده و بعد نیز این مسجد تخریب شد یک مسجد بزرگتر در همین مکان نباشد. و حالا نیز ان مسجد را تخریب و مسجد دیگری درحال ساخت است. در مورد اینکه مسجد اول چه زمانی ساخته شده بود. (گ. پ.) بنده حدود 10 سال داشته پس از تحقیق از گواهان در مورد قدمت مسجد س. کارشناسی منتخب در گزارش خود اعلام داشته برای احراز قدمت بنا استعلام از میراث فرهنگی و گردشگری استان *به جهت بررسی نقشههای سازمان نقشهبرداری کشوری (سال 1340 یا 1344) با هماهنگی نقشهبردار و تعیین یوتیام محل توسط اقای مهندس ب. یا اقای دکتر ا. جهت حصول نتیجه دقیقتر تماس حاصل گردد. لازم به ذکر است. وقفنامه موجود در پرونده که کپی ان در اختیار کارشناسی قرار گرفته مربوط به زمین *س. معروف به زمین یوسفی به همراه رشته قنات بوده و مربوط به زمین مورد مناقشه (معروف به چندار) واقع در غرب روستا نمیباشد. (امنای مسجد به جهت ارائه سابقه وقفنامهها به دادگاه ارائه دادهاند و ادعایی مبنی بر اینکه این وقفنامه مربوط به این زمین میباشد. ندارند) و نیز امنای مسجد حدود یک هکتار به قسمت جنوبی زمین مورد اشاره خریداری و اضافه نموده و در مجموع مساحت زمین بیشتر از 4 هکتار است. نظریه با در نظر گرفتن جمیع عوامل موثر در قضیه اعلام میگردد. قدمت مسجد مورد بحث تایید و در صورت نیاز مراحل بعدی جهت تعیین دقیق سن بنا یا دستور مرجع محترم قضایی و کارشناسان معرفی شده امکانپذیر است. انگاه دادگاه تجدیدنظر در تاریخ 99/10/30 استعلام از میراث فرهنگی و گردشگری استان *در مورد قدمت مسجد قدیمی *س. از طریق کارشناس مطلع ان اداره مهندس ب. را برای حضور در دادگاه و ملاحظه پرونده دادگاه تجدیدنظر و استفاده از تخصص اقای دکتر ا. در خصوص نقشهبرداری و تعیین یوتیام را ضروری دانسته اقای مهندس ب. در جلسه دادگاه حاضر شده نامبرده اظهار داشت به طور کلی *س. از حیث شمول اثار میراث فرهنگی به لحاظ وجود تپه بخشی بزرگی از روستا در محدوده میراث فرهنگی قرار دارد. از جمله مسجد احداثی بر روی تپه به نام *میباشد. از نظر این سازمان کلیه اعیانیهای احداثی در روی تپه از جمله *جز میراث فرهنگی بوده بساری از بناها برخلاف مقررات میراث فرهنگی ساخته شده است. در خصوص قدمت بنای قبلی مسجد چنانچه نیاز به کارشناسی باشد. باید به دلیل اینکه مسجد قدیمی بازسازی شده و مجددا احداث گردیده از طریق گانهزنی اقدام گردد. موضوع به لحاظ مخاطره امیز بودن نیاز به اخذ مجوز میباشد. در صورت اخذ مجوز گمرک کارشناسان منتخب به اتفاق اینجانب اظهارنظر خواهد شد با کیفیت فوق پیوست نموده عکس هوایی سال 1345 دادگاه ختم رسیدگی را اعلام طی دادنامه شماره *1400/02/04 چنین اعلام رای نموده:

در این پرونده ملاحظه می‌گردد. به موجب دادنامه شماره *مورخ 1396/11/26 شعبه **حکم به اثبات وقفیت مورخ 1341/7/15 به مقدار 38235 متر مربع مطابق نظریه کارشناسی و خلع ید خواندگان ردیف اول (*س. با نمایندگی هیات امنا مسجد) و خوانده ردیف هشتم اقای ر. ا. معروف به ن. ا. پ. از ملک متنازع فیه و ابطال وقف نامه مورخ 1340/1/6 و خسارات دادرسی به نفع خواهان بدوی (موقوفه *با نمایندگی سازمان *) صادر گردیده است. و پس از تجدیدنظرخواهی به موجب دادنامه شماره *مورخ 1397/5/27 شعبه *(این دادگاه) حکم به تایید و استواری دادنامه معترض عنه صادر گردیده است. و پس از فرجام خواهی از دادنامه تجدیدنظر پرونده در شعبه *مطرح و به موجب دادنامه شماره *مورخ 1397/11/7 پرونده ضمن نقض دادنامه تجدیدنظر و با موارد اعلامی نقص تحقیقات به این دادگاه تجدیدنظر ارجاع گردیده است. علی ایحال در این مرحله از رسیدگی بر اساس اجابت موارد اعلامی از سوی دیوان محترم عالی کشور اقدام گردیده است. و پس از رسیدگی مجدد و ارجاع امر به کارشناسی از حیث تشخیص اصالت مدرکیه استنادی تجدیدنظرخواهان و وقف نامه مورخ 1340 و ارجاع امر به کارشناسی از حیث قدمت بنای مسجد قدیمی *س. و استعلام از دفتر خانه اسناد رسمی شماره 118 علی اباد کتول در ارتباط با سوابق مستندات برابر اصل شده در دفتر خانه از حیث تاریخ و شماره ثبت گواهی برابر اصل و اجرای قرار تحقیق و معاینه محل از طریق مرجع مجری نیابت النهایه با توجه به جمیع تحقیقات و دادرسی معموله و انجام موارد اعلامی دیوان محترم عالی کشور کماکان عقیده و استنباط این دادگاه تجدیدنظر بر تایید و استواری دادنامه بدوی می‌باشد. زیرا اولا نظریه کارشناسی اصالت خط از سوی کارشناس بدوی و هیات 3 نفره موید مخدوش بودن اثر انگشت نسبت به واقف بوده و هیات کارشناسی اصالت انتساب وقفنامه به واقف را موکول به احراز قضایی ان دانسته است. ثانیا کارشناسی معموله در خصوص قدمت بنای مسجد قدیم *س. که تجدیدنظرخواهان مدعی وقف به نفع ان مسجد می‌باشند و بررسی عکسهای هوایی موید ان هست که اولین عکس های هوایی مربوط به سال 1345 می‌باشد. و از سوی دیگر نظریه کارشناسی دلالت بر ان دارد. زمین های مورد ادعای تصرف هیات امنای *س. با حدود و ثغور زمین های مورد ادعای وقف *از حیث موقعیت مکانی متفاوت هست و سایر تحقیقات معموله در مراحل بدوی و تجدیدنظر نیز بر صحت خواسته خواهان بدوی دلالت دارد. از این حیث مستندا و در راستای تکلیف مواد 405 و 406 و مقررات ماده 358 قانون ایین دادرسی مدنی پس از تکمیل نقایص و تحقیقات مورد نظر دیوان محترم عالی کشور و ضمن رد تجدیدنظرخواهی اصرار بر تایید دادنامه بدوی داشته و حکم به استواری ان صادر می نماید. رای صادره ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل فرجام خواهی در دیوان محترم عالی کشور می‌باشد.

این رای در تاریخ 1400/02/07 به وکیل هیات امنای مسجد س. ابلاغ شده در تاریخ 1400/02/27 از رای مذکور فرجامخواهی نموده:

هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردیده پس از قرائت گزارش عضو ممیز و اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای میدهد:

رای شعبه

با توجه به مجموع رسیدگیهای انجام شده و نظریه کارشناسی و تحقیقات و استعلامات به عمل امده فرجامخواهی فرجامخواه درحدی نیست نقض رای فرجامخواسته را ایجاب نماید. بر مبانی استدلال و جهات قانونی مذکور در رای فرجامخواسته نیز ایراد اساسی به نظر نرسیده مستندا به مواد 396 و 370 از قانون ایین دادرسی مدنی با رد فرجامخواهی وکیل فرجامخواه دادنامه فرجامخواسته را ابرام مینماید. / ل 1400/07/26

شعبه *

رئیس: م. ع. مستشار: س. ا. م.

عضو معاون: ع. پ.