تاریخ دادنامه قطعی: 1395/03/09
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: بر اساس قانون و عرف شخصی که فاقد همسر باشد، مجرد محسوب میشود و صرف ازدواج سابق و متارکه، موجب ایجاد وصف تاهل برای فرد نیست. بنابراین در صورتی که در سند نکاح به مجرد بودن زوج اشاره شده اما متعاقبا، ازدواج سابق وی کشف شود، این امر موجب ایجاد حق فسخ برای زوجه نیست.
شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- شعبه: شعبه دوازدهم دیوان عالی کشور تاریخ: 1395/03/09 - 10 : 58 قاضی: حیدرعلی حیدری قاضی: سیدقدرت اله طیبی
خلاصه جریان پرونده
در تاریخ 1394/07/27 خانم ف.س. ح. با وکالت آقای م. ب. وکیل پایه یک دادگستری به استناد تصاویر مصدق سند ازدواج شماره 19363 - 1391/06/03 حوزه 4 ثبتی اراک و شناسنامه و اظهارنامه و استعلام از اداره ثبت احوال، دادخواستی به خواسته فسخ نکاح (تایید فسخ نکاح) مطالبه خسارات دادرسی به طرفیت آقای م. الف. تقدیم و وکیل خواهان اظهار میدارد موکل حسب سند ازدواج در تاریخ 1391/06/03 با خوانده ازدواج کرده در مذاکرات پیش از ازدواج - خوانده اعلام کرده است که فاقد ازدواج قبلی و دارای وصف تجرد است لیکن بعدا موکل اطلاع پیدا کرده که زوج قبلا ازدواج کرده است و مراتب فسخ نکاح را طی اظهارنامه به خوانده ابلاغ نموده است لذا با تقدیم دادخواست تقاضای رسیدگی و صدور حکم فسخ نکاح بانضمام خسارات دادرسی مورد تقاضا است.پرونده برای رسیدگی به شعبه چهاردهم دادگاه عمومی حقوقی اراک ارجاع میگردد خانم ف. الف. با تقدیم وکالتنامه خود را وکیل خوانده معرفی می کند. دادگاه در تاریخ 94/8/19 با حضور طرفین و وکلای آنان تشکیل جلسه می دهد وکیل خواهان اظهار میدارد طبق سند ازدواج- موکل همسر خوانده است و قبل از ازدواج- زوج سابقه ازدواج داشته و آن را از موکلم مخفی نموده است لذا فاقد وصف تجرد بوده و به استناد ماده 1128 قانون مدنی حق فسخ برای زوجه فراهم شده که از طریق اظهارنامه به خوانده ابلاغ شده است اگر موکل می دانست او قبلا ازدواج کرده با او ازدواج نمیکرد. دادگاه از خواهان در خصوص ازدواج قبلی خوانده سوال می کند نامبرده اظهار می دارد. خوانده زنش را طلاق داده است و بین ما اختلاف شد و بعدا من مطلع شدم او زن قبلی داشته است.وکیل خوانده اظهار میدارد به استناد مواد 1128 و 438 قانون مدنی عمل موکل مبنی بر تدلیس نبوده است و تعریف تدلیس مشخص است. طبق سند ازدواج تقدیمی موکل مجرد بوده است و تعهدی بر اینکه قبلا ازدواج کرده بود ندارد. از طرفی طرفین ساکن یک محل هستند و زوجه وضع موکل را می دانست و در زمان ازدواج موکل زنی نداشته است و قبلا در مورد ازدواج صحبت شده بود و عمل موکل مبنی بر فریب کاری نبوده است و مدت ازدواج چهار سال گذشته است و د عوی زوجه بدلیل عدم تحقق شروط نکاح قابل رسیدگی نیست و طرفین اختلاف دارند.دادگاه پایان رسیدگی را اعلام و طی رای شماره --- - 1394/08/26 با شرح دعوای خواهان و درج اظهارات وکلای آنها و مدافعات وکیل زوج که زوجه از وضع موکل اطلاع داشته و موکل در زمان ازدواج همسری نداشته است. چنین استدلال می کند. اولا خیار فسخ فوری است و مدت ازدواج 4 سال گذشته است و علت اختلاف زوجین به لحاظ حدوث اختلاف میباشد. ثانیا به استناد ماده 1128 قانون مدنی وصف تجرد در زمان عقد ازدواج به قوت خود باقی است که زوج در آن زمان مجرد بوده است صرف ازدواج سابق و متارکه از همسر سابق خود- تاهل محسوب نمی شود و براساس قانون و عرف فردی که فاقد همسر باشد، مجرد محسوب میگردد بنابراین به استناد مفهوم مخالف ماده 1128 قانون مدنی و ماده 197 قانون آیین دادرسی مدنی (سال 1379 ) حکم بر بطلان دعوی خواهان را صادر می کند. پس از ابلاغ رای خانم ف.س. ح. با وکالت آقای م. ب. نسبت به آن تجدیدنظرخواهی می کند.شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان اراک به موضوع رسیدگی و با شرح دعوای تجدیدنظرخواه و اینکه زوج در زمان ازدواج با وی همسری نداشته است و دلیلی بر کتمان از سوی زوج ابراز نشده است لذا به استناد مواد 358 و 348 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب رای تجدیدنظرخواسته را تایید و استوار می کند. رای در تاریخ 1394/11/21 به وکیل زوجه ابلاغ و اقای م. ب. به وکالت از زوجه در تاریخ 1394/12/12 فرجامخواهی می کند که پرونده پس از تبادل لوایح به دیوانعالی کشور ارسال و برای رسیدگی به این شعبه ارجاع میشود. مفاد لوایح طرفین در زمان قرائت گزارش و شور مطالعه خواهد گردید. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید، پس از قرائت گزارش آقای قدرت الله طیبی عضو ممیز و اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد:
رای شعبه
نظر به مندرجات پرونده و ملاحظه سند ازدواج زوجین و اینکه در زمان ازدواج زوج مجرد بوده و در آن زمان همسری نداشته است. لذا به لحاظ عدم تحقق و مدت مندرج در ماده 1128 قانون مدنی- رای صادره با توجه به مندرجات آن و مدافعات فرجامخوانده و رعایت تشریفات دادرسی مخالف قانون نمیباشد فللذا به استناد ماده 370 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجامخواسته ابرام و پرونده اعاده میگردد.
شعبه دوازدهم دیوان عالی کشوررئیس: سیدقدرت اله طیبی مستشار: حیدرعلی حیدری