شاکیه دادخواستی به طرفیت سازمان سنجش آموزش کشور به خواسته ابطال بند (5) قسمت «یادآوریهای مهم» مندرج در صفحه (26) دفترچه راهنمای ثبت نام و شرکت در آزمون سراسری سال 1400 به دیوان عدالت اداری تقدیم نموده که به هیات عمومی ارجاع شده است. متن مقرره مورد شکایت به شرح ذیل میباشد:
5- براساس تبصره 2 ماده 10 آییننامه اجرایی قانون ایجاد تسهیلات برای ورود رزمندگان و جهادگران داوطلب بسیجی به دانشگاهها و موسسات آموزش عالی مصوب 30/11/1367 هیات محترم وزیران، آن دسته از متقاضیانی که با استفاده از سهمیه شاهد و ایثارگر، یک بار در رشتههای تحصیلی دوره روزانه با آزمون یا بدون آزمون (برای پذیرفته شدگان رزمنده از سال 1368 به بعد و برای پذیرفته شدگان سهمیه شاهد از سال 1376 به بعد) پذیرفته شدهاند، اعم از اینکه از رشته قبولی انصراف داده و یا در رشته قبولی ثبت نام کرده و یا نکرده باشند، حق استفاده مجدد از سهمیه مذکور در آزمون سراسری در هیچ دورهای اعم از روزانه، نوبت دوم (شبانه)، غیرانتفاعی، پیام نور، شهریه پرداز، پردیس خودگردان، مجازی، دانشگاه آزاد اسلامی و... را نخواهند داشت. به عبارت دیگر داوطلبان مشمول این ماده تحت هیچ عنوان حق استفاده مجدد از این سهمیه در تمامی دورهها و دانشگاه آزاد اسلامی را ندارند.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
به استحضار میرساند طبق تبصره 2 ماده 10 آییننامه اجرایی قانون تسهیلات برای ورود رزمندگان و جهادگران داوطلب بسیجی به دانشگاهها و موسسات آموزش عالی مصوب 1368 هیات وزیران، واجدین شرایط فقط یک بار حق استفاده از سهمیه در مقاطع کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری را دارند که این شرط برای آزمون سراسری بوده و هیچ منعی جهت استفاده مجدد از این سهمیه در گزینش دانشگاه آزاد وجود ندارد. تبصره 2 ماده واحده قانون اصلاح قانون ایجاد تسهیلات برای ورود رزمندگان و جهادگران داوطلب بسیجی به دانشگاهها و موسسات آموزش عالی کشور مصوب سال 1371 نیز دانشگاه آزاد اسلامی را موظف به اعمال سهمیه 40 درصدی برای ایثارگران میداند که نشانگر عدم تجمیع سهمیه آزمون سراسری و دانشگاه آزاد اسلامی است. از سال 1398 انتخاب رشته و اعمال سهمیه در کد رشته محلهای دانشگاه آزاد به سازمان سنجش واگذار گردید و به همین دلیل این سازمان، سهمیه ایثارگران را برای کسانی که سابقاً در آزمون سراسری از این سهمیه استفاده کردهاند و اکنون قصد استفاده مجدد از آن در گزینش دانشگاه آزاد را دارند، اعمال نمیکند که مغایر با قانون بوده و ابطال آن را خواهانم.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
طبق تبصره 2 ماده 10 آییننامه اجرایی قانون ایجاد تسهیلات برای رزمندگان و جهادگران به دانشگاهها چنانچه ایثارگری با استفاده از سهمیه در دوره روزانه پذیرفته شود دیگر حق استفاده از سهمیه در آن آزمون را نخواهد داشت و لیکن در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری مجدداً میتواند از سهمیه استفاده کند. شاکی محترم سابقاً از سهمیه ایثارگران استفاده کرده و در دوره روزانه پذیرفته شده است بنابراین دیگر حق استفاده از سهمیه در آزمون سراسری را ندارد. اینکه دانشگاه آزاد اسلامی در سالهای گذشته به کرّات اجازه استفاده از سهمیه را داده و تبصره 2 ماده 10 را رعایت نکرده ارتباطی به این سازمان ندارد.
پرونده شماره ه- ع / 9903286 مبنی بر درخواست ابطال بند (5) قسمت «یادآوریهای مهم» مندرج در صفحه 26 دفترچه راهنمای ثبت نام و شرکت در آزمون سراسری سال 1400، در جلسه مورخ 14/04/1400 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی مورد رسیدگی قرار گرفت و اعضا به اتفاق آرا به شرح ذیل مبادرت به صدور رای نمودند:
رای هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی
نظر به اینکه اولاً: به موجب تبصره (2) ماده (10) آییننامه اجرایی قانون تسهیلات برای ورود رزمندگان و جهادگران داوطلب بسیجی به دانشگاهها و موسسات آموزش عالی مصوب سال 1368 هیات وزیران: «پذیرفتهشدگان هریک از مقاطع کاردانی، کارشناس، کارشناسی ارشد پیوسته و دکترای حرفهای در صورت انصراف، حق استفاده مجدد از امتیازاتداده شده در این آییننامه را ندارند». ثانیاً: وفق رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 1709 مورخ 14/11/1399: «امکان استفاده مجدد از سهمیه ایثارگران توسط پذیرفتهشدگان در دورههای غیرروزانه دانشگاهها که انصراف از تحصیل دادهاند مغایر اطلاق مندرج در تبصره (2) ماده (10) آییننامه اجرایی قانون ایجاد تسهیلات برای رزمندگان مصوب سال 1368 میباشد که منع استفاده مجدد از سهمیه در صورت انصراف از تحصیل مندرج در آن شامل تمامی مصادیق و حالات پذیرفتهشدگان اعم از روزانه، نوبت دوم، خودگران، مجازی و... میشود...» و با توجه به اینکه اعطای سهمیه به برخی از افراد یک امر استثنایی بوده و استثنا را نیز باید به قدر متیقن آن تفسیر نموده و مستفاد از تبصره (2) ماده (10) آییننامه اجرایی یادشده و رای هیات عمومی که بهرهمندی از سهمیه علیالاطلاق برای یک مرتبه مجاز شمرده است و مصوبه مورد شکایت تکرار مفاد تبصره اخیرالذکر با رعایت رای صادره از هیات عمومی دیوان عدالت اداری میباشد و واجد حکمی فراتر از آن نسیت از این رو مصوبه معترض عنه در حدود اختیارات مرجع تصویب کننده بوده و خلاف قوانین و مقررات مذکور نبوده و قابل ابطال تشخیص نشد. این رای به استناد بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رئیس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
غلامرضا مولابیگی
رئیس هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی
دیوان عدالت اداری