هیات تخصصی عمران، شهرسازی و اسناد
شماره پرونده: ه- ع /93/540 دادنامه: 239 تاریخ: 30/10/96
شاکی: آقای کریم کرامتی نژاد فرزند شیرعلی
طرف شکایت: شهرداری و شورای اسلامی شهر بیرجند
موضوع شکایت و خواسته: ابطال تبصره 4 بند د مصوبه شماره 370 مورخ 19/12/91 تعرفه عوارض سال 92
متن مقرره مورد شکایت: تبصره 4 بند (د) ماده 1 عوارض مربوط به تراکم ساختمانی (حق تعدیل تراکم)
تبصره 4: در املاک با کاربری مسکونی که قصد استفاده تجاری از کل عرصه ملک برابر ضوابط طرح تفصیلی را دارند، جهت استفاده از فضای باز در سطح زیر زمین با ارتفاع مجاز ضابطه، رعایت ارتفاع هم کف تا ارتفاع 4 متر از کف معبر تا روی سقف و در صورت استفاده از شیب متوسط حداکثر تا 5/4 متر قابل افزایش میباشد، لذا میبایست نسبت به پرداخت حق تعدیل تراکم در همکف و زیرزمین بر اساس 10% ارزش روز مسکونی بر اساس دفترچه مصوب شورای اسلامی شهر به ازای هر متر مربع جهت احداث بنا اقدام نمایند.
تبصره 5: در کلیه کاربری های غیر از تجاری که قصد تامین پارکینگ در زیرزمین را دارند می توان حداکثر تا 100% سطح زمین را به این امر اختصاص دهند. لذا به ازای هر متر مربع مازاد بر سطح اشغال مجاز ضابطه در زیرزمین میبایست معادل 5 درصد ارزش روز مسکونی بر اساس دفترچه ارزش گذاری مصوب شورای اسلامی شهر محاسبه گردد.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: املاکی که دارای کاربری مسکونی بوده و قصد استفاده تجاری از کل عرصه ملک براساس ضوابط طرح تفصیلی را دارند جهت استفاده از فضای باز زیرزمین با ارتفاع مجاز طبق ضابطه، رعایت ارتفاع همکف تا 4 متر از کف معبر تا روی سقف و در صورت دارا بودن شیب، حداکثر تا 5/4 متر ضرورت دارد و در این صورت نسبت به پرداخت حق تعدیل تراکم در همکف و زیر زمین بر اساس 10 درصد ارزش روز مسکونی طبق دفترچه مصوب شورای اسلامی شهر به ازای هر متر مربع پرداخت می نمایند.
خلاصه مدافعات طرف شکایت: شورای اسلامی شهر بیرجند هرگز در مقام صدور مجوز برای شهرداری جهت استفاده تجاری از فضاهای مسکونی توسط اشخاص نبوده و بدیهی است که شهرداری هیچ گونه حق و تکلیفی در خصوص تغییر کاربری املاک ندارد و تبصره مورد شکایت در راستای تعیین ضابطه و صدور مجوز به شرح مندرج در دادخواست نبوده و شرط رعایت ضوابط طرح تفصیلی در متن تبصره مذکور نیز مفهوم این معنی است و بر اساس تبصره مورد شکایت صرفاً از املاکی که برابر طرح تفصیلی و پس از انجام تشریفات قانونی تغییر کاربری یافته و مورد استفاده تجاری قرار گرفته اند حق تعدیل تراکم اخذ میگردد و استناد به رای وحدت رویه شماره 247 مورخ 2/5/91 به لحاظ عدم انطباق موضوع بلاوجه میباشد.
هیات تخصصی عمران، شهرسازی و اسناد دیوان عدالت اداری با حضور اعضاء تشکیل، پس از ملاحظه پرونده و اسناد و مدارک موجود در آن و بعد از قرائت گزارش عضو ممیز و بررسی و انجام مشاوره به اتفاق آراء اعضاء حاضر به شرح ذیل مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات تخصصی
طبق بند 16 ماده 76 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوبه 1375 تصویب لوایح برقراری یا لغو عوارض شهر و همچنین تغییر نوع و میزان آن با در نظر گرفتن سیاست های عمومی دولت که از سوی وزارت کشور اعلام میشود از جمله وظایف و مسئولیت های شورای اسلامی شهرها محسوب شده و در تبصره یک ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1387 وضع عوارض محلی جدید که تکلیف آنها در این قانون مشخص نشده باشد، با رعایت مقررات مربوطه تجویز شده است و در بند « ب » رای شماره 79 مورخ 21/2/1395 هیات عمومی دیوان عدالت اداری وضع عوارض صدور پروانه های ساختمانی در تراکم پایه و مازاد بر تراکم مغایر قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص نگردیده است بنابراین تبصره 4 بند دال ماده یک از ماده یک تعرفه عوارض محلی شهرداری بیرجند در سال 1392 تحت عنوان عوارض مربوط به تراکم ساختمانی (تعدیل تراکم) از مصوبات شورای اسلامی شهر بیرجند مبنی بر تجویز اخذ عوارض تعدیل نسبت به اضافه ارتفاع به میزان یک الی یک متر و نیم در اراضی مسکونی مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات نبوده و به استناد مواد 12 و 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر میشود. این رای ظرف 20 روز از تاریخ صدور از سوی رئیس محترم دیوان یا ده نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
جباریرئیس هیات تخصصی عمران، شهرسازی و اسناد دیوان عدالت اداری