هیات تخصصی اقتصادی مالی
شماره پرونده: ه- ع 97/2611 شماره دادنامه: 9809970906010714 تاریخ: 17/10/98
شاکی: آقای بهمن زبردست
طرف شکایت: سازمان امور مالیاتی کشور
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بخشنامه شماره 102/97/260 مورخ 18/6/1397 سازمان امور مالیاتی کشور
متن مقرره مورد شکایت: به پیوست نظریه شماره 154522/24559 مورخ 7/12/1395 معاونت محترم حقوقی رئیسجمهور (تصویر پیوست) که مقرر میدارد: «در نظریه شماره 18335/24559 مورخ 19/2/1394 این معاونت راجع به موضوع یادشده اعلام گردیده که درآمدهای وصولی سازمان ملّی استاندارد، به جهت واریز مستقیم به حساب درآمدهای عمومی کشور (و نه درآمدهای اختصاصی موسسه)، درآمد اختصاصی محسوب نشده و مشمول مقررات قانون مالیات بر ارزش افزوده نمیباشد که این نکته در نامه شماره 2020/200/ص مورخ 6/2/1394 آن سازمان (قسمت اخیر پاراگراف دوم) نیز مورد توجه و اذعان قرار گرفته است.» جهت اطلاع و بهرهبرداری ارسال میگردد.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: شاکی به موجب دادخواستی تقاضای ابطال مقرره مورد شکایت را مطرح نموده و در تبیین مبنای خواسته خود اعلام کرده است که براساس ماده 1 قانون مالیات بر ارزش افزوده، «ارائه خدمات در ایران» مشمول مقررات این قانون بوده و در ماده 5 قانون فوق نیز ذکر شده است که: «ارائه خدمات در این قانون، به استثناء موارد مندرج در فصل نهم، انجام خدمات برای غیر در قبال مابه ازاء میباشد.» از سوی دیگر، موارد معاف نیز در مواد 12 و 13 فصل نهم حصر شده و هیچ ذکری از این موضوع نشده است که درآمدهای دریافتی در ازای خدمات، در صورت «واریز مستقیم به حساب درآمدهای عمومی کشور»، مشمول مقررات قانون مالیات بر ارزش افزوده نمیباشد. به علاوه، در نامه مورد استناد در بخشنامه مورد شکایت نیز که توسط سازمان امور مالیاتی صادر شده، به این قید مهم تصریح گردیده است که چنانچه وجوه دریافتی سازمان ملّی استاندارد ایران در قبال ارائه خدمات نباشد و مستقیماً به حساب درآمد عمومی کشور واریز گردد، از شمول مقررات قانون مالیات بر ارزش افزوده خارج خواهد بود و معاونت حقوقی ریاست جمهوری، به شرط مهم و اولیه «چنانچه وجوه دریافتی سازمان ملّی استاندارد ایران در قبال ارائه خدمات نباشد»، توجهی نکرده و تنها شرط ثانویه یعنی «مستقیماً به حساب درآمد عمومی کشور واریز گردد» را ملاک خروج وجوه دریافتی در ازای ارائه خدمات سازمان ملّی استاندارد ایران از شمول قانون مالیات بر ارزش افزوده دانسته است. ضمناً با توجه به اینکه در پرونده موضوع دادنامه شماره 1049 مورخ 19/10/1396 هیات عمومی دیوان عدالت اداری، استدلال سازمان امور مالیاتی مبنی بر اینکه بخشنامه مورد شکایت در مقام ابلاغ نظریه معاونت حقوقی ریاست جمهوری صادر شده، تاثیری در نظر هیات عمومی نگذاشته و آن هیات، رای به ابطال مقرره مورد شکایت در آن پرونده صادر کرده است و لذا در این پرونده نیز چنین دفاعی از سوی سازمان امور مالیاتی منشا اثر نخواهد بود. بنا به مراتب فوق، تقاضای ابطال بخشنامه معترضعنه مطرح میگردد.
خلاصه مدافعات طرف شکایت: مدیرکل دفتر حقوقی سازمان امور مالیاتی کشور به موجب لایحه شماره 24653/212/ص مورخ 9/11/1397 در پاسخ به به شکایت مطروحه اعلام کرده است که براساس ماده 24 قانون اصلاح قوانین و مقررات موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی، درآمدهای وصولی این سازمان به حساب درآمدهای عمومی کشور واریز میگردد و درآمد اختصاصی به معنای واقعی کلمه نبوده و درآمد ناشی از فعالیت اقتصادی محسوب نمیشود و مشمول مالیات و عوارض ارزش افزوده نمیباشد و در عین حال، بخشنامه مورد شکایت صرفاً در مقام ابلاغ تصمیمنامه شماره 154522/24559 مورخ 7/12/1395 معاونت حقوقی رئیسجمهور بوده و به موجب آن هیچگونه مقررهای وضع نشده و سازمان امور مالیاتی کشور طبق ماده 18 شیوهنامه رسیدگی و رفع اختلاف دستگاههای اجرایی، مکلّف به اجرای آن بوده است.
نظریه تهیه کننده گزارش:
در خصوص شکایت مطروحه به خواسته ابطال بخشنامه شماره 102/97/260 مورخ 18/6/1397 سازمان امور مالیاتی کشور، براساس ماده 24 قانون اصلاح قوانین و مقررات موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی مصوب 1371 مقرر شده است که: «درآمدهای موسسه در قبال خدمات آزمایشگاهی، تحقیقاتی، آموزشی، بازرسی و نظارت بر اجرای استانداردهای اجباری و تشویقی وکاربرد علامت استاندارد، به حساب خزانه واریز و معادل آن حسب قانون بودجه کل کشور در اختیار موسسه قرار میگیرد.» نظر به اینکه برمبنای حکم مقرر در این ماده، درآمدهای وصولی موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی به حساب درآمدهای عمومی کشور واریز میگردد و درآمد ناشی از فعالیت اقتصادی محسوب نمیشود، لذا مشمول مالیات و عوارض ارزش افزوده نمیباشد و بر همین اساس مقرره مورد شکایت که براساس آن، درآمدهای سازمان ملّی استاندارد خارج از شمول مقررات قانون مالیات بر ارزش افزوده اعلام شده، خلاف قانون و خارج از اختیار نمیباشد. تهیه کننده گزارش: محمد علی برومند زاده
رای هیات تخصصی
در خصوص شکایت مطروحه به خواسته ابطال بخشنامه شماره 102/97/260 مورخ 18/6/1397 سازمان امور مالیاتی کشور، براساس ماده 24 قانون اصلاح قوانین و مقررات موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی مصوب 1371 مقرر شده است که: «درآمدهای موسسه در قبال خدمات آزمایشگاهی، تحقیقاتی، آموزشی، بازرسی و نظارت بر اجرای استانداردهای اجباری و تشویقی وکاربرد علامت استاندارد، به حساب خزانه واریز و معادل آن حسب قانون بودجه کل کشور در اختیار موسسه قرار میگیرد.» نظر به اینکه برمبنای حکم مقرر در این ماده، درآمدهای وصولی موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی به حساب درآمدهای عمومی کشور واریز میگردد و درآمد ناشی از فعالیت اقتصادی محسوب نمیشود، لذا مشمول مالیات و عوارض ارزش افزوده نمیباشد و بر همین اساس مقرره مورد شکایت که براساس آن، درآمدهای سازمان ملّی استاندارد خارج از شمول مقررات قانون مالیات بر ارزش افزوده اعلام شده، خلاف قانون و خارج از اختیار نبوده و به استناد بند «ب» ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رای به رد شکایت صادر و اعلام میکند. رای صادره ظرف مدت بیست روز از تاریخ صدور از سوی ریاست ارزشمند دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات گرانقدر دیوان قابل اعتراض است.
دکتر زین العابدین تقوی - رئیس هیات تخصصی اقتصادی مالی دیوان عدالت اداری