شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: از آنجا که سبب طرح دعوای مطالبه خسارت قیمت روز مال التجاره و مطالبه خسارت تاخیر تادیه، وجود قرارداد حمل و نقل میباشد خواهان میتواند به صورت تخییری به هر یک از دادگاههای محل وقوع عقد یا قرارداد یا محل انجام تعهد یا محل اقامت خوانده مراجعه نماید. لذا این استدلال که دعوا مبتنی بر مسیولیت مدنی ناشی از حمل کالا بوده و محل اقامت خواندگان صلاحیت دارد، پذیرفته نیست.
خلاصه جریان پرونده:
شعبه دادگاه شانزدهم دادگاه عمومی دادگستری اراک به موجب قرار شماره --- - 24 . 11 ٫ 1400 چنین اظهار نظر نموده است:
اقای م. م. ف. فرزند م. به عنوان وکیل خواهانها، دادخواست خود را با این توجیه به دادگستری شهرستان اراک تقدیم نموده که محل ایفای تعهد در * بوده است. اما این درحالی است.که تعهد مورد بحث، تحویل مال التجاره و محموله بوده است.و نه مطالبه ی خسارت. به عبارت دیگر، خواسته ی فعلی خواهان ها الزام به انجام تعهد مبنی بر تحویل مال التجاره نیست تا محل اجرای تعهد صالح به رسیدگی باشد. و اساسا در دعاوی ناشی از مسیولیت مدنی (که دعوای فعلی نیز مبتنی بر مسیولیت مدنی ناشی از حمل کالا است)، دادگاه صالح برای رسیدگی، دادگاه محل اقامت خوانده است. بنابراین دادگاه خود را صالح به رسیدگی ندانسته و به استناد مواد 11 ٫ 26 ٫ 27 ٫ 84 (بند یک) و 89 قانون آیین دادرسی مدنی، قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاههای عمومی حقوقی * به عنوان دادگاه محل اقامت خواندگان صادر و اعلام مینماید. رای صادره قطعی است.
متعاقبا شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی قزوین به موجب قرار شماره --- - 18 . 12 ٫ 1400 چنین اظهار نظر نموده است:
در خصوص قرار عدم صلاحیت صادره از شعبه --- دادگاه حقوقی اراک که در خصوص دعوی خواهان ها اقای م. م. و شرکت تولیدی پ. اراک و اقای م. م. به طرفیت اقای س. م. و اقای ر. س. ف. و اقای ح. غ. و اقای ع. ا. س. و شرکت حمل و نقل تریلی داران خودراننده البرز قزوین و اقای م. ز. و اقای ر. د. و اقای ع. ا. ز. و اقای ر. ف. و اقای م. ا. قهرمانی و اقای ع. ش. ح. به خواسته مطالبه خسارت قیمت روز مال التجاره و مطالبه خسارت تاخیر تادیه و خسارت دادرسی با این استدلال که خواسته خواهان ها الزام به انجام تعهد (تحویل مال التجاره) نبوده تا محل اجرای تعهد صالح به رسیدگی باشد. بلکه دعوا مبتنی بر مسیولیت مدنی ناشی از حمل کالا بوده لذا محل اقامت خواندگان صلاحیت دارد. دادگاه با توجه به محتویات پرونده و مبانی ادعایی خواهان نظر به اینکه طرفین به موجب قرارداد حمل و نقل موضوع ماده 378 قانون تجارت رابطه حقوقی بین انان ایجاد گردیده شده است.که مفاد قرارداد حمل و نقل که سبب طرح دعوا از سوی خواهان شده است.تعهد ضمنی خواندگان در خصوص سالم رساندن کالا به مقصد میباشد. لذا ماهیت سبب طرح دعوای مذکور وجود قرارداد حمل و نقل بوده و از سویی مطابق ماده 13 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب (در امور مدنی) در دعاوی بازرگانی و دعاوی مراجع به اموال منقول که از عقود قراردادها باقی شده است.خواهان میتواند به صورت تخییری به هر یک از دادگاههای محل وقوع عقد یا قرارداد یا محل انجام تعهد یا محل اقامت خوانده مراجعه نماید. و با طرح دادخواست به دادگاه حقوقی اراک که محل انجام تعهد قراردادی بوده صلاحیت ان دادگاه مستقر گردیده شده است.بنابراین دادگاه خود را صالح ندانسته مستندا به ماده 13 و 26 و 27 و بند یک ماده 84 و 89 قانون آیین دادرسی مدنی قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاههای حقوقی * صادر و اعلام میگردد.
با وصول پرونده به دیوان عالی کشور و ارجاع به این شعبه، هیات قضایی شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ح. ح. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده، مشاوره نموده و چنین رای صادر مینماید.:
رای
با توجه به مراتب فوق، نظر به اینکه استدلال شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی قزوینصحیح و منطبق با موازین قانونی میباشد.، توجها به مواد 11 و 26 و 28 / تبصره ذیل ماده 27 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی، ضمن تایید استدلال مذکور، با اعلام صلاحیت شعبه دادگاه شانزدهم دادگاه عمومی دادگستری اراک استان مرکزی حل اختلاف میگردد.
شعبه دوازدهم دیوان عالی کشور
رییس: ح. ح. عضو معاون: ع. ط.