شماره پرونده: ه- ع / 0003773 شماره دادنامه: 140109970906000339 تاریخ: 31/05/1401
شاکی: آقای یعقوب محمدی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال دستورالعمل شماره 100/50/30012/93 مورخه 30/6/1393
طرف شکایت:وزارت نیرو
گردش کار:
آقای یعقوب محمدی به موجب دادخواستی ابطال دستورالعمل شماره 100/50/30012/93 مورخه 30/6/1393را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته توضیح داده است که:
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- ماده 78 قانون مدیریت خدمات کشوری: کلیه مبانی پرداخت پایه مطابق ضوابط و مقررات فصل دهم صورت گیرد: کلیه مبانی پرداخت خارج از ضوابط و مقررات این فصل به استثنای پرداخت قانون با اجرای این قانون لغو میگردد.
2- ماده 69 قانون مدیریت خدمات کشوری به دستگاههای اجرایی اجازه داده میشود تا 25% اعتباراتی... صرفه جویی میگردد را (با تایید ذی حساب مربوطه) به عنوان فوق العاده بهرهوری به کارمندان و مدیرانی که خدمات برجسته انجام داده باشند پرداخت شود و عناوین دیگری مانند آنچه در مصوبه آمده از قبیل افراد فداکار و فعالیت برجسته جایگاه قانونی ندارد.
3- اصل 53 قانون اساسی: همه پرداختها باید در حدود اعتبارات مصوب و به موجب قانون باشد.
4- ماده 26 قانون ارتقای سلامت نظام اداری و مقابله با فساد مصوب 1390 و اصلاحی 1399 که مصادیق تشویق و موارد آن را احصاء نموده است.
5- ماده 5 قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب 1380 که پرداخت هرگونه وجهی توسط وزارتخانه ها و... به عنوان کمک یا هدیه (نقدی یا غیرنقدی) به جزء موارد قانونی ممنوع در نهایت شاکی تقاضای ابطال کل مصوبه را دارد.
متن مقرره مورد اعتراض به قرار زیر است:
دستورالعمل شماره 100/50/30012/93 مورخه 30/6/1393
مقدمه:
در راستای سیاست های کلی نظام اداری کشور ابلاغی مقام معظم رهبری به منظور ترویج و توسعه فرهنگ فداکاری و از خود گذشتگی در سازمان و نهادینه سازی روحیه رشد و بالندگی کارکنان صنعت آب و برق و تجلیل از اقدامات ایثارگرانه، پی ریزی سازوکاری مناسب از اهمیت خاصی برخوردار است.
1- اهداف:
1-1- ارتقاء روحیه فداکاری، شجاعت، مسئولیت پذیری، تلاش و کار مضاعف.
1-2- ترویج فرهنگ ایثار، روحیه خدمت به هم نوع، ارزش مداری و تکریم خانواده های جان باختگان در حین خدمت.
1-3- قدرشناسی از فداکاری ها و خدمات برجسته و بارز کارکنان لایق و شایسته
2- محدوده اجرا:
محدوده اجرای این دستورالعمل به لحاظ جغرافیای کار شامل حوزه ستادی، شرکتهای مادر تخصصی و شرکت های زیر مجموعه آنها و همچنین مراکز و موسسات آموزشی و پژوهشی وابسته به وزارت نیرو میباشد. و به لحاظ محدوده کیفی اقدامات در بازه ای فراتر از فعالیت های اداری و پآیین تر از جایگاه ایثارگران انقلاب اسلامی میباشد.
3- مشمولین:
3-1- کارکنان پیمانی و رسمی کلیه واحدهای محدوده اجرا.
3-2 - کارکنان اداری قرارداد مدت معین و موقت و ماده 95 قانون مدیریت خدمات کشوری کلیه واحدهای محدوده اجرا
3-3- کارکنان مشمول طرح طبقه بندی و ارزشیابی مشاغل کارگری شرکتهای تابعه
3-4 - کارکنان شرکتهای وابسته (غیردولتی).
3-5- شاغلین در طرح های تملک دارایی های سرمایه ای و نیروهای پیمانکار طرح های وزارت نیرو مرتبط با کلیه واحدهای محدوده اجرا
3-6- شاغلین شرکتهای پیمانکار که وظایف واگذار شده شرکت های زیر مجموعه محدوده اجرا را بر عهده دارند.
4- مسئولیت ها:
4-1- مسئولیت اجرا در شرکت های مادر تخصصی و زیر مجموعه بر عهده مدیر عامل و مسئولیت نظارت بر حسن اجرای آن در شرکت های زیر مجموعه بر عهده مدیران عامل شرکت مادر تخصصی ذیربط میباشد.
4-2- مسئولیت اجرا در مراکز آموزشی و پژوهشی وابسته بر عهده بالاترین مقام مراکز مذکور میباشد.
4-3 مسئولیت اجرا در حوزه ستادی بر عهده معاون پشتیبانی، حقوقی و امور مجلس میباشد.
4-4- مسئولیت نظارت عالیه بر حسن اجرای مفاد این دستورالعمل بر عهده معاون تحقیقات و منابع انسانی میباشد.
5- روش اجرا
5-1- تعاریف:
5-1-1- فداکار:
به کارکنان مشمول این دستورالعمل اطلاق میشود که با خودگذشتگی و فداکاری، سلامتی و جان خود را در راه شکوفائی و حفظ آرمان ها و منافع سازمانی به خطر انداخته باشند و این فداکاری منجر به جان باختگی، معلولیت و یا صدمه دیدگی شدید و یا جلوگیری از صدمات انسانی (به ویژه جانی) و یا صرفه جویی چشمگیر مالی در صنعت آب و برق شده باشد. این فعالیت نباید از روی عدم آگاهی و عدم رعایت نکات ایمنی و الزامات حفاظتی انجام گرفته باشد.
5-1-2 - فعالیت بارز
به فعالیت شجاعانه ای در صنعت آب و برق که دیگران به طور معمول به انجام آن نمی پردازند و بسیار فراتر از ادای تکلیف و انجام وظایف معمول کاری باشد اطلاق میگردد. جهادی بودن، از خودگذشتگی و منحصر به فرد بودن از مصادیق فعالیت بارز میباشند. در انجام فعالیت بارز حداقل یکی از ویژگیهای فوق به نحو بارز باید مشخص باشد و به گونه ای باشد به طوری که انجام آن به طور طبیعی توسط دیگران تحسین شود.
5-2- تجلیل و قدردانی:
به افرادی که فعالیت فداکارانه داشته باشند تندیس زرین شهید عباسپور و مدال فداکاری در صنعت آب و برق و لوح تقدیر از وزیر نیرو و به افرادی که فعالیت بارز داشته باشند تندیس بلورین شهید عباسپور و مدال کرامت در صنعت آب و برق و لوح تقدیر از معاون تحقیقات و منابع انسانی وزارت نیرو اعطا خواهد شد.
در این مصوبه به بهانه تجلیل از فداکاران صنعت آب و برق برای افراد فداکار 10 سکه بهار آزادی و تندیس زرین و 5 سکه بهار آزادی و تندیس زرین برای افرادیکه به صطلاح فعالیت برجسته کرده باشند اعطا شده است شاکی اعلام نموده وزیر وقت در مقدمه دستورالعمل غیرقانونی اعلام نموده «دستورالعمل مزبور در راستای سیاستهای کلی نظام اداری کشور ابلاغی مقام معظم رهبری صادر شده در حالی که نه تنها در متن سیاستهای مزبور ابلاغی 1389 چنین چیزی دیده نمی شود بلکه در بندهای 2 و 6 و 13 و 20 آن بر عدالت محوری و رعایت عدالت و قانگرایی تاکید شده است.
5-3- ضوابط عمومی
به افراد واجد شرایط، تندیس زرین شهید عباسپور ده سکه تمام بهار آزادی و به افراد واجد شرایط تندیس بلورین شهید عباسپور، 5 سکه تمام بهار آزادی اعطا خواهد شد.
تبصره: به جای افراد واجد شرایط تندیس زرین شهید عباسپور در صورتی که جان خود را در حین عمل فداکارانه تقدیم کرده باشند با رعایت این دستورالعمل از خانواده آنان تجلیل به عمل خواهد آمد.
5-4- فرآیند انتخاب فداکار
5-4-1 افراد واجد شرایط پس از معرفی مدیر ذیربط و تایید مقام مافوق (حداقل سطح معاون شرکت)، به کمیته تشکیلات منابع انسانی یا عناوین مشابه جهت بررسی ارجاع میگردد و پس از تایید این کمیته، مراتب با تصویب بالاترین مقام دستگاه جهت سیر مراحل بعدی به شرکت مادر تخصصی ذیربط ارجاع میشود. در صورت تصویب مدیر عامل شرکت مادر (در شرکت های مادر تخصصی و ستاد وزارت نیرو موارد پس از معرفی مدیر مربوط در کمیته تشکیلات مربوط بررسی و پس از تایید و تصویب مدیر عامل مربوط با معاون ذیربط) مراتب به معاونت تحقیقات و منابع انسانی وزارت نیرو جهت بررسی نهایی منعکس میشود.
تبصره: کلیه هزینه های مرتبط با این شیوه نامه از محل منابع شرکت متبوع یا طرح ذیربط پرداخت خواهد شد.
6- بازنگری:
این دستورالعمل بر اساس قوانین بالادستی و پیشنهاد معاونت تحقیقات و منابع انسانی قابل بازنگری میباشد.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
طرف شکایت پاسخی ارسال نکرده است.
پرونده شماره ه- ع/0003773 مبنی بر درخواست ابطال دستورالعمل تجلیل از فداکاران صنعت آب و برق وزیر نیرو به شماره 100/50/30012/93 مورخ 30/6/1393 در جلسه مورخ 23/5/1401 هیات تخصصی صنایع و بازرگانی مورد رسیدگی قرارگرفت و اعضای محترم هیات با اکثریت آرا به شرح ذیل اعلام نظر نمودند:
« رای هیات تخصصی صنایع و بازرگانی دیوان عدالت اداری »
اولا بر اساس بند (ث) ماده 86 قانون برنامه پنج ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1395 مقرر گردیده: «دولت موظف است به منظور تداوم اجرای برنامه های شاخص در حوزه ترویج فرهنگ ایثار، جهاد و شهادت به خصوص استمرار و فراگیر نمودن برنامه راهیان نور با ایجاد و توسعه ظرفیت ها و زیرساخت های لازم در دستگاههای اجرایی و فرهنگی نسبت به قرار دادن موضوع در سرفصل اعتبارات برنامه های فرهنگی و هزینه ای وزارتخانه ها و سازمان ها اقدام نماید.»، لذا دستورالعمل معترض عنه در راستای بند (ث) ماده 86 قانون مذکور و سیاست های کلی نظام اداری کشور ابلاغی مقام معظم رهبری صادر گردیده است.
ثانیا اعطای سکه به کارکنان جهت تقدیر و تشکر از خدمات بارز و شایسته و ایثارگرانه آنها از مصادیق پرداخت حقوق و مزایای مربوط به وظایف استخدامی محسوب نمی گردد تا مشمول ضوابط پرداخت موضوع قانون مدیریت خدمات کشوری از جمله مواد 69 و 78 همچنین فصل دهم این قانون قرار گیرد.
بنابه مراتب مذکور دستورالعمل تجلیل از فداکاران صنعت آب و برق وزیر نیرو به شماره 100/50/30012/93 مورخ 30/6/1393 مغایرتی با مواد قانونی مورد استناد شاکی نداشته و قابل ابطال نمیباشد. این رای به استناد بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رییس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
حسنعلی عبداللهی
رئیس هیات تخصصی صنایع و بازرگانی
دیوان عدالت اداری