هیات تخصصی اراضی، محیط زیست و صنایع
شماره پرونده: ه- ع/96/584 دادنامه: 327 تاریخ: 30/11/96
شاکی: خانم سیما جهانبانی وشاره
طرف شکایت: وزارت راه و شهرسازی، اداره کل راه و شهرسازی استان اصفهان
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بخشنامه شماره 420/57603-1/11/1393 وزارت راه و شهرسازی
متن مقرره مورد شکایت: مدیران کل محترم راه و شهرسازی استان ها
با سلام:
با عنایت به ضرورت کسب اطلاعات علمی، کاربری و حرفه ای و افزایش کیفی سطح دانش و آگاهی های فنی متقاضیان ورود به حرفه برای دریافت پروانه اشتغال به کار مهندس پایه 3 در صلاحیت اجرا، بدینوسیله عناوین و سرفصل های دوره آموزشی ورود به حرفه رشته های معماری و عمران به انضمام راهنمای مراحل اجرایی آن مصوب نهمین جلسه کارگروه آموزش و ترویج مقررات ملی ساختمان که با حضور نمایندگان محترم شورای مرکزی سازمان نظام مهندسی ساختمان برگزار گردید، به شرح پیوست جهت اجرای کامل مفاد آن ابلاغ میگردد. توضیح اینکه مهلت اعتبار این دوره آموزشی از تاریخ برگزاری دوره حداکثر به مدت 5 سال میباشد و متقاضیان میتوانند در هر زمانی پس از فراغت از تحصیل با معرفی سازمان نظام مهندسی ساختمان استان، قبل و بعد از شرکت و یا موفقیت در آزمون های ورود به حرفه مهندسی دراین دوره شرکت نمایند. از تاریخ ابلاغ این بخشنامه، صدور پروانه اشتغال به کار مهندس صلاحیت اجرا در رشته های معماری و عمران منوط به ارائه گواهی نامه دارای اعتبار این دوره آموزشی خواهد بود.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: شاکی با استناد به ادله ذیل خواستار ابطال بخشنامه شماره 420/57603 مورخ 1/11/93 وزارت راه و شهرسازی میباشد: 1) مغایرت بخشنامه با اصل 138 قانون اساسی بدین شرح که طبق اصل 138 قانون اساسی هر یک از وزیران در حدود وظایف خویش و مصوبات هیات وزیران حق وضع آییننامه و صدور بخشنامه را وارد و مفاد این مقررات نباید با متن و روح قوانین مخالف باشد، حال اینکه بخشنامه مورد تقاضای ابطال آییننامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب 1375 تناقض دارد. 2) مغایرت بخشنامه با مواد 4، 5 و6 آییننامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب 1375 به این شرح که هیچ بخشی از این آییننامه، گذراندن دوره آموزشی جهت دریافت صلاحیت ذکر نشده است.
3) مغایرت با بخشنامه شماره 400/65825 مورخ 28/11/1394 بدین شرح که طبق بند 3 این بخشنامه صلاحیت اجرا و نظارت مستقل از هم میباشد و قبولی در آزمون هر یک با رعایت ضوابط و مقررات مربوط و مشروط به ارائه سابقه سنواتی حرفه ای در همان زمینه برای اخذ صلاحیت (اجرا یا نظارت) کافیست اما با وجود این ابلاغیه هنوز صدور پروانه صلاحیت اجرا مربوط به سالهای 1393 تا زمان صدور این بخشنامه منوط به گذراندن دوره آموزشی شده و صادر نمی گردد.
خلاصه مدافعات طرف شکایت: شاکی جهات و مبانی تخالف و تغایر مصوبه مورد اعتراض را قانون ذکر ننموده و مخالفت مقرره مورد اعتراض با مواد 4 و 5 و 6 آییننامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان از موارد قابل رسیدگی در هیات عمومی موضوع ماده 12 قانون دیوان خارج است و علاوه بر آن استفسادیه اصل 138 قانون اساسی از جهت مغایرت با این اصل صحیح نبوده و وزارت راه و شهرسازی نیز مطابق اصل مذکور اختیار تصویب بخشنامه معترض به را دارد و ماده 33 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان نیز علاوه براصل 138 قانون اساسی وضع اصول و قواعد فنی که رعایت آنها در طراحی، محاسبه ایراد و بهره برداری و نگهداری ساختمان ها به منظور اطمینان از ایمنی و استحکام ساختمان تجویز نموده است و با انطباق مدلول و مفهوم و منطوق بخشنامه مورد اعتراض با مواد 2 و 4 و 8 بند 3 ماده 15 و 25 و 31 و 36 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان وضع مقرره را در صلاحیت و اختیارات قانونی اعلام و خواستار رد شکایت شده است.
نظریه تهیه کننده گزارش: نظر به این که وضع اصول و قواعد فنی که رعایت آنها در طراحی محاسبه اجرا و بهره برداری و نگهداری ساختمان ها به منظور اطمینان از ایمنی و استحکام ضروری بوده در صلاحیت دستگاه طرف شکایت بوده و طبق ماده 33 قانون نظام مهندسی کنترل ساختمان هیچ ضرورتی به وضع اصول و قواعد مذکور توسط مراجع دیگری از جمله هیات وزیران نمیباشد و از این جهت مصوبه مخالفتی با اصل 138 قانون اساسی ندارد و از جهت مخالفت با مواد 4 و 5 و 6 آییننامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان نیز با توجه به اینکه مطابق بند 2 ماده 62 قانون دیوان صلاحیت و وظیفه هیات عمومی محصور و محدود به رسیدگی به شکایات از مقررات دولتی صرفاً به علت مغایرت با شرع یا قانون یا عدم صلاحیت مرجع مربوط یا تجاوز یا سوء استفاده از اختیارات یا تخلف در اجرای قوانین و مقررات یا خودداری از انجام وظایفی که موجب تضییع حقوق اشخاص میشود بوده و مصوبه مورد اعتراض با هیچ یک از جهات مصرح در ماده مذکور مخالفتی نداشته و از حیث مخالفت با مواد آییننامه نیز اساساً شکایت قابلیت استماع را ندارد. تهیه کننده گزارش: دلاوری
رای هیات تخصصی
نظر به اینکه افزایش کیفی سطح دانش و آگاهی فنی متقاضیان به حرفه برای دریافت پروانه اشتغال به کار مهندسی از طریق آموزش و برگزاری آزمون های تخصصی و تکمیلی صورت می پذیرد و برگزاری آزمون و تعیین سرفصل های دوره های آموزشی جهت صدور پروانه اشتغال به کار مهندسی ساختمان طبق بند 3 ماده 15 و بند ک ماده 21 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان از اختیارات قانونی و صلاحیت مشتکی عنه میباشد و بخشنامه معترض به مخالفتی با مدلول و منطوق و مفهوم اصل 138 قانون اساسی نداشته و ندارد لذا با اجازه حاصله از ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری با نظر سه چهارم اعضای هیات تخصصی رای به رد شکایت صادر و اعلام مینماید رای صادره ظرف 20 روز از تاریخ صدور از سوی رییس دیوان یا ده نفر از قضات دیوان قابل اعتراض در هیات عمومی دیوان عدالت اداری است.
جعفری ورامینیرئیس هیات تخصصی اراضی، محیط زیست و صنایع دیوان عدالت اداری