هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری
شماره پرونده:ه- ع؍ 9802316 شماره دادنامه: 9809970906011025 تاریخ: 28/11/98
شاکی:آقای جواد محسنزاده
طرف شکایت:وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
موضوع شکایت و خواسته:ابطال بخشنامهی شماره 317567؍115 مورخ 6؍9؍1397 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
مدیرکل دفتر بازرسی و پاسخگویی به شکایات وزارت علوم، با توجه به «قانون اصلاح قانون ممنوعیت بهکارگیری بازنشستگان» مصوب 6؍6؍1397، بخشنامهای را به روسای دانشگاهها، مراکز آموزش عالی، پژوهشگاهها، پارکهای علم و فناوری و موسسات و سازمانهای وابسته به وزارت متبوع صادر کرده و مقرر نموده که نسبت به شناسایی افراد مشمول قانون مذکور و اعلام پایان همکاری با آنان اقدام نمایند.
متن مقرره مورد شکایت:اعضای محترم شورای معاونان، روسای محترم دانشگاه ها، مراکز آموزش عالی، پژوهشگاه ها، پارک های علم و فناوری و موسسات و سازمانهای وابسته به وزارت متبوع
با سلام و احترام، پیرو نامه شماره 198595؍11 مورخ 15؍8؍1397 مدیر کل محترم حوزه وزارتی و با توجه به دستور مقام عالی وزارت در هامش نامه شماره 115؍209704 مورخ 27؍8؍1397 این دفتر به استحضار می رساند، با عنایت به تصویب قانون اصلاح قانون ممنوعیت به کارگیری بازنشستگان (بازنشسته و بازخرید) در تاریخ 6؍6؍1397 در مجلس شورای اسلامی و تاییدیه مورخ 21؍6؍1397 شورای نگهبان و لازم الاجرا بودن این مصوبه در همه دستگاه های اجرایی از جمله وزارت متبوع و با توجه به نزدیکی به پایان مهلت سه ماهه اجرای این قانون در آذر ماه 1397، خواهمشند است، دستور فرمایید، مراتب اجرای قانون با شناسایی افراد مشمول و اعلام پایان همکاری با آنها با رعایت استثناء های مذکور در ماده واحده فوق الاشاره در آن حوزه / دانشگاه / موسسه به عمل آید. لازم به ذکر است عدم اجرای قانون واجد تبعات حقوقی و قضایی برای مدیران زیر مجموعه خواهد بود.ضمناً ملاک شمول قانون در وزارت متبوع، ضوابط و مقررات بازنشستگی مذکور در آییننامه های استخدامی هیات علمی و غیر هیات علمی مصوب هیات امنا خواهد بود. با آرزوی توفیق الهی.فریدون جعفریمدیر کل دفتر بازرسی و پاسخگویی به شکایات
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: معاونت طرح و برنامه و توسعهی منابع دانشگاه فرهنگیان طیّ بخشنامهی شماره 120؍17852؍50000؍د مورخ 17؍11؍1397، به استناد بخشنامهی مورد شکایت و قانون اصلاح قانون ممنوعیت بهکارگیری بازنشستگان، مقرر نموده است که حتی از اختصاصدادن8ساعت تدریس در هفته به بازنشستگان، خودداری شود؛ درحالیکه این، برخلاف تبصره (2) قانون ممنوعیت بهکارگیری بازنشستگان مصوب 20؍2؍1395 میباشد که مقرر میدارد: «دستگاههای موضوع این قانون در صورت لزوم میتوانند از خدمات بازنشستگان متخصص با مدرک تحصیلی کارشناسی و بالاتر بهصورت پارهوقت و ساعتی استفاده کنند. حداکثر ساعات مجاز برای استفاده از بازنشستگان، یکسوم ساعات اداری کارمندان رسمی است و حقالزحمه این افراد متناسب با ساعات کاری آنها حداکثر معادل یکسوم کارمندان رسمی همان شغل تعیین و پرداخت میشود.» لذا منع بهکارگیری، صرفاً شامل اشتغال تماموقت و اداری میگردد و به جنبهی آموزشی8ساعت در هفته مربوط نیست.
در پاسخ به شکایت مذکور، مدیر کل دفتر حقوقی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، به موجب لایحهی شماره 215591؍75؍7 مورخ 23؍8؍1398 بهطور خلاصه اعلام داشته با توجه به اینکه در متن دادخواست شاکی، به برداشت و عملکرد دانشگاه فرهنگیان اعتراض شده است، لذا مراتب جهت اعلام پاسخ به آن مرجع ارسال شده لیکن پاسخی دریافت نشده است.
پرونده در جلسه 13؍11؍1398 هیات تخصصی استخدامی مطرح گردید و پس از رسیدگی به موضوع، اعضاء هیات به اتفاق آراء مصوبه مورد شکایت را قابل ابطال تشخیص ندادند و بنابراین به استناد بند «ب» ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری به شرح زیر رای صادر میشود.
رای هیات تخصصی
با توجه به اینکه:اولاًیکی از حدود صلاحیت و اختیارات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری مطابق با بند 5 قسمت (ب) ماده 2 قانون اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری مصوب سال 1383 نظارت بر فعالیت های دانشگاه ها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی کشور است که به نظر میرسد صدور نامه مورد شکایت در اجرای بند مذکور صادر شده است، بنابراین مرجع صادرکننده مقرره مورد شکایت در حدود اختیار اقدام کرده است. ثانیاًنامه مورد شکایت صرفاً دستور اجرای ماده واحده قانون ممنوعیت به کارگیری بازنشستگان مصوب سال 1397 و رعایت استثناهای مذکور در ماده واحده فوق میباشد و از نامه مورد شکایت معنایی بیش از این برداشت نمی شود.ثالثاًمطابق با ماده 1 قانون احکام دائمی برنامه های توسعه کشور مصوب سال 1395 دانشگاه ها صرفاً ملزم به رعایت مصوبات هیات امنا هستند که بر اساس این ماده ضوابط ومقرراتبازنشستگی اعضای هیات علمی و غیر هیات دانشگاه ها صرفاً بر اساس آییننامه های استخدامی مصوب هیات امنای دانشگاه ها خواهد بود و پس از بازنشستگی مستخدمین، دانشگاه ها میتوانند در صورت نیاز به همکاری بازنشستگان و با رعایت قانون ممنوعیت به کارگیریبازنشستگان مصوب سال 1397 از خدمات ایشان بهره مند شوند و بنابراین بند پایانی نامه مورد شکایت که به این موضوع اشاره دارد مغایرتی با قانون ندارد. رابعاًهرچند به موجب تبصره 2 قانون ممنوعیت به کارگیری بازنشستگان و اصلاحات سال 1397 آن، دستگاه های موضوع آن قانون در صورت لزوم میتوانند از خدمات بازنشستگان متخصص با مدرک تحصیلی کارشناسی و بالاتر به صورت پاره وقت و ساعتی استفاده کنند ولی این موضوع با توجه به واژه های "در صورت لزوم" و"می توانند"نشان از وجود ضرورت به کارگیری بازنشستگان متخصص و هم چنین صلاحیت اختیاری دستگاه های موضوع قانون مذکور در به کارگیری بازنشستگان دارد و در مقرره مورد شکایت نیز ممنوعیتی برای موارد استثناء شده ایجاد نشده است، بنابراین از آنجایی که مقرره مورد شکایت مغایرتی با قانون ندارد، قابل ابطال تشخیص داده نمی شود و رای به رد شکایت صادر میشود. این رای مستند به بند «ب» ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری صادر و ظرف بیست روز پس از صدور، از سوی ده تن از قضات یا رئیس محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض میباشد.
رضا فضل زرندیرئیس هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری