تأخیر در اعمال وکالت در طلاق از ناحیه زوجه - اثر ترک اعتیاد بر دعوی طلاق زوجه

تاریخ دادنامه قطعی: 1394/12/24
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: 1 - پس از تحقق یکی از شروط ضمن عقد نکاح، وکالت زوجه در طلاق محقق می‌شود و تاخیر در اعمال این حق، موجب تضییع آن نیست. 2 - با اثبات اعتیاد زوج به مواد مخدر، تخلف او از شرط ضمن عقد نکاح محرز می‌گردد و ترک اعتیاد وی، حتی از مدتها قبل از اقامه دعوی ( 7 سال)، مانع از تحقق وکالت زوجه در طلاق نیست.

خانم م. م.ل. به طرفیت آقای م. م. دادخواستی به خواسته صدور حکم طلاق در تاریخ 1391/11/11 در محاکم حقوقی فلاورجان مطرح نموده است در متن دادخواست خواهان گفته است طبق مندرجات سند ازدواج....در تاریخ 1375/10/12 فیمابین رابطه زوجیت برقرار شده است حاصل این ازدواجمان 1 پسر 14 ساله و 1 دختر 8 ساله می‌باشد به علت مصرف مواد مخدر از نوع شیشه و کراک که همسرم معتاد می‌باشد صدور حکم طلاق مورد استدعاست وی به محتویات پرونده کلاسه --- نیز استناد نموده است پرونده در شعبه --- دادگاه عمومی ثبت و در جریان رسیدگی با تعیین وقت دادرسی قرار گرفته است در جلسه دادرسی مورخ 1392/05/01 که زوج حضور نداشته زوجه خواسته خود را طلاق با توجه به دادخواست تقدیمی و اعتیاد زوج به مواد مخدر و احساس عدم مسولیت در مقابل فرزندان اعلام نموده است و گفته است الان مدت 6 ماه است که در خانه پدرم با دو فرزندم زندگی میکنم و خرج ما از طریق یارانه ها تامین میشود پدرم مرحوم شده است و ما با مادرم زندگی میکنیم هرچه مادرم داشته با هم میخوریم دائما تهدید میکند درخواست تعیین تکلیف پرونده را دارم به طلاق خواسته من رسیدگی شود در دادگاه انقلاب پرونده 920761 دارد که مقید به وقت رسیدگی برای 1392/06/18 می‌باشد مهریه ام را میخواهم منزلی که ایشان در آن ساکن است مال من است ایشان از خودش هیچ چیزی ندارد دادگاه از پاسگاه انتظامی محل سکونت زوجین خواسته است در مورد وضعیت اخلاقی و اجتماعی و اقتصادی زوج تحقیق و نتیجه را اعلام نمایند در برگ 33 پرونده گزارش شده است که در تحقیقات محسوس و نامحسوسی که از امت حزب الله و معتمدین و کسبه محل به عمل آمد اعلام داشتند منشا اختلاف زوجین اعتیاد زوج به مواد مخدر می‌باشد و زوج از وضعیت اخلاقی و اجتماعی مناسبی برخوردار نیست ولی همسر وی خانم م. م. شخصی محجّبه و متدین و با خانواده و پاکدامن می‌باشد زوج بیکار می‌باشد و خرجی و مخارج خانواده را نمی دهد دادگاه قرار ارجاع امر بداوری صادر نموده است در برگ 40 پرونده از دادگاه انقلاب اعلام شده است در پرونده اتهامی م. م. دائر بر استعمال مواد مخدر از نوع شیشه وی تبرئه شده است زوجه در لایحه ای از دادگاه خواسته است چون آقای م. م. از معرفی داور امتناع نموده است برای او داور تعیین شود دادگاه برای زوج نیز داور تعیین نموده است سپس جلسه توجیهی برای داوران برگزار شده است در برگ 44 نظریه کتبی داوران و تعهد زوج به ترک اعتیاد در گذشته و تجدیدنظر در رفتارش بقول زوجه منعکس گردیده است ولی زوج پاسخی به دعوت داوران از شرکت در جلسه خودداری نموده است در لایحه ای که زوج و زوجه در برگ 45 امضا کرده اند زوج حاضر به طلاق زوجه نشده است و در جلسه دادرسی مورخ 1392/12/26 نیز زوج گفته است بنده نفقه و مهریه ایشان را میدهم ولی حاضر به طلاق نیستم ما دو فرزند مشترک داریم میخواهم با ایشان زندگی کنم هر تعهدی که دادگاه بخواهد میدهم اعتیاد ندارم الان 5 سال است که اعتیاد را ترک کرده ام و مشغول به کار هستم و در شرکت کارخانه سیمان کار میکنم دادگاه زوج را به پزشکی قانونی اصفهان جهت انجام تست اعتیاد و اعلام نتیجه معرفی کرده است در برگ 50 پرونده پاسخ پزشکی قانونی از منفی بودن نتیجه آزمایش حکایت دارد دادگاه در تاریخ 1393/08/24 با بررسی اوراق و محتویات پرونده ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه --- - 93 با توجه به اینکه زوج منکر اعتیاد بوده است و زوجه اصرار بر طلاق داشته است و نظر به اینکه طلاق از اختیارات مرد است و دلیلی بر اعتیاد او ارائه نشده است و تخلف زوج از شروط ضمن العقد محرز نگردیده دعوی مطروحه را به لحاظ فقدان دلیل محکوم به رد اعلام نموده است. از این رای زوجه تجدیدنظرخواهی نموده است. و درخواست اعزام مجدد زوج را به پزشکی قانونی خواستار شده است. پس از تبادل لوایح و ارسال پرونده به دادگاه تجدیدنظر پرونده به شعبه --- تجدیدنظر استان اصفهان ارجاع گردیده است دادگاه وقت جهت رسیدگی تعیین و طرفین را جهت اخذ توضیح دعوت نموده است اوراق 64 و 65 پرونده حاکی است دادگاه با حضور زوجین و ملاحظه شناسنامه آنان چون زوجه گفته است همسرم سوء رفتار دارد و اعتیاد دارد و تخلف از شروط ضمن عقد کرده است از وکالت ضمن عقد استفاده میکنم مهریه ام را کامل به شوهرم می بخشم البته ده مثقال طلا را قبلا داده است و خود او فروخته دیگر نیست که به بخشم بقیه را می بخشم و زوج گفته است من حاضر به طلاق نیستم حتی با بخشش مهریه حاضر به طلاق نیستم ولی زوج شفاها اقرار به اعتیاد سابق خود در محضر دادگاه کرده است و گفته است ترک اعتیاد نموده است و فرزندان مشترک را زوجه به عنوان شاهد معرفی کرده است که تحقیق و استماع اظهارات آنان لازم است پرونده را به دادگاه بدوی ارسال داشته تا به نیابت از این دادگاه با تعیین وقت و دعوت از فرزندان مشترک از آنان تحقیق شود آیا پدرشان را در حال مصرف مواد مخدر دیده اند و تا چه تاریخی مصرف مواد داشته و آیا در حال حاضر مصرف میکند یا خیر و آیا در کمپ بستری بوده از کمپ استعلام شود چه مدتی در کمپ بستری بوده است و زوجین جهت اصلاح ذات البین به مرکز مشاوره مجددا معرفی شدند و سپس پرونده را اعاده دهند دادگاه بدوی وقت جهت رسیدگی برای روز 1394/08/05 تعیین نموده است و زوجین برای اخذ توضیح به اتفاق فرزندان شان دعوت نموده که در جلسه زوجین حاضر نشده اند و زوجین گفته اند فرزندان که پسر 17 ساله کلاس سوم دبیرستان و دختر 10 ساله کلاس پنجم ابتدائی است اصلا حاضر نمی شوند دادگاه بیایند و علیه پدرشان شهادت بدهند دوست ندارند زوجه گفته است حتی امروز و دیشب به بچه ها گفتم شدیدا مخالفت خود را اعلام میکنند به زور هم که نمی شود آنها را آورد بچه ها با من زندگی می کنند البته مخارج تحصیل بچه ها را ایشان میدهد من با بچه ها هستم ایشان هم گاه و بیگاه به بچه ها سر میزند ولی سه سال است که بنده از ایشان جدا زندگی کرده ام و در تمکین ایشان نیستم نفقه نمیخواهم خرجی نمیخواهم مهریه و حق دیگری نمیخواهم همه را می بخشم که طلاق بگیرم و ادعایی علیه ایشان ندارم زوج گفته است حتی یکبار دیگر فرصت بدهد بیاید با هم زندگی کنیم من ایشان را دوست دارم دو سال و نیم است که کلا اعتیادم را کنار گذاشته ام قرص هم مصرف نمی کنم خدا شاهد است درسته هفت یا هشت سال معتاد بودم هفت سال است کنار گذاشتم در شرکتی که مشغول کارم هرچند ماهی آزمایش میدهم حاضرم از صاحب کار آزمایش آخری را بیاورم حاضرم جبران کنم اگر تمام حق و حقوقش را هم به بخشد حاضر به طلاق نیستم حاضرم مهریه ایشان را بدهم اگر زندان هم بروم میروم که ایشان طلاق نگیرد از دادگاه تقاضای رد طلاق را دارم دادگاه ایشان را از طلاق منصرف کند اشتباه کردم حاضرم جبران کنم دارای دو فرزند هستیم نگران آینده آنها هستم زوجه گفته است من خواهان طلاقم حاضر به مهلت دادن نیستم به تعهداتش اعتقادی ندارم هیچ چیز از ایشان نمیخواهم. در پایان جلسه دادرسی دادگاه بدوی دستور اعاده پرونده را به دادگاه تجدیدنظر استان و مرجع معطی نیابت داده است که پرونده به شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان اصفهان اعاده شده آن شعبه با بررسی اوراق پرونده و ختم دادرسی طی دادنامه --- مورخ 1394/08/18 ضمن مقدمه ای که از سیر دادرسی در پرونده و موضوع خواسته زوجه و با توجه به اقاریر متعددی که متهم در این مرحله از دادرسی در مورد اعتیاد خودش در گذشته و ترک آن نموده است که با چندین بیان مدت زمان ترک اعتیاد و طول مدت اعتیاد و فاصله زمان ترک را با زمان حاضر به صورت های مختلف بیان نموده است با توجه به محتویات پرونده از جمله اظهارات طرفین و تحقیقات انجام گرفته از طریق مراجع انتظامی و عدم اقدام زوج به حل اختلاف فیمابین از بهمن ماه سال نود و یک تاکنون تخلف وی از بندهای 2 و هفت از شروط ضمن عقد نکاح محرز و مسلم است و نظر به اینکه زوجه اصرار به طلاق دارد و اینکه در مقابل طلاق مهریه خود را بجز ده مثقال طلا که قبلا گرفته است در ازای طلاق بذل کرده است ضمن پذیرش تجدیدنظرخواهی زوجه با استناد به ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 1119 و 1146 قانون مدنی و مواد 26 - 31 - 36 قانون حمایت خانواده دادنامه تجدیدنظرخواسته را نقض و حکم به احراز شرایط اعمال وکالت در طلاق صادر و اعلام میگردد زوجه میتواند پس از ابلاغ دادنامه و قطعیت رای با توجه به اینکه خواسته او این است که از وکالت اعطائی استفاده نماید خود را با مراجعه به یکی از دفاتر طلاق با بذل مهریه مطلقه نماید نوع طلاق خلع نوبت اول و عده آن سه طهر می‌باشد شرایط صحت اجرای صیغه طلاق بر عهده سردفتر مجری صیغه طلاق می‌باشد اعتبار این حکم پس از قطعیت رای مدت شش ماه می‌باشد زوجین فاقد فرزند صغیر مشترک هستند زوجه ادعای مالی دیگری در این پرونده ندارد ارائه گواهی پزشکی بابت عدم بارداری هنگام ثبت طلاق الزامی می‌باشد از این رای اکنون زوج فرجام خواهی نموده که هنگام شور لایحه دو صفحه ای وی با گزارش پرونده قرائت میشود. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای عبدالعلی ناصح عضو ممیز و اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای محمد دیوسالار دادیار دیوانعالی کشور اجمالا مبنی بر تایید دادنامه شماره --- فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:

فرجام خواهی زوج وارد نیست زیرا رای دادگاه محترم تجدیدنظر که در مقام تجدیدنظرخواهی زوجه از رای بدوی که به رد دعوی او به خواسته طلاق علیرغم محرز بودن تخلف زوج از بندهای 2 و 7 موارد 12 گانه مندرج در سند نکاحیه صادر شده با توجه به تحقیقات موسعی که در پرونده از شخص خود او که اقرار بر اعتیاد خویش به مواد مخدر در طول حداقل 7 سال در ایام زوجیت داشته است صادر شده است با فرض اینکه کلیه اظهارات او در مورد ترک اعتیاد وی از هفت سال پیش مبنی بر صحت باشد چون تخلف او از بند 7 موارد 12 گانه مندرج در عقدنامه محرز بوده و حق زوجه برای استفاده از شرط ضمن العقد و استفاده از وکالت بلاعزل برای اجرای صیغه طلاق ثابت گردیده است و این حق او در طول این مدت باقی بوده است و تاخیر از اعمال حق موجب تضییع یا از بین رفتن حق ثابته او نبوده لذا رای فرجام خواسته منطبق با محتویات پرونده و موازین شرعی و قانونی بلااشکال صادر گردیده است و چون رعایت اصول و قواعد دادرسی در جریان رسیدگی به پرونده مورد لحاظ قرار گرفته است و موجبی جهت نقض رای به نظر نمیرسد با رد فرجام خواهی زوجه رای فرجام خواسته مستندا به ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی ابرام میگردد.

شعبه --- دیوان عالی کشور- رئیس و مستشار و عضو معاون

عبدالعلی ناصح - عباسعلی علیزاده - سعیدعالم