ملاک صلاحیت دیوان عالی کشور در رسیدگی فرجامی به آراء صدمات بدنی عمدی

تاریخ دادنامه قطعی: 1395/05/13
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: در رسیدگی فرجامی دیوان عالی کشور به آراء مربوط به صدمات بدنی عمدی، ملاک صلاحیت، جنایت علیه عضوی است که میزان دیه آن، نصف دیه کامله یا بیشتر باشد و جمع صدمات وارده به اعضاء، در این خصوص معیار نیست.

آقای ب.ع. به اتهام ایراد صدمه بدنی متعدد از طریق پاشیدن اسید نسبت به آقای ش. م.، حسب شکایت شاکی در تاریخ 92/9/21 در شهرستان الف. تحت واقع شده است. بدین شرح که آقای ش. م. در ساعت 23 روز فوق جهت خالی کردن آشغال از منزل خارج شده است. راننده یک دستگاه پژو سواری که سرو صورت خود راپوشانده با یک سطل محتوی اسید به وی حمله ور شده و پس از پاشیدن اسید از محل متواری و مصدوم به بیمارستان منتقل شده است.(ص 2 ) برادر مصدوم، متهم را به عنوان کسی که اقدام به اسید پاشی کرده تعرفه نموده است.(ص 3 ) بدوا برادران مصدوم اعلام شکایت نموده اند. (ص 74 ) از مصدوم در بیمارستان تحقیق شده است اظهار داشته توسط ب. ع. مورد اسید پاشی واقع شده است و از وی شاکی می‌باشد.(ص 104 ) متعاقبا باحضور در دادسرا اظهار داشته است: با پژو بود و من داخل سوپر مارکت رفتم.عقب رفت و من بعد از خرید آمدم وی پیاده شد و سطل سفیدی داشت رفتم داخل حیاط برگشتم حس کردم چیزی به دستم خورد و وی با دستمال سیاه دور دهانش را پوشانده بود از زیر دماغ دیدم ب. ع. بوده من کاری با م.ص. نداشتم.(ص 131 ) در دادگاه ضمن حضور، به دلیل فشار روحی نتوانست شکایت خود رابیان نماید. (ص 244 ) پزشکی قانونی پس از معاینه اعلام نموده است سوختگی درجه 3 درناحیه سر و صورت وگردن و هر دو دست داردکه تحت عمل جراحی پلاستیک و برداشت پیوند از ناحیه شکم و ران پای راست جهت ترمیم سوختگی ها قرار گرفته است.میزان سوختگی ها را 15 درصد سطح بدن که بر اثر اسید بوده اعلام نموده است.(ص 172 ) ارش سوختگی بدن را 20 درصد دیه کامل انسان و ارش عمل جراحی پلاستیک و برداشت پیوند را 10 درصد دیه کامل انسان تعیین نموده است.(ص 208 ) متعاقبا اعلام شده با توجه به شدت ضایعات افسردگی اساسی به صورت دائمی دارد.(ص 261 ) و ارش آن را 20 درصد و ارش آسیب شدید شاخه حسی عصبی رادیال منجر به نقض عضو را 2 درصد و ارش از بین رفتن ریش را 25 درصد و ارش نقص زیبائی را 5 درصد تعیین نموده است.(ص 218 ) سپس از متهم ب. ع.، 30 ساله اهل اسلام آباد تحقیق شده که بدوا منکر بزه انتسابی شده است.(ص 61 و 63 ) اما در ادامه درمرجع انتظامی اظهار داشته ،قبول دارم من به منزل دختر خاله ام رفت و آمد داشتم که ش. م. مرا زیر نظر داشته است. دیدم که ش. به دختر خاله ام توهین کرد و منزل دخترخاله ام چراغ قوه می انداخت و چند بار مزاحمت ایجاد کرد ومن غیرتی شدم و آن شب شیشه مصرف کردم و از قبل اسید تهیه کردم و سر خودم را با شال پوشاندم واسید را از بالا روی او ریختم و تنها بودم.(ص 95 ) در دادسرا نیز عمدتا همین اظهارات را تکرار نموده است. (ص 97 ) و گفته است در منزل ماشین سنگین داریم و اسید را برای ماشین سنگین آوردم و درخانه داشتم الف داخل سطل بود بر روی وی پاشیدم.(ص 98 ) اما در تحقیقات بعدی اظهار داشته است قبول ندارم و اسید نپاشیدم و اقرار قبلی من بر اثر شکنجه بوده است.(ص 140 ) پرونده پس از صدور قرار مجرمیت (ص 242 ) وکیفرخواست (ص 144 ) به دادگاه ارسال و شعبه --- دادگاه جزایی عهده دار رسیدگی شده است. که متهم در این دادگاه نیز انکار نموده است.(ص 147 ) اما در جلسه مورخ 94/2/14 دادگاه اقرار نموده که اسیدپاشی نسبت به ش. م. را وی انجام داده است واین کار رابه دلیل تحریک دخترخاله اش انجام داده است و اضافه نموده است حاضرم قصاص شوم تا از عذاب زندان راحت شوم. (ص 208 ) این دادگاه با لحاظ نوع اتهام قرارعدم صلاحیت به شایستگی محاکم کیفری یک ارجاع شده است مرجوع الیه پس طی تشریفات آیین دادرسی کیفری (ص 225 ) و تشکیل جلسه مقدماتی (ص 260 ) در تاریخ 94/7/12 با حضور نماینده دادستان، شاکی و متهم و وکلای آنان تشکیل جلسه داده است. متهم دراین جلسه نیز اظهار نموده که قبول دارم و دفاعی ندارم.(ص 243 ) دادگاه پس از اخذ آخرین دفاع وی و اعلام ختم دادرسی، با احراز اتهام به استناد مواد 448 ، 449 ، 559 ، 462 ، 488 قانون مجازات اسلامی مصوب 92 ومنتفی دانستن امکان قصاص حکم به محکومیت وی به پرداخت 1 - 30 درصد دیه کامله بابت ارش سوختگی درجه 3 بدن 2 - 10 درصد بابت ارش عمل جراحی پلاستکی و برداشت پیوند 3 - 20 درصد بابت ارش اختلاس افسردگی 4 - 2 درصد بابت ارش آسیب شاخه حصی [حسی] عصبی رادیال دست چپ 5 - 25 درصد بابت ارش عدم رویش موهای ریش 6 - 5 درصد بابت نقض زیبائی ناشی از جوشگاه معیوب سمت چپ صورت و گردن (جمعا 92 درصد دیه کامل) صادر و علاوه بر آن به استناد لایحه قانون مربوط به مجازات پاشیدن اسید و با منسوخ ندانستن آن و تطبیق مجازات حبس جنائی درجه یک با ماده 8 قانون مجازات عمومی مصوب 52 و با استدلال به بقاء مجازات مقرر دراین قانون، علیرغم نسخ آن قانون و با درنظر گرفتن نوع صدمه وارده، متهم رابه تحمل 15 سال حبس محکوم نموده است و علاوه بر آن به جهت رعب و وحشت ایجاد شده جهت جلوگیری از تجری سایرین به استناد بند الف و س ماده 23 قانون آیین مجازات اسلامی مصوب 92 وی را به دوسال اقامت اجباری درشهرستان ن. و انتشار حکم در یکی از جراید محل، محکوم نموده است. پس از ابلاغ رای وکیل وی در موعد مقرر و طی لایحه ای که ضمیمه پرونده است به آن اعتراض نموده و پرونده پس از ارسال به دیوان عالی کشور به این شعبه ارجاع شده است. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای مرتضوی بریجانی عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای محمدرضا الهی منش دادیار دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر با توجه به محتویات پرونده و این که ماده واحده قانون اسید پاشی قانون خاصی میباشد لذا تقاضای ابرام دادنامه فرجام خواسته را دارم. در خصوص دادنامه شماره --- فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:

صرف نظر از اعتبار یا عدم اعتبار قانون مجازات پاشیدن اسید که مستند دادگاه در تعیین مجازات حبس واقع شده است که صورت جمع با مجازات اصلی دیگری ملاک تعیین صلاحیت نیست و ملاک صلاحیت دیوان عالی کشور در رسیدگی فرجامی به آراء در صدمات بدنی عمدی، جنایت عمدی علیه تمامیت جسمانی عضوی است که میزان دیه آنها نصف دیه کامله یا بیش از آن می‌باشد، نه جمع صدمات وارده به اعضاء و در مانحن فیه دیه و ارش هیچ یک از صدمات وارده به تنهایی به حدنصاب مزبور نرسیده است. لهذا رسیدگی به اعتراض معترض دردادگاه تجدیدنظر همان استان به عمل می آید و به لحاظ غیر قابل طرح بودن پرونده در این مرجع جهت رسیدگی در دادگاه تجدیدنظر استان کرمانشاه اعاده می‌گردد.

شعبه سی و دوم دیوان عالی کشور - رئیس و عضو معاون

رضا فرج اللهی - عبدالحمید مرتضوی بریجانی