شماره پرونده: ه- ع؍0001643و 0002000 شماره دادنامه:791- 140109970906000790 تاریخ: 12/10/1401
شکات: آقایان علی پاک نهاد و آرمین نارویی
طرف شکایت: وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
موضوع شکایت و خواسته: 1- ابطال بخشنامه شماره 3861 مورخ 1؍4؍81 2- ابطال تبصره مربوط به پیشکسوتان در آییننامه تاسیس مراکز ارتوپدی فنی
شاکی دادخواستی به طرفیت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به خواسته 1- ابطال بخشنامه شماره 3861 مورخ 1؍4؍81 2- ابطال تبصره مربوط به پیشکسوتان در آییننامه تاسیس مراکز ارتوپدی فنی به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
بخشنامه شماره 3861 مورخ 1؍4؍81
تعداد معدودی از پیشکسوتان رشته ارتوپدی فنی در زمینه های اروتوز، پروتز و بریس فعالیت داشته اند که پس از تصویب اصلاحیه آییننامه ارتوپدی فنی به شماره 25175؍ک مورخ 16؍12؍78 و تعمیم آن به گذشته، که اشتغال افراد به مخاطره افتاده است. به پاس زحمات پیشکسوتان این رشته و رعایت اصل عدم عطف به ماسبق (به موسساتی که قانوناً از قبل فعالیت داشته اند)،شرایط ذیل برای تعریف افراد پیشکسوت رشته ارتوپدی فنی اعلام میگردد تا افراد با شرایط ذیل واجد شرایط احراز مسئولیت فنی موسسات مزبور گردند.
1- تاریخ استخدام آنها در سازمان هلال احمر جمهوری اسلامی ایران و یا بیمارستان شفا یحیائیان قبل از سال 1365 باشد.
(توضیح: کلیه افرادی که برای فعالیت در زمینه های اروتوز، پروتز و بریس در سالهای قبل جذب شده اند توسط دو مرکز فوق بوده است و اولین فارغ التحصیلان آکادمیک رشته ارتوپدی فنی از دانشگاههای علوم پزشکی کشور، سال 1365 فارغ التحصیل شده اند.)
2- حداقل دارای سابقه کار مستمر 8 ساله در یکی از دو مرکز فوق باشند.
(توضیح: 8 سال دوره کاری و تجربی ایشان معادل چهارسال دوره تحصیلی کارشناسان ارتوپدی فنی تلقی میگردد.)
3- ثبت، تاسیس و یا فعالیت مرکز ارتوپدی فنی متعلق به افراد فوق قبل از تاریخ اصلاحیه آییننامه ارتوپدی فنی 16؍12؍78 باشد.
(توضیح: کلیه موسسات ارتوپدی فنی تاسیس شده پس از این تاریخ مشمول رعایت کلیه موارد مندرج در آییننامه و اصلاحیه آن میباشد.)
آییننامه تاسیس موسسه ارتوپدی فنی
- مرکز ارتوپدی فنی به موسسه ای اطلاق میشود که در آن انواع آورتزها و پروتزها و وسایل کمکی معلولین طراحی و ساخته میشود.
- به کلیه افراد حقیقی و حقوقی اجازه احداث مرکز داده میشود.
- به هر متقاضی واجد شرایط فقط پروانه تاسیس یک مرکز اعطاء میگردد.
- پروانه مسئول فنی به نام پزشک متخصص طب فیزیکی و توان بخشی یا متخصص ارتوپدی یا کارشناس ارتوپدی فنی (یا مقطع بالاتر) پیشکسوتان تجربی صادر خواهد شد.
تبصره- شرایط ذیل برای تعریف افراد پیشکسوت رشته ارتوپدی فنی اعلام میگردد.
الف) تاریخ استخدام رسمی آنها در جمعیت هلال احمر و یا بیمارستان شفایحیائیان قبل از سال 1365 باشد.
ب) دارای سابقه کار مستمر حداقل به مدت 8 سال در یکی از 2 محل فوق باشد.
«توضیح: 8 سال دوره کاری و تجربی ایشان معادل 4 سال دوره تحصیلی کارشناسان ارتوپدی فنی تلقی میگردد»
ج) ثبت تاسیس و یا فعالیت مرکز ارتوپدی فنی متعلق به افراد فوق قبل از تاریخ اصلاحیه آییننامه مراکز ارتوپدی فنی 16؍12؍78 باشد.
دلایل شکات برای ابطال مقرره مورد شکایت:
پیشکسوتان تجربی ارتوپدی با توجه به ماده 4 قانون سازمان نظام پزشکی و به علت نداشتن مدرک تحصیلی مرتبط نمی توانند عضو این سازمان شوند. از سوی دیگر در تبصره 2 ماده 4 قانون مذکور، شرط اشتغال به حرفه پزشکی ذکر شده در ماده 4 عضویت در سازمان نظام پزشکی است که برای پیشکسوتان تجربی مقدور نمیباشد. همچنین با لحاظ بند و ماده 3 قانون پیش گفته، پیشکسوتان تجربی قادر به دریافت گواهی سوء پیشینه از سازمان نظام پزشکی نمیباشند.
به لحاظ مغایرت بخشنامه با تبصره 2 ماده 4 قانون سازمان نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران، ابطال آن را خواهانم.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
پاسخی واصل نشده است.
پرونده شماره ه- ع / 0001643 و 0002000مبنی بر درخواست ابطال 1. بخشنامه شماره 3861 مورخ 01؍04؍1381 معاون سلامت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و 2. تبصره مربوط به پیشکسوتان در آییننامه تاسیس موسسه ارتوپدی فنی، در جلسه مورخ 20؍09؍1401 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی مورد رسیدگی قرار گرفت و اکثریت اعضاء به شرح ذیل مبادرت به صدور رای نمودند:
رای هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی
هرچند ماده (4) قانون تشکیل سازمان نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران مصوب سال 1374 که قانون معتبر و لازمالاجرا در زمان صدور مصوبات مورد شکایت بوده است، برای پرداختن به حرفه پزشکی پس از اخذ پروانه اشتغال، عضویت در سازمان نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران را الزامی میداند لکن ماده (24) همان قانون در خصوص رسیدگی به تخلفات صنفی و حرفهای در هیات عالی انتظامی و هیاتهای بدوی انتظامی به عبارت «شاغلین حرف پزشکی و وابسته به پزشکی سازمان نظام پزشکی» اشاره نموده است. بنابراین قانونگذار با التفات به این امر که پزشکی از حرف وابسته به آن قابل تفکیک است در ماده (4) قانون یادشده، الزام به عضویت در سازمان نظام پزشکی نموده و بر همین اساس، این معنا که شاغلین حرفه ارتوپدی فنی نیز الزام به عضویت در سازمان نظام پزشکی دارند، قابل استنتاج نسیت. ضمن اینکه اخذ مجوز موسسه ارتوپدی فنی از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی نیز دلالتی بر شمول مفاد ماده (4) قانون مزبور دائر بر لزوم عضویتِ شاغلین حرفه ارتوپدی فنی در سازمان نظام پزشکی ندارد. بنا به مراتب فوق، بخشنامه شماره 3861 مورخ 01؍04؍1381 معاون سلامت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و تبصره مربوط به پیشکسوتان در آییننامه تاسیس موسسه ارتوپدی فنی در حدود اختیارات مرجع مصوِّب بوده و مغایرتی با قوانین مذکور نداشته و قابل ابطال نمیباشد. این رای به استناد بند «ب» ماده (84) قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رئیس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
مهدی فرد محمدیان
رئیس هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی
دیوان عدالت اداری