بسمه تعالی
هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی
شماره پرونده: ه ت/ 0300179 شماره دادنامه سیلور: 140431390001095583 تاریخ: 1404/05/08
شاکی: آقای محمد حبیبی فرزند حسین
طرف شکایت: وزارت آموزش و پرورش (مرکز ملی پرورش استعدادهای درخشان و دانش‌پژوهان جوان)
موضوع شکایت و خواسته: ابطال قسمت ب ماده 2 بند 4-4 شرایط و ضوابط اختصاصی انتخاب پایه دهم مدارس سمپاد برابر آیین‌نامه سال تحصیلی 1404-1403 [ابطال قسمت ب از جزء 2 از بند 4-4 دستورالعمل آزمون‌های ورودی پایه هفتم مدارس سمپاد و پایه دهم مدارس نمونه دولتی و سمپاد سال تحصیلی 1404-1403 ابلاغی با نامه شماره 460/453 مورخ 1402/12/23 رییس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش]
شاکی دادخواستی به طرفیت وزارت آموزش و پرورش (مرکز ملی پرورش استعدادهای درخشان و دانش‌پژوهان جوان) به خواسته فوق الذکر به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
دستورالعمل آزمون‌های ورودی پایه هفتم مدارس سمپاد و پایه دهم مدارس نمونه دولتی و سمپاد سال تحصیلی 1404-1403
4-4 شرایط و ضوابط اختصاصی انتخاب پایه دهم مدارس سمپاد
1- اشتغال به تحصیل در پایه نهم در سال تحصیلی 1403-1402
2- پذیرش دانش‌آموز برای ورود به پایه دهم مدارس سمپاد، از طریق برگزاری آزمون ورودی متمرکز کشوری از بین 2 گروه از دانش‌آموزان زیر انجام می‌شود:
الف) دانش‌آموزان پایه نهم غیر مدارس سمپاد که معدل کل خردادماه پایه هشتم (سال تحصیلی 1402-1401) و نوبت اول پایه نهم آنان (سال تحصیلی 1403-1402) حداقل 19 باشد.
ب) دانش‌آموزان پایه نهم مدارس سمپاد که معادل کل خردادماه پایه هشتم (سال تحصیلی 1402-1401) یا نوبت اول پایه نهم آنان (سال تحصیلی 1403-1402) کمتر از 18 باشد.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
تعمیم مصوبه مورد اعتراض به سال قبل از آن یعنی مهر 1401 تا خرداد 1402 مشمول قاعده کلی عطف به ماسبق نشدن قوانین و آیین‌نامه‌های می‌شود و مغایر با بخشنامه کلی و اصلی وزارت آموزش و پرورش مصوب جلسه 688 مورخ 1382/04/03 و شماره ابلاغ 120/1493 مورخ 1382/05/04 دهم و همچنین مغایر ماده نه قانون آیین دادرسی مدنی و قاعده عطف به ماسبق نشدن قوانین موضوعه ماده چهار قانون مدنی است.
فرزند اینجانب در امتحانات نهایی پایه نهم با معدل 19/93 و معدل کل 19/71 قبول شد و در برگه هدایت تحصیلی نیز مجاز به تحصیل در همه رشته‌ها شده لیکن بنا به تالمات روحی در پایه هشتم با معدل 17/69 قبول شده و سال تحصیلی را به پایان رسانده است مطابق با این بخشنامه دیرهنگام در سال تحصیلی بعد و زمانی که دانش‌آموزان در پایه نهم مشغول به تحصیل بوده‌اند، آمده و برای سال قبل یعنی پایه هشتم آنها شرط معدل 18 را قایل شده است و مجاز به ادامه تحصیل در پایه دهم نمی‌باشد. و فرصتی برای ترمیم معدل داده نشده است.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
دستورالعمل آزمون های ورودی مدارس دوره اول و دوم متوسطه استعدادهای درخشان و دوره دوم نمونه دولتی سال تحصیلی 1403-1404 به استناد بند 1 ماده 3 اساسنامه سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان مصوب جلسه 813 مورخ 1397/07/17 شورای عالی انقلاب فرهنگی و بند 2 ماده 4 کلیات نظام تربیت استعدادهای برتر در آموزش و پرورش (مصوب جلسه 932 شورای عالی آموزش و پرورش در تاریخ 1395/03/17) و مفاد اساسنامه مدارس نمونه دولتی مصوب جلسه 847 شورای عالی آموزش و پرورش در تاریخ 1390/06/01 به تصویب رسیده و به موقع اجرا گذاشته شده است. لذا تا زمانی که توسط مراجع ذیصلاح مورد ابطال قرار نگرفته باشند از پشتوانه تقنینی برخوردار بوده و خدشه ای بر آن وارد نمی‌باشد. بر اساس ماده واحده تکمیل مواد از اساسنامه سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان مصوب جلسه 890 مورخ 1402/08/16 شورای عالی انقلاب فرهنگی و مطابق مصوبه جلسه 440 مورخ 1402/08/02 شورای معین (بنا به پیشنهاد وزارت آموزش و پرورش و سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان مندرج در ماده 3 اساسنامه الحاقاتی صورت پذیرفته که ذیلاً به بند 8 آن اشاره می دارد: (بند 8- « طراحی و برگزاری آزمون های شناسایی استعدادها برای پذیرش یک دوره 6 ساله در ابتدای دوره متوسطه اول)
توجهاً به فحوای متن مصوبه مزبور که صراحتاً به روند و دوره تحصیل مستمر (6 سال متمادی) که توام با برگزاری آزمون شناسایی استعداد مقید گردیده و از طرفی بذل نظر به این مهم که مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز مطابق تبصره 2 ماده 12 قانون دیوان عدالت اداری قابلیت اعتراض در مرجع دیوان مزبور نمی‌باشد مآلاً خواسته شاکی فارغ از اینکه خلاف مصوبه انقلاب فرهنگی (حکم قانونی) قلمداد شده بلکه از حیث صلاحیت رسیدگی نیز محکوم به رد میباشد.
با عنایت به مصوبه جلسه 932 شورای عالی آموزش و پرورش مورخ 1395/03/17 در بیان کلیت نظام تربیت استعدادهای برتر استمرار ارایه خدمات آموزشی و پرورشی به دانش آموزان در مدارس استعدادهای درخشان را از مهمترین اهداف نظام تربیت استعدادهای درخشان در آموزش و پرورش تلقی نموده و همان طور که مستحضرید پذیرش دانش آموز در مدارس استعدادهای درخشان مطابق تبصره 5 ماده 16 مصوبه 932 شورای عالی آموزش و پرورش تابع مقررات و ضوابط خاص خود تعریف نموده است. البته در تبصره 3 ماده 23 آیین‌نامه آموزشی دوره متوسطه دارا بودن نمره آزمون ورودی در سطح حداقل نمره مقصد و وجود ظرفیت خالی در آن مدرسه را جز شرایط اصلی مطرح نموده است که این موضوع نیز دلیلی بر وجود منع قانونی در خواسته شاکی در موضوع مورد مطالبه میباشد.
پرونده شماره ه ت / 0300179 مبنی بر درخواست ابطال مورد ب ماده 2 بند 4-4 شرایط و ضوابط اختصاصی انتخاب پایه دهم مدارس سمپاد از دستورالعمل آزمون های ورودی پایه هفتم مدارس سمپاد و پایه دهم مدارس نمونه دولتی و سمپاد سال تحصیلی 1403-1404 ابلاغی به شماره 1402/12/23-453/460 وزارت آموزش و پرورش، در جلسه مورخ 1403/10/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی مورد رسیدگی قرار گرفت و اکثریت سه چهارم اعضای محترم هیات تخصصی به شرح ذیل مبادرت به صدور رای نمودند:
رای هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی
نظر به اینکه به موجب مقرره مورد اعتراض دانش آموزان پایه نهم مدارس سمپاد با معدل کمتر از 18 در پایه هشتم سال تحصیلی 1401-1402 و نوبت اول پایه نهم سال تحصیلی 1402-1403 برای پذیرش در پایه دهم مدارس سمپاد مکلف به شرکت و قبولی در آزمون ورودی متمرکز کشوری شده اند و این حکم در حدود جامعه هدف خود با رای شماره 54 مورخه 1402/02/05 هیات عمومی دیوان عدالت اداری مبنی بر لزوم شرکت کلیه متقاضیان در تحصیل در پایه دهم مدارس سمپاد در آزمون ورودی و همچنین رای شماره 1988379 مورخه 1402/08/02 هیات عمومی دیوان عدالت اداری مطابقت دارد بنابراین ابطال این بند به منزله عدم لزوم شرکت دانش آموزان با معدل کمتر از 18 بوده و مغایر با آرای قبلی هیات عمومی است. بنابراین مقرره مورد شکایت، مغایرتی با قوانین و مقررات مربوطه ندارد و قابل ابطال نمی‌باشد. این رای به استناد بند «ب» ماده (84) قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب 1402/02/10) ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رییس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض بوده و پس از قطعیت، براساس ماده (93) قانون مذکور در رسیدگی و تصمیم گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است.
سید توحید عاملی
رییس هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی
دیوان عدالت اداری