کلاسه پرونده: ه- ع/93/995 و 92/1079 دادنامه:82 تاریخ صدور:30/5/95
مرجع رسیدگی: هیات تخصصی بیمه، کار و تامین اجتماعی
موضوع خواسته: 1- ابطال دستور 39-3/92/5020 - 12/4/92 موضوع اجرای بند 89 ماده واحده قانون بودجه سال 92، 2- ابطال دستور العمل اجرایی 5952/92/1000 - 27/6/92 سازمان تامین اجتماعی کرمانشاه، 3- ابطال نامه اداری 1072/92/1100 مورخ 10/6/92
شاکی: آقای علیرضا مظاهری با وکالت سید پارسی و آقای محمد تمکین وش
طرف شکایت: 1- سازمان تامین اجتماعی 2- سازمان تامین اجتماعی کرمانشاه
گردش کار: 1- مطابق بند 89 قانون بودجه سال 92 در 9 ماهه سال 92 پرداخت حق بیمه و ارائه اسناد در زمان صدور پروانه ساختمانی موضوع قانون بیمه اجتماعی کارگران ساختمانی در شهرها و روستاها متوقف میشود، ملاحظه میشود که موکل در 26/5/92 پروانه اخذ کرده و اینکه منظور 9 ماهه اول سال 92 است و در پرونده دیگر تاریخ اخذ پروانه 12/6/92 بوده است. 2- بر اساس بندهای 145 و 146 قانون بودجه سال 92 اولاً: احکام این قانون اختصاص به سال 92 دارد ثانیاً: تاریخ لازم الاجرا شدن آن از 1/1/92 میباشد. 3- چنانچه تا سال 92 مستند قانونی برای اخذ بیمه وجود داشته از سال 92 دیگر خلاف قانون مذکور است. 4- شهرداری به قسمت دوم بند 89 قانون بودجه سال 92 در خصوص صدور پروانه برای موکل عمل کرده است یعنی اخذ گواهی بیمه حوادث حین کار و گواهی صادره از تامین اجتماعی را نپذیرفته و موکل مبلغی را بلادلیل قانونی پرداخت کرده است. شاکی اولاً: پس از رفع نقص در نهایت مقرر کرده است قسمت اول دستورالعمل 5020 - 12/4/92 مورد تقاضا است و در مورد 5952/92/100 مورخ 27/6/92 آن قسمت که حق بیمه سهم کار فرما را پس از 1/4/92 نبایستی اخذ شود ضمن ابطال آن تقاضای استرداد مبلغ دریافتی را دارد. در شکایت دیگر مغایرت مصوبه ها را علاوه بر بند 89 ماده واحده قانون بودجه سال 92 به ماده 103 قانون مدنی نیز استناد کرده است. در شکایت دوم علاوه بر بند یک ابطال بند 2 مصوبه 12/4/92، - 39 - 3/92/5020 و بند 4 یکهزار و چهارصد و نهمین جلسه هیات مدیره در نامه اداری 1072/92/1100 - 10/6/92 را نموده است. در پایان به استناد ماده 303 قانون مدنی درخواست استرداد مبلغ دریافتی و منافع و سود مبلغ دریافتی برای مدت عدم تمکین سازمان در برابر قانون را نموده است.
خلاصه مدافعات مشتکی عنه: 1- قانون بودجه سال 92 در 19/3/92 به تصویب مجلس رسیده و در 20/3/92 شورای نگهبان آن را تایید نموده است و لذا با گذشت سه ماه از ابتدای سال سازمان بر اساس ضوابط و مقررات و ماده 5 قانون بیمه های اجتماعی کارگران ساختمان مصوب 10/9/87 آییننامه اجرایی مربوطه مصوب 26/2/89 تا پایان خرداد ماه سال 92 از محل حق بیمه ای که توسط متقاضیان پروانه های ساختمانی پرداخت گردیده تامین ولی از 1/4/92 به استناد بند 89 قانون بودجه سال 92 که دریافت حق بیمه کارگران ساختمانی متوقف گردید طی مصوبه هیات مدیره وطی دستور اداری5952 /92/1000 مورخه 27/6/92 که به کلیه ادارات کل اعلام گردید مقرر گردید که چنانچه از 1/4/92 مبلغی را اخذ کرده اند مسترد نمایند.
نظریه تهیه کننده گزارش: اولاً: شکایت موردی هر دو شاکی میبایست به شعبه مربوطه ارجاع و ارسال و رسیدگی گردد.ثانیاً: با توجه به اینکه قانون بودجه سال 92 با تاخیر در 19/3/92 به تصویب مجلس شورای اسلامی رسیده و در20/3/92 شورای نگهبان تایید کرده است که مطابق ماده 2 قانون مدنی 15 روز پس از انتشار در روزنامه رسمی لازم الاجرا میگردد و عملاً از 1/4/92 قابلیت اجرا پیدا کرده است و ایراد شاکیان که از 1/1/92 لازم الاجرا بوده وارد نیست و مربوط به 9 ماهه آخر سال است نه اول سال و از آنجاکه مطابق ماده 5 قانون بیمه های اجتماعی کارگران ساختمانی مصوب 10/9/87 ماده 6 آییننامه اجرایی آن مصوب 19/2/89 برای اخذ پروانه ساختمانی کارگران را میبایست کارفرما بیمه نماید و این عمل تا 1/4/92 ادامه داشته که با تصویب و لازم الاجرا شدن بند 89 قانون بودجه سال 92 اخذ بیمه کارگران ساختمانی متوقف و ممنوع گردیده و مصوب 5952/92/1000 در همین راستا اعلام که مبلغ دریافتی از 1/4/92 استرداد میگردد لذا مصوبات بندهای یک و دو و دیگر دستورالعمل های مورد تقاضا مطابق قانون و قابل ابطال نمیباشد. تهیه کننده گزارش: آشورلو
موضوع در جلسه مورخ 4/5/95 هیات تخصصی بیمه، کار و تامین اجتماعی مطرح، نظریه هیات به شرح آتی اعلام میگردد. اعضاء هیات به اتفاق آراء عقیده دارند: به تاریخ 4/5/95 کلاسه پرونده های 93/995 و 92/1079 در هیات تخصصی بیمه، کار و تامین اجتماعی مورد بحث و بررسی قرار گرفت و اعضاء محترم با اکثریت قاطع (به غیر از یک نفر) به شرح ذیل دستورالعمل 1- 39/3/92/5020 - 12/4/92 موضوع اجرای بند 89 ماده واحده قانون بودجه سال 92، 2- دستورالعمل اجرایی 5952/ 92/1000 -27/6/92 سازمان تامین اجتماعی کرمانشاه، 3- نامه 1072/92/1100 - 10/6/92 را مطابق قانون و مقررات دانسته و شکایت شاکیان را مردود اعلام کردند:
رای هیات تخصصی
هر چند قانون بودجه سالانه بوده و از ابتدای سال تصویب قابلیت اجراء دارد و لکن از آنجا که قانون بودجه سال 1392 در تاریخ 19/3/92 به تصویب مجلس شورای اسلامی رسیده و در مورخ 20/3/92 به تایید شورای نگهبان رسیده است و مطابق ماده 2 قانون مدنی 15 روز پس از انتشار در روزنامه رسمی لازم الاجرا است و از تاریخ 1/4/92 قابلیت اجرا پیدا می کند و مطابق بند 89 قانون بودجه سال 1392 دریافت حق بیمه کارگران ساختمانی از تاریخ 1/4/92 متوقف گردیده است و هیات مدیره طی نامه 5952/92/1000 - 27/6/92 به کلیه ادارات اعلام که چنانچه از 1/4/92 مبلغی اخذ گردیده مسترد گردد، علیهذا به استناد مراتب فوق البیان دستورالعملها و نامه مورد خواسته مطابق قانون و مقررات بوده و بر اساس بند ب ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر و اعلام میگردد. رای صادره ظرف 20 روز از تاریخ صدور از سوی رئیس دیوان و یا ده نفر از قضات دیوان قابل اعتراض و رسیدگی در هیات عمومی دیوان میباشد.
نبی اله کرمی- رئیس هیات تخصصی بیمه، کار و تامین اجتماعی دیوان عدالت اداری