شماره پرونده: ه- ع؍ 0003591شماره دادنامه: 140109970906000763 تاریخ: 05/10/1401
شاکی: آقای یعقوب محمدی
طرف شکایت: هیات وزیران
موضوع شکایت و خواسته: ابطال ماده 4 آییننامه اجرایی حمایت قضایی و بیمه ای از ماموران یگان حفاظت محیط زیست و جنگل بانی مصوب هیات وزیران
شاکی دادخواستی به طرفیت هیات وزیران به خواسته ابطال ماده 4 آییننامه اجرایی حمایت قضایی و بیمه ای از ماموران یگان حفاظت محیط زیست و جنگل بانی مصوب هیات وزیران به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
ماده 4 - دستگاه های مشمول میتوانند علاوه بر جبران خسارت وارده توسط بیمه گر، با تایید بالاترین مقام دستگاه و با رعایت مقررات مربوط، به مامورانی که در جهت انجام وظیفه مطابق قانون متحمل صدمات بدنی و ضرر و زیان مالی شده اند، ظرف یک سال کمک مالی نمایند.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1) ادله قانونی رفع تبعیض ناروا و تساوی عموم در برابر قانون:
از این جهت مصوبه دارای مغایرت با بندهای 9 و 14 اصل سوم و اصل نوزدهم و فراز پایانی اصل یکصد و هفتم قانون اساسی و فراز پایانی بند 9 سیاست های کلی نظام قانونگذاری مصوب مقام معظم رهبری است و باعث تبعیض میان اشخاص است.
2) مغایرت با ماده 78 قانون مدیریت خدمات کشوری از این جهت که کلیه پرداخت ها باید بر اساس ضوابط این قانون صورت پذیرد.
3) مغایرت با ماده 68 قانون مدیریت خدمات کشوری از این حیث که «کمک مالی» برای کارمندان دولت مورد پیش بینی واقع نگردیده است.
4) مغایرت با اصل پنجاهم قانون اساسی و ماده 5 قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت و ماده 60 قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت از این جهت که هرگونه پرداخت میبایست به حکم و اجازه قانونگذار باشد.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
1) بر اساس ماده 3 قانون حمایت قضایی و بیمه ای از ماموران یگان حفاظت محیط زیست و جنگل بانی مقرر گردیده است که آییننامه اجرایی این قانون مشتمل بر نحوه تامین و پرداخت وجوه موضوع مواد 13 و14 قانون به کارگیری سلاح توسط نیروهای مسلح در موارد ضروری به مشمولان این قانون و همچنین چگونگی پوشش بیمه ای آن ها، به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.
2) در همین راستا بر اساس ماده 14 قانون بکارگیری سلاح توسط مامورین نیروهای مسلح در موارد ضروری نیز مقرر شده است که نیروهای مسلح میتوانند در مواردی که مقتضی بدانند علاوه بر جبران خسارت وارده در قبال صدمات جانی و ضرر و زیان مالی که مامورین مسلح در جهت انجام وظیفه طبق این قانون متحمل شده اند، مطابق مقررات به ماموران مذکور کمک مالی نمایند.
لذا کمک مالی پیش بینی شده در مصوبه مورد شکایت، بر اساس ضوابط قانونی بوده است.
رای هیات تخصصی اداری و امور عمومی
مطابق ماده 2 قانون حمایت قضایی و بیمه ای از ماموران یگان حفاظت محیط زیست و جنگل بانی مصوب 23؍2؍1399 دستگاههای اجرایی ذی ربط موضوع ماده (1) این قانون مکلفند ماموران یگان حفاظت دستگاه مربوطه خود اعم از کارکنان ثابت، پیمانی و قراردادی را در راستای انجام وظایف و ماموریت های خود در قبال شهادت، فوت، بیماری صعب العلاج، نقص عضو، از کارافتادگی و حوادث بر اساس مقررات این قانون و آییننامه اجرایی آن بیمه نمایند و به موجب تبصره این ماده نیز در مواردی که دستگاههای اجرایی مذکور بر اساس قوانین و حسب مورد برای انجام ماموریت های سازمانی از افرادی غیر از ماموران یگان حفاظت استفاده می نمایند مانند ماموران اجرایی محیط زیست و منابع طبیعی، دستگاه مربوطه موظف است نسبت به پوشش بیمه ای این دسته از افراد مطابق این ماده اقدام نماید. همچنین وفق ماده 3 قانون یاد شده، آییننامه اجرایی این قانون مشتمل بر نحوه تامین و پرداخت وجوه موضوع مواد (13) و (14) قانون به کارگیری سلاح توسط نیروهای مسلح در موارد ضروری مصوب 1373/01/18 به مشمولان این قانون و همچنین چگونگی پوشش بیمه ای آنها، ظرف مدت شش ماه از تاریخ لازم الاجراء شدن این قانون توسط وزارت دادگستری با همکاری ستاد کل نیروهای مسلح و حسب مورد با هماهنگی سازمان حفاظت محیط زیست و وزارت جهاد کشاورزی تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید. در راستای اجرای تکالیف مذکور هیات وزیران در جلسه 1399؍11؍19 به پیشنهاد شماره 53273 مورخ 1399؍11؍6 وزارت دادگستری (با همکاری ستاد کل نیروهای مسلح و هماهنگی سازمان حفاظت محیطزیست و وزارت جهادکشاورزی) و به استناد ماده (3) قانون حمایت قضایی و بیمه ای از ماموران یگان حفاظت محیط زیست و جنگلبانی - مصوب 1399 آیین نامه اجرایی قانون حمایت قضایی و بیمه ای از ماموران یگان حفاظت محیط زیست و جنگلبانی را به تصویب رسانید که بر اساس ماده 4 این آییننامه (موضوع تصویب نامه هیات وزیران به شماره 136143؍ت58432ه- مورخ 1399؍11؍25) دستگاههای مشمول میتوانند علاوه بر جبران خسارت وارده توسط بیمه گر، با تایید بالاترین مقام دستگاه و با رعایت مقررات مربوط، به مامورانی که در جهت انجام وظیفه مطابق قانون متحمل صدمات بدنی و ضرر و زیان مالی شده اند، ظرف یکسال کمک مالی نمایند. با عنایت به مراتب مذکور نظر به اینکه آییننامه در اجرای حکم مقرر در ماده 3 قانون حمایت قضایی و بیمه ای از ماموران یگان حفاظت محیط زیست و جنگلبانی - مصوب 1399 به عنوان قانون خاص و موخر بر قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب سال 1386 اجازه اعطای کمک مالی را تجویز کرده و اجرای آن را مقید به رعایت مقررات مربوط کرده است بنابراین مغایرتی با قانون ندارد و در نتیجه با استناد به بند «ب» ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 و با اتفاق آراء رای به رد شکایت صادر میشود. این رای ظرف بیست روز از تاریخ صدور، از سوی رئیس یا ده نفر از قضات دیوان قابل اعتراض است؛
سید کاظم موسوی
رئیس هیات تخصصی اداری و امور عمومی
دیوان عدالت اداری