ارتباط اجرت‬ المثل با نحله

باسمه تعالی

فرجام خواه: خانم م. ت. ر. با وکالت خانم س. ص. ک.

فرجام خوانده: اقای م. م. با وکالت خانم ا. ب. و.

فرجامخواسته دادنامه شماره: 6051- 1400- 1400/08/26 صادره از شعبه: 13 دادگاه تجدیدنظر استان مازندران

تاریخ ابلاغ دادنامه به فرجام خواه: 1400/08/26 تاریخ وصول دادخواست فرجامی: 1400/09/14

مرجع رسیدگی شعبه: 40 دیوانعالی کشور

هییت شعبه اقایان: ع. خ. (رئیس) س. ح. ع. (عضو معاون)

خلاصه جریان پرونده:

در تاریخ 1399/10/14 اقای ح. ر. ک. به وکالت از اقای م. م. دادخواستی به طرفیت خانم م. ت. ر. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش تقدیم و توضیح داده که موکل در تاریخ 87/4/26 با خوانده ازدواج نموده با توجه به اختلاف به وجودامده تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش را دارد. پرونده به شعبه اول دادگاه عمومی حقوقی شهرستان جویبار ارجاع گردیده است.وقت رسیدگی تعیین طرفین دعوت شدند وکیل خواهان اظهار داشت خواسته به شرح دادخواست تقدیمی است.درمورد مهریه موکل حاضر است.به نحو تقسیط پرداخت نماید. در مورد نفقه با توجه به این که حدود هفته به بعد زوجه به منزل پدرش رفته است.لذا نفقه ایام گذشته ندارد. زیرا با هم زندگی نکردند. اما چنانچه نفقه ایام عده تعلق بگیرد حاضر به پرداخت می‌باشد. زوجین فرزند 7 ساله دختر دارند خوانده اظهار داشت ما حدود 12 تا 13 سال ازدواج کردیم حدود دو سه سال تنها بودم حدود 2 هفته قبل به منزل پدرم رفتم حتی بعد از عروسی هم خرج و مخارج مرا نمی دادند تمام مخارج من و فرزندم را پدرم می دادند پول لباس دکتر و غیره را اصلا ایشان نمی داد تمام این ها را پدرم می داد و ایشان می گفت من چه پولی به شما بدهم اگر ایشان بخواهد طلاق بدهد تمام حقوق و مهریه و نفقه مرا یکجا به بپردازد باردار و باکره نمی باشم فرزند مشترک نزد وی می‌باشد. و اصلا به من نشان نمی دهد ضمنا داور خویش را برادرم اقا ه. ت. معرفی می کنم وکیل خواهان اظهار داشت ظرف سه روز کتبا معرفی می کنم زوجه اعلام داشت حاضر به معرفی به پزشکی قانونی می باشم دادگاه خطاب به زوج اگر چنانچه زوج به شما نفقه نمی داد چرا تاکنون مطالبه ننمودید؟ جزوج اظهار داشت چون دوستش داشتم حتی نمی خواستم خانواده و برادرانم بفهمند و چون نمی خواستم کارمان به طلاق کشیده شود. ضمنا بنده جهیزیه خودم را نیز می خواهم ظرف سه روز لیست جهیزیه را ارایه می دهم در مورد اجرت المثل جداگانه دعوی مطرح می نمایم تقاضای نحله دارم. خواهان اظهار داشت عرض دیگری ندارم.دادگاه اقای ع. از شورای حل اختلاف به عنوان داور زوجه با درخواست وکیل خواهان تعیین نموده است.داوران در یک نظریه مشترک اعلام کردند. که نظربه طلاق و جدایی نامبردگان دارند با توجه به درخواست زوجه و با نظر موافق مشاور قضایی دادگاه قرار عدم صلاحیت خود به صلاحیت دادگاه خانواده بهشهر به لحاظ این که زوجه در ان شهرستان به علت مشکلات خانوادگی صادر نموده است.پرونده به شعبه اول دادگاه عمومی حقوقی بهشهر ارجاع گردید.زوجه خانم س. ص. ک. را به عنوان وکیل خود معرفی می نماید. وقت رسیدگی دیگری تعیین و طرفین دعوت در وقت مقرر 1400/02/08 وکیل خواهان اظهار داشت خواسته به شرح دادخواست تقدیمی می‌باشد. با توجه به این که در مورد حقوق مالی اجرت المثل و نفقه دادخواست جداگانه مطرح شده و در حال رسیدگی است.درمورد مهریه از اداره ثبت و اسناد اقدام شده است.در مورد حقوق مالی در حال رسیدگی است.تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش را دارم. وکیل خوانده اظهار داشت با توجه به این که درخواست از سوی زوج می‌باشد. و موکله تمایلی به جدایی ندارد. موکله کلیه مطالبات مالی زوجه می‌بایست قبل از اجرای صیغه طلاق نقدا به موکله پرداخت گردد. زوج مکلف به پرداخت 300 سکه تمام بهار ازادی به موکله می‌باشد. در مورد اجرت المثل موکله قبل از درخواست طلاق اقدام لیکن پس از درخواست طلاق از سوی زوج از پیگیری پرونده اجرت المثل منصرف لذا اجرت المثل نیز در همین پرونده ضمن ارجاع به کارشناسی می‌بایست انجام شود. در مورد نفقه موکله در شورای حل اختلاف در مرحله کارشناسی است.با توجه به این که هنوز منجر به صدور رای نشده در همین پرونده معین و مشخص گردد. جهیزیه تاکنون به موکله تحویل نشده در تصرف زوج از فرزند مشترک در حضانت زوج است.می‌بایست حل ملاقات برای مادر معین گردد. ضمن این که پرونده ضرب وجرح در * که منجر به قرار جلب به دادرسی گردید.گرچه موکله حاضر به جدایی نمی‌باشد. لیکن به درخواست زوج موکل تمام حقوق مهریه نفقه اجرت المثل و جهیزیه خود را در همین پرونده می خواهد وکیل (وکیل زوج) در پاسخ اظهار داشت با توجه به این که در خصوص حقوق مالی اجرت المثل و نفقه پرونده جداگانه تشکیل و در حال رسیدگی است.تا زمانی که این پرونده ها استرداد نگردد. نمی توان در این دادگاه در مورد ان ها تصمیم گرفت درمورد مهریه موکل حاضر است.به صورت تقسیط پرداخت نماید. درمورد ملاقات فرزند رای صادرشده در مرحله تجدیدنظر است. در مورد ضرب وجرح در دادگاه در حال رسیدگی است. دادگاه پرونده های شورای حل اختلاف و بازپرسی را جهت ملاحظه مطالبه نموده است. بازپرسی اعلام از پرونده مورد مطالبه سابقه ای یافت نشده است.مجددا اعلام نمود پرونده به دادگاه ارسال شده است. خانم ا. ب. و. به عنوان وکیل زوج معرفی گردید.پرونده استنادی شورای حل اختلاف واصل و استخلاص شده که حکایت از اعلام نظر کارشناسی در مورد مطالبه نفقه زوجه و ابلاغ نظریه کارشناسی به طرفین است.دادگاه ختم دادرسی را اعلام و به شرح دادنامه شماره 269- 1400- 1400/06/16 مبادرت به صدور رای نمود و به موجب ان گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق رجعی صادر و اعلام گردیده که حضانت فرزند با پدر است.حق ملاقات از روز صبح پنجشنبه هر هفته لغایت عصر جمعه می‌باشد. اجرای صیغه طلاق منوط به پرداخت مهریه می‌باشد. جهیزیه تحویل زوجه می‌باشد. در مورد نفقه و اجرت المثل دعوی مستقل طرح شده است. زوج وکیل خود اقای ح. ر. ک. را عزل نموده است.خانم س. ص. ک. وکیل زوجه نسبت به رای تجدیدنظرخواهی نموده پرونده به شعبه 13 دادگاه تجدیدنظر ارجاع در وقت فوق العاده تشکیل جلسه داده با توجه به این که اعتراض وکیل تجدیدنظرخواه درمورد ملاقات و اجرت المثل است.و اعتراض وی شفاف نیست وکیل را جهت ادعای توضیح دعوت نموده وکیل دادنامه های استشهادی را تقدیم و پیوست پرونده گردید.دادگاه به شرح دادنامه صدرالذکر با ختم دادرسی مبادرت به صدور رای نموده و به موجب ان دادگاه زمان ملاقات فرزند 7 ساله را از ساعت 17 روز چهارشنبه لغایت 17 روز جمعه تعیین و نفقه ایام عده را 3 میلیون تومان تعیین و این اصلاح دادنامه را تایید نموده است. به موجب دادنامه شماره 123- 1400- 1400/08/09 شعبه 1 دادگاه عمومی حقوقی بهشهر اقای م. م. به پرداخت نفقه معوقه و جاریه در حق خانم م. ت. محکوم گردیده است. و به موجب دادنامه شماره 1034- 1400- 1400/02/12 شعبه 1 دادگاه عمومی حقوقی بهشهر حکم به ذیحقی خواهان خانم م. ت. ر. در خصوص مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت با اقای م. م. صادر شده است. خانم م. ت. ر. با وکالت خانم س. ص. ک. نسبت به رای صادره فرجام خواهی نموده است.خلاصه اعلام داشته زوج موکله را با ضرب وجرح های متعدد از منزل بیرون نموده مدت طولانی است.که موکله در منزل پدرش به سر می برد و محکوم به پرداخت نفقه گردیده و در مورد اجرت المثل دادگاه تصمیمی اتخاذ ننموده حقوق موکله پایمال گردیده جهت جلوگیری از حقوق موکله به جهت تقاضای طلاق از جانب زوج تقاضای رسیدگی و صدور حکم شایسته مستدعی است. وکیل زوج با تقدیم لایحه درخواست رد اعتراض و تایید دادنامه فرجام خواسته را نموده است. مشروح لوایح هنگام شور قرائت میشود.

هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. ح. ع. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی اقای ی. ی. دادیار دیوانعالی کشور اجمالا مبنی بر نظر به این که وفق ماده 29 قانون حمایت خانواده دادگاه باید در خصوص تمامی حقوق مالی ناشی از زوجیت زوجه از جمله اجرت المثل اظهارنظر نماید. و در پرونده مطروحه در شعبه 13 (990952) که منتهی به رای شماره گردیده قرار رد دعوی صادر شده و اقتضای داشت دادگاه شعبه سیزدهم تجدیدنظر مازندران در این خصوص نفیا یا اثباتا اظهارنظر می نمود. لذا به استناد بند اول ماده 371 قانون ایین دادرسی مدنی عقیده به پذیرش اعتراض و نقض رای فرجام خواسته و ارجاع پرونده به دادگاه صادرکننده رای دارم. در خصوص دادنامه شماره 14004739000660- 1400/08/26 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:

با توجه به بنده ب تبصره 6 ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق نظر به این که در رای دادگاه درمورد نحله رسیدگی و اظهارنظر نشده است.رای فرجام خواسته به لحاظ نقص تحقیق قابل ابرام نیست و با توجه به فرجام خواهی وکیل زوجه رای مزبور نقض و مستندا به بند الف ماده 401 قانون ایین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی رسیدگی مجدد به دادگاه صادرکننده رای ارجاع می‌شود. / ل-1401/03/16

شعبه چهلم دیوان عالی کشور

رئیس: ع. خ. عضو معاون: س. ع.

رای دادگاه تجدیدنظر استان

پرونده کلاسه 9909981293100926 شعبه 13 دادگاه تجدیدنظر استان مازندران تصمیم نهایی شماره 140147390002759338

تجدیدنظرخواه: خانم م. ت. ر. فرزند ا. با وکالت خانم س. ص. ک. فرزند ع. م. به نشانی *عصر

تجدیدنظرخوانده: اقای م. م. فرزند ی. با وکالت خانم ا. ب. فرزند س. به نشانی *دفتر وکالت

تجدیدنظر خواسته: دادنامه 0269- 1400 مورخ 1400/06/16 صادره از شعبه اول دادگاه حقوقی بهشهر

رای دادگاه

در این پرونده اقای م. م. فرزند ی. با وکالت خانم ا. ب. تقاضای طلاق همسرش م. ت. ر. فرزند ا. با وکالت خانم س. ص. ک. را داشته که دادگاه نخستین حکم به طلاق زوجه را صادر نموده است.و مطابق دادنامه 0269- 1400 مورخ 1400/06/16 صادره از شعبه اول دادگاه حقوقی بهشهر با درنظر گرفتن حقوق زوجه رای طلاق صادر شده است.که با اصلاح به عمل امده در این شعبه تایید شده است.و با فرجامخواهی زوجه دادنامه اصداری در شعبه چهلم دیوانعالی کشور نقض و جهت تعیین نحله برای زوجه اعاده شده است.این محکمه در همین راستا از زوجه خانم ت. ر. دعوت که با توضیحات ایشان مشخص گردیده که مدت 13 سال زندگی مشترک داشته و دارای یک فرزند دختر 9 ساله می‌باشند و زوجه خواهان ادامه زندگی می‌باشد. اکنون با توجه به مراتب پیش گفته و اینکه دعوی مطالبه اجرت المثل زوجه رد گردیده است.این دادگاه با استناد به ماده 358 و 351 قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه اصداری با شماره فوق الذکر را با اصلاح به ملاقات م.ر با فرزند مشترک از ساعت 17 روز چهارش. لغایت 17 روز جمعه و نفقه ایام عده به مبلغ سه میلیون تومان و نحله به مبلغ سی میلیون تومان تایید و استوار می نماید. این رای مطابق بند الف ماده 368 همین قانون ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل فرجامخواهی در دیوانعالی کشور می‌باشد.

هیات دادرسان شعبه 13 دادگاه تجدیدنظر مازندران

رئیس دادگاه: س. م. ح. مستشار دادگاه: ع. ا.

رای شعبه دیوان عالی کشور

باسمه تعالی

فرجامخواه: اقای م. م. با وکالت خانم ا. ب. و. چالی

فرجامخوانده: خانم م. ت. ر.

فرجامخواسته: دادنامه شماره 338 - 1401 - 1401/04/09 صادره از شعبه *

تاریخ ابلاغ دادنامه به فرجامخواه:، تاریخ وصول دادخواست فرجامی: 1401/05/01

مرجع رسیدگی: شعبه *

هییت شعبه اقایان: ع. خ. (رئیس شعبه) - س. ح. ع. (مستشار)

خلاصه جریان پرونده:

در تاریخ 99/10/14 اقای م. م. با وکالت اقای ح. ر. ک. دادخواستی به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش به طرفیت خانم م. ت. ر. به سازمان *تقدیم و به شعبه *ارجاع گردید.که به شرح دادنامه شماره 512 - 990 - 99/12/18 قرار عدم صلاحیت خود به صلاحیت دادگاه خانواده شهرستان *صادر نموده است. پرونده به شعبه *ارجاع گردید.که پس از طی تشریفات دادگاه به موجب دادنامه شماره 269 - 1400 - 1400/06/16 گواهی عدم امکان سازش به شرح دادنامه صادر نموده است. پس از تجدیدنظرخواهی زوجه شعبه * به شرح دادنامه شماره 6051 - 1400 - 1400/08/25 دادنامه تجدیدنظرخواسته را با اصلاح تایید نموده است. که با فرجامخواهی وکیل زوجه پرونده به شعبه *ارجاع گردیده است. که با تهیه گزارش پرونده به موجب دادنامه شماره 4713 - 1401 - 1401/03/09 مبادرت به صدور رای نموده است. که با استدلال به اینکه با توجه به بند ب تبصره 6 ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق نظر به اینکه در رای دادگاه در مورد نحله رسیدگی و اظهارنظر نشده است. با نقض دادنامه پرونده را به دادگاه صادر کننده رای اعاده نموده است. دادگاه به شرح دادنامه شماره 338 - 1401 - 1401/04/09 با اصلاح ملاقات مادر با فرزند مشترک از ساعت 17 روز چهارشنبه لغایت روز جمعه و نفقه ایام عده به مبلغ سه میلیون تومان و نحله به مبلغ سی میلیون تومان تایید نموده است. این رای از سوی وکیل زوج و زوجه مورد فرجامخواهی قرار گرفت. وکیل زوج به طور خلاصه اظهار داشت موکل حسب دادنامه پیوست محکوم به پرداخت نفقه شده تصمیمات ماخوذه صریح می‌باشد. ثانیا در خصوص ملاقات فرزند مشترک موکل هیچگونه مشکلی نداشته شعبه *رای داده و قطعیت یافته است. ثالثا شعبه محترم تجدیدنظر هیچگونه جلسه ای با حضور موکل تشکیل نشده تا از حقوق خود دفاع نماید. با مداقه در اوراق نسبت به فرجامخواهی دستورات لازم صادر فرمایید. وکیل زوجه با تقدیم لایحه اظهار نمود رسیدگی و صدور رای شایسته صادر فرمایید. وکیل زوجه در دادخواست فرجامخواهی خلاصه اعلام نمود زوج نسبت به موکله ضرب و شتم های متعددی داشته و از منزل بیرون نموده و محکوم به پرداخت دیه شده و محکوم به پرداخت نفقه شده و اجرت المثل خود را در پرونده طلاق مطالبه نموده اتخاذ تصمیم نشده مبلغ نحله بدون کارشناسی اعلام گردیده … تقاضای رسیدگی و صدور حکم شایسته دارم. مشروح لوایح هنگام شور قرائت میشود.

هییت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. ح. ع. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده، و نظریه کتبی اقای ی. ی. گ. دادیار دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر نظر به این که وفق تبصره ماده 336 قانون مدنی، چنان چه زوجه کارهایی را که شرعا بر عهده وی نبوده و عرفا برای ان کار اجرت المثل باشد. دادگاه اجرت المثل کارهای انجام گرفته را محاسبه و به پرداخت ان حکم می نماید. در پرونده حاضر دلیلی برای عدم استحقاق زوجه در مطالبه اجرت المثل وجود ندارد. و لذا به تجویز بند 2 ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی عقیده به پذیرش اعتراض و نقض رای و برگشت پرونده به دادگاه صادر کننده رای جهت ادامه رسیدگی دارم. در خصوص دادنامه شماره *- 1401/04/09 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:

رای شعبه

دادنامه فرجام خواسته در مورد گواهی عدم امکان سازش مورد تقاضای اقای م. م. به طرفیت همسرش خانم م. ت. ر. با توجه به محتویات پرونده مطابق قانون صادر شده است. و مغایرتی با موازین شرعی ندارد. و فرجام خواهی وکلای زوجین به کیفیتی نیست که نقض ان را ایجاب نماید. لذا با رد فرجام خواهی طرفین مستندا به ماده 370 قانون ایین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجام خواسته ابرام و پرونده به دادگاه صادر کننده رای اعاده میشود.

شعبه *

رئیس: ع. خ. مستشار: س. ح. ع.