هیات تخصصی شوراهای اسلامی
شماره پرونده: ه ت/0300155 شماره دادنامه سیلور: 140431390003165819 تاریخ:1404/12/06
شاکی: نیکان-امیره- آزینا -رینا- میترا همگی حنیفی- حوریه قربانی با وکالت سارا شهباز نژادفرد
طرف شکایت: شورای اسلامی شهر اردبیل
موضوع شکایت و خواسته:ابطال ماده 12 و بند 1 و 6 موضوع خواسته مصوب شورای اسلامی شهر اردبیل تحت عنوان عوارض بر ارزش افزوده ناشی از اجرای طرح های عمران شهری برای اجرا در سال 1402
شاکی دادخواستی به طرفیت شورای اسلامی شهر اردبیل به خواسته ابطال ماده 12 و بند 1 و 6 موضوع خواسته مصوب شورای اسلامی شهر اردبیل تحت عنوان عوارض بر ارزش افزوده ناشی از اجرای طرح های عمران شهری برای اجرا در سال1402 به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد:
ماده 12: عوارض بر ارزش افزوده ناشی از اجرای طرحهای عمران شهری
عوارض ارزش افزوده ناشی از اجرای طرح های عمران شهری یا همام عوارض برحق مشرفیت، از اراضی و املاکی که بر اثر اجرای طرح های احداث یا تعریض معابر ایجاد میگردد برابر مفاد تبصره های ذیل توسط شهرداری در زمان پرداخت غرامت با اجرای طرح تعویض با عقب روی، صدور پروانه ساختمانی، سایر گواهی های صادره از شهرداری (اعم از پایانکار، عدم خلافی و. ...). اصلاح سند با تعیین بهای ملک از مالکان و ذینفعان وصول می‌شود.
تعاریف طرح ها:
اصلاح معابر: به گذرهایی اطلاق می‌شود که در اثر مطالعات ترافیکی یا طرح های شهرسازی نیاز به اصلاحات در طرح یا معبر دارند.
تعریضی: به گذرهایی اطلاق میگردد که در هنگام تجدید بنا یا احداث بنا برابر آیین‌نامه گذربندی یا طرح های تفصیلی و ساماندهی مشمول عقب نشینی می گردند.
احداث معبر:به گذرهایی اطلاق میگردد که براساس مطالعات شهرسازی و ترافیکی ایجاد و احداث می گردند.
توسعه معبر:به گذرهایی اطلاق میگردد که ادامه مسیر موجود بر اثر مطالعات ترافیکی در طرح های شهرسازی پیش بینی و طراحی شده اند.
عرض قدیم معبر: ملاک عرض معبر مشرف به معبر ملک، به استناد نقشه سال 1372 شهر می‌باشد.
عرض معبر جدید: ملاک آخرین طرح تفصیلی و یا مصوبه کمیسیون ماده 5 می‌باشد.
ضوابط اجرا:
بند 1: عوارض موضوع این ماده در صورت تعریض از املاک و اراضی به میزان 30 % ارزش افزوده ناشی از اجرای طرح های عمران شهری به مساحت باقیمانده ملک اخذ خواهد شد. به طوریکه املاک پس از ارزیابی توسط کارشناس رسمی دادگستری به زمان مراجعه، به صورت جداگانه برای هر متر مربع از عرصه ملک مورد بررسی با در نظر گرفتن عرض معبر قدیم و عرض معبر جدید، غرامت مقدار واقع در مسیر (تعریض) با 30 % ارزش افزوده باقیمانده عرصه تهاتر و الباقی وصول خواهد شد. در صورت بستانکاری مالک برابر توافق حاصله غرامت معینه از سوی شهرداری پرداخت خواهد شد.
غرامت مقدار تعریض= ارزش هر متر مربع عرصه با عرض معبر قدیم × مقدار مساحت مورد تعریض
عوارض برحق مشرفیت = 30 %×(ارزش هر متر مربع عرصه با عرض معبر قدیم - ارزش هر متر مربع عرصه یا عرض معبر جدید) ×متراژ باقیمانده عرصه
بند 6:کلیه اراضی و املاک اعم از ملکی و اوقافی که از طریق دادگستری شهرداری را محکوم به پرداخت غرامت مورد مسیر برابر قیمت کارشناس رسمی نمایند عوارض حق مشرفیت براساس بند یک اخذ خواهد شد.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- شورای محترم نگهبان با توجه به ماده واحده راجع به لغو مرغوبیت مصوب 1360، دریافت حق مشرفیت را غیر قانونی اعلام نموده است.
2- مستند به بند 1 ماده 55 قانون شهرداری از جمله وظایف شهرداری ها ایجاد خیابان و کوچه می‌باشد.
3- هیچ سازمان و یا نهادی مغایر با اصل تسلیط و مالکیت مشروع اشخاص حق تحصیل هزینه های شهرداری را بر اشخاص ندارد.
4- مصوبه مورد شکایت مغایر با اصل 105 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران می‌باشد. لذا ابطال مصوبه مورد استدعاست.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
شورای اسلامی شهر اردبیل دفاعی ننموده است.
هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری با حضور اعضا تشکیل، پس از ملاحظه پرونده و اسناد و مدارک موجود در آن و بعید از قرائت گزارش عضو ممیز و بررسی و انجام مشاوره به اتفاق آرا اعضا حاضر به شرح ذیل مبادرت به صدور رای می نماید.
* رای هیات تخصصی شوراهای اسلامی*
1-طبق بند 16 ماده 80 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخابات شهرداران مصوب 1375 با اصلاحات بعدی، تصویب لوایح برقراری یا لغو عوارض شهری و همچنین تغییر نوع و میزان آن با در نظر گرفتن سیاست عمومی دولت که از سوی وزارت کشور اعلام می‌شود از جمله وظایف و مسیولیت های شورای اسلامی شهر محسوب شده است.
2-به موجب دستور العمل اجرایی تبصره (1) ماده (2) قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداری ها و دهیاری ها به شماره 203726 مورخ 1401/09/30 مصوب وزارت کشور مندرج در جدول شماره یک مقرر نموده است که اخذ عوارض ارزش افزوده ناشی از اجرای طرح های عمران شهری ضریبی از ارزش افزوده ایجاد شده ناشی از اجرای طرح عمرانی توسط شهرداری می‌باشد. ماده 12 و بند 1 و 6 موضوع خواسته مصوب شورای اسلامی شهر اردبیل تحت عنوان عوارض بر ارزش افزوده ناشی از اجرای طرح های عمران شهری برای اجرا در سال1402مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات نبوده و به استناد مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر می‌شود. این رای ظرف بیست روز از تاریخ صدور از سوی رییس محترم دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
رحمان پیوست
رییس هیات تخصصی شوراهای اسلامی
دیوان عدالت اداری