اثر انتقال چک بر مسئولیت ظهرنویس

خلاصه متن: برای دسترسی به تمام قسمت‌ها، لطفاً وارد شوید یا ثبت‌نام کنید .

تاریخ دادنامه قطعی: 1393/07/05
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: چنانچه چک پس از گواهی عدم پرداخت به شخص دیگری منتقل شود، اثری بر مسئولیت تضامنی ظهرنویس ندارد.

رای خلاصه جریان پرونده

این است که آقایان م. خ. و ر.د. به وکالت از آقای الف.ع. فرزند ه-. اهل و ساکن ارومیه دادخواستی به خواسته مطالبه وجه دو فقره چک به شماره های 380652 - 23/3/91 و 380653 - 8/9/90 جمعا به مبلغ سی میلیون تومان و خسارات تاخیر تادیه و حق الوکاله و خسارات دادرسی منضم به تصاویر چک های مذکور و برگ های برگشتی صادره از بانک رفاه کارگران به طرفیت آقایان ع.م. و ح.م. تقدیم محاکم عمومی ارومیه و اظهار داشته اند که: خواندگان از بابت بدهی خویش دو فقره چک فوق الذکر را داده اند ولی چک ها در وجه و در ید ثالث برگشت خورد، و به موکل منتقل شده و با توجه به ظهرنویسی چک ها و مواد 198 ، 512 ، 515 قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 2 قانون چک صدور حکم به محکومیت تضامنی خواندگان را استدعا دارم.

پرونده بدوا به شورای حل اختلاف ارسال و به لحاظ عدم سازش متداعیین و عدم صلاحیت شورا به دادگستری اعاده شده است و به شعبه دوم دادگاه عمومی حقوقی ارجاع وقت رسیدگی تعیین طرفین و وکلای آنان دعوت و جلسه دادرسی در تاریخ 28/3/92 با حضور وکلای خواهان، وکیل خوانده ح.م. و نیز ع.م. تشکیل، وکلای خواهان اظهار داشته اند که خواسته به شرح دادخواست است، وکیل آقای ح.م. اظهار داشته که موکلم ظهرنویس است و بایستی ماده 315 قانون تجارت نسبت به وی عمل می شد هرچند که خواهان دارنده چک های مرقوم نمی‌باشد و دارنده اصلی چک ها آقای ب.ع.د است و دارنده چک دیگر آقای م. الف. است و دارنده طبق قانون کسی است که آن را در بانک ارائه و گواهی عدم پرداخت گرفته است و چون از تاریخ گواهی عدم پرداخت بیش از پانزده روز گذشته از این نظر دعوا متوجه ظهرنویس نمی‌باشد آقای ع.م. اظهار داشته آقای ح.م. چک ها را از من گرفت و گفت وسیله می خرد و چک ها را خودش پاس می کند که نکرده وکلای خواهان اظهار کرده اند کلیه حقوق ناشی از چک ها به موکل منتقل شده و مسئله برگشت زننده چک در مورد کیفری است و ربطی به دعوی انتقال حقوق ندارد، وانگهی چک بایستی پس از 15 روز از تاریخ سررسید به بانک ارائه شود مسئولیت ظهرنویس محقق می‌شود و گواهی صادره به منزله اعتراض و واخواست است، و در مورد نیز نیاز به ظهرنویسی نداشته است، دادگاه پس از استماع اظهارات وکلای طرفین ختم رسیدگی اعلام و خواندگان را تضامنی به پرداخت وجه چک ها، هزینه دادرسی، حق الوکاله و خسارات تاخیر تادیه محکوم کرده است دادنامه در تاریخ 25/4/92 ابلاغ و دادخواست فرجامی در تاریخ 30/5/92 در دفتر ندامتگاه ثبت شده، وکیل فرجام خواه مدعی است که به دفاعیات توجه نشده ضروری است ماده 249 قانون تجارت و نظریه شماره 7/7637 - 27/12/67 اداره حقوقی لحاظ شود چرا که محکومیت ظهرنویس به عنوان ضامن پرداخت دین خلاف مقررات قانون تجارت است، واخواست از تاریخ سررسید بایستی 15 روزه به عمل آید و ظرف یک سال نیز وجه مطالبه شود آقای ح.م. با تقدیم دادخواستی به خواسته اعسار از هزینه دادرسی مدعی اعسارشده و استشهادیه ای نیز تقدیم و از شهود وی تحقیق و به موجب دادنامه --- - 21/3/93 حکم به بطلان دعوی صادر شده است «قلم خوردگی بین الهلالین از اینجانب است»; و نهایتا با ابطال تمبر و رفع نقص پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است، لایحه حین‌الشور قرائت می‌شود.

رای شعبه دیوان عالی کشور

نظر به اینکه صادرکننده چک به صدور آن و فرجام خواه نیز به ظهرنویسی چک ها اذعان دارند و بنا به اظهار صادرکننده چک فرجام خواه چک ها را از وی دریافت و متعهد به پرداخت شده و این مطلب از ناحیه فرجام خواه نیز تکذیب نشده است، دادنامه هم به مقتضای محتویات پرونده، اظهارات طرفین، مستندات ارائه شده و رعایت مقررات قانونی و تشریفات دادرسی صادر، فرجام خواه نیز دلیل و سند و مطلبی که موجب تخدیش اساس آن و مقتضی نقض گردد ارائه نکرده لذا با رد آن دادنامه فرجام خواسته را به استناد مادتین 370 و 396 قانون آیین دادرسی مدنی ابرام می‌نماید.

مستشاران شعبه --- دیوان‌عالی کشور

قاسمی - کیقبادی

منبع