فسخ نکاح به دلیل تعدد ازدواج زوجه

تاریخ دادنامه قطعی: 1401/07/23

پیام: عدم توانایی زوجه در باروری و بچه دار شدن از موارد فسخ نکاح نیست.

خلاصه جریان پرونده: محتویات پرونده حاکی از این است.که خانم م. ب. با وکالت اقای س. ن. م. ن. ا. در تاریخ 1400/12/20 با تقدیم دادخواستی به دادگستری شهرستان *به طرفیت اقای ص. خ. ق. با خواسته فسخ نکاح تقاضای صدور حکم مقتضی مطابق خواسته خود را نموده است.وکیل ایشان در تشریح خواسته خود ادعا کرده است: موکل در تاریخ 1400/09/05 به موجب سند نکاحیه شماره 5039 به عقد دائمی و رسمی خوانده درآمده است. قطعا بنای ازدواج موکله با ایشان سلامت جسم و روان بوده مضافا به اینکه سوابق زندگی ایشان جزی مهمترین ملاک های ازدواج موکله بوده است.متاسفانه چند روزی است.موکله متوجه شده که خوانده محترم دارای بیماری شدید روانی و مغزی از نوع صرع بوده که نامبرده در زمان ازدواج ان را کتمان نموده و مهمتر انکه حسب اظهارات موکله مشخص گردیده نامبرده سابق بر ان دارای چهار ازدواج ناموفق دیگر بوده که ظاهرا همگی منجر به طلاق شده اما این موضوع هم در زمان عقد و پیوند زناشویی مخفی مانده است.و نامبرده عملا ازدواج سابق بر موکله را کتمان نموده است.علیهذا ضمن اعلام و معرفی نامبرده به پزشکی قانونی عند اللزوم استعلام از اداره ثبت احوال و استماع گواهی گواهان تقاضای صدور رای بر تایید و اعلام فسخ نکاح منعقده را به شرح خواسته دارم. پرونده متشکله جهت رسیدگی به شعبه *ارجاع گردیده و دادگاه مرجوع الیه نیز پس از جری تشریفات قانونی و رسیدگی های لازم در نهایت به موجب دادنامه شماره *مورخ 1401/03/25 به شرح و استدلال مندرج در متن ان مبادرت به صدور رای به شرح ذیل نموده است:

در این پرونده خانم م. ب. فرزند ج. با وکالت اقای س. م. ن. ا. و خانم س. ا. م. دادخواستی به طرفیت اقای ص. خ. ق. فرزند م. با وکالت اقای ک. ع. ز. م. به خواسته فسخ نکاح (تقاضای رسیدگی و صدور حکم به فسخ نکاح منعقده رسمی شماره*مورخ 1400/09/05 دفتر رسمی ازدواج 39 *به لحاظ تدلیس و تخلف از شرط صفت به شرح متن با احتساب هزینه دادرسی و خسارات وارده قانونی) مطرح نموده است.و وکیل خواهان توضیح داده: موکله در تاریخ 1400/09/05 به موجب سند نکاحیه پیوست به عقد دائمی و رسمی خوانده محترم دعوا در امده است.قطعا بنای ازدواج موکله با ایشان سلامت جسم روان وی بوده مضافا به اینکه سوابق زندگی ایشان جرو مهمترین ملاکهای ازدواج ایشان بوده است.متاسفانه چند روزی است.موکله متوجه شده که خوانده محترم دارای بیماری شدید روان و مغزی از نوع صرع بوده که نامبرده در زمان ازدواج ان را کتمان نموده و مهمتر ان که حسب اظهار موکله مشخص گردیده نامبرده سابق بر ان دارای چهار ازدواج ناموفق دیگر بوده که طاهرا همگی منجر به طلاق شده اما این موضوع هم در زمان عقد و پیوند زناشویی مخفی مانده است.و نامبرده عملا ازدواج سایق بر موکله را کتمان نموده است.علیهذا با توجه به موارد مزبور ضمن اعلام و ومعرفی نامبرده به پزشکی قانونی عنداللزوم استعلام از اداره ثبت احوال و استماع گواهی گواهان تقاضای صدور رای بر تایید و اعلام فسخ نکاح منعقده را به شرح خواسته دارم. وکیل خوانده در دفاع اظهار داشته احتراما به وکالت از خوانده اقای ص. خ. ق. در پرونده شماره *به موضوع فسخ نکاح موارد ذیل در مقام دفاع تقدیم می‌گردد. 1 - خواهان ادعا دارد. که موکل ازدواج سابق داشته و این نکته را اطلاع نداده است.در صورتی که در زمان خواستگاری موکل با پسر و عروسش به خواستگاری نامبرده رفته اند و از ماوقع زندگی موکل اطلاع کامل داشته اند مبنی بر اینکه موکل سابق سه مورد ازدواج ناموق داشته است.و اینکه شخصی در زندگی انتخاب اشتباه داشته باشد. امکان پذیر است.و موکل نیز جزو ان دسته از ادما بوده که سه مورد انتخاب اشتباه داشته و هر سه مورد با توافق و اخذ مهریه از نامبرده جدا شده اند، خوانده نیز از موکل خواسته است.که منزل مسکونی خود را به نام وی منتقل نماید. و چون این کار را نکرد حاضر به تمکین نمی‌باشد. 2 - در سند ازدواج پیوست پرونده نیز عنوان گردیده که زوج ازدواج سابق داشته اشته حالا یک ازدواج یا سه ازدواج هیچ فرقی ندارد. پس خواهان نمی تواند ادعا بی اطلاعی از ازدواج سابق موکل نماید. و این مطلب قید شده در سند رسمی که در ید خواهان می‌باشد. نقض کننده اظهارات گواهان نیز هست. 3 - خواهان مدعی گردیده که موکل بیماری روانی دارد. که از وی پنهان نموده و ان را از دلایل فسخ نکاح عنوان نموده است.در صورتی که موارد فسخ نکاح در ماد 1120 قانون مدنی تصریح گردیده است.و موکل نیز حاضر است.برای اثبات سلامت جسمی و روحی خود به پزشکی قانونی مراجعه نماید. 4 - موکل در اداره اموزش و پرورش *به عنوان راننده کار می کرد و بازنشسته شده است.و حالیه نیز به عنوان راننده روی خودروی دیگران کار می کند چطور شخصی که مشکل روانی داشته باشد. می‌تواند به جامعه خدمت نماید. 5 - دادخواست الزام به تمکین مطرح شده و منتظر تعیین شعبه هستیم. دادگاه با توجه به محتوای پرونده نظر به این که خواهان برای اثبات ادعای خود دلیل کافی ارائه نداده و دفاعهای موثر وکیل خوانده خواسته خواهان محمول به صحت نبوده لذا با موافقت نظر قاضی محترم مشاور خانوده و به استناد ماده ی 197 قانون آیین دادرسی مدنی و ماده ی 1257 قانون مدنی حکم بر بطلان دعوی صادر و اعلام می‌نماید. این رای صادره ظرف بیست روز پس از ابلاغ در محاکم تجدید نظر دادگستری استان *است.

رای مذکور از ناحیه خانم م. ب. با وکالت وکیل مذکور مورد تجدید نظرخواهی قرار گرفت که شعبه *بر اساس دادنامه شماره *مورخ 1401/05/10 نسبت به ان چنین رای داده است:

تجدیدنظرخواهی خانم م. ب. با وکالت اقای س. م. ن. ا. ازدادنامه شماره --- * 77 صادره از شعبه *که بمو جب ان حکم به بطلان دعوی نامبرده به خواسته فسخ نکاح به لحاظ تدلیس و تخلف از شرط صفت صادر گردید.به کیفیتی نیست که به ارکان واساس رای صادره و تشخیص و استنباط دادگاه نخستین خدشه ای وارد نماید. و موجب نقض ان گردد. رای صادره با توجه به دلایل استنادی صحیح وصایب بوده وازحیث رعایت اصول وتشریفات دادرسی فاقد ایراد واشکال موثر قانونی است.لذا اعتراض تجدیدنظرخواه با هیچ یک از شقوق ماده 348 قا نون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی منطبق نمی با شد مستندا به ماده 358 قانون یاد شده ضمن رد تجدید نظرخواهی دادنامه تجدید نظر خوا سته تا یید میگردد. این رای به استناد ماده 368 قانون مذ کور ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل فرجام خواهی در دیوان عالی کشور می‌باشد.

رای مذکور نیز به طرفین ابلاغ گردید.که خانم م. ب. با وکالت اقای س. ن. م. ن. ا. در فرجه قانونی با تقدیم دادخواستی خطاب به ریاست محترم دیوان عالی کشور که به هنگام شور قرائت می‌گردد. نسبت به ان فرجام خواهی کرده و اجمالا ادعا نموده است: موکله سه ماه پس از ازدواج متوجه می‌شود. زوج دارای بیماری مغزی از نوع صرع بوده که در زمان ازدواج و قبل از ان از ایشان پنهان و کتمان شده است.مضافا به اینکه موکله متوجه شده نامبرده دارای سه ازدواج متعدد ناموفق بوده است.هرچند در زمان ازدواج صرفا به یک ازدواج ناموفق اذعان شده بود که پس از اطلاع فورا و بلافاصله به موجب اظهارنامه رسمی مراتب فسخ نکاح و اعلام فسخ ارادی موکله به ایشان ابلاغ گردید. شرط بنای طرفین عقد نکاح، صحت و سلامت جسمی و روحی و روان طرف می‌باشد. چنان در امیخته با اراده و رضای طرفین می‌باشد. که به نحو ارتکاذی نیازی به تصریح نبوده و حکما بر مدار عقل قید شده تلقی می‌گردد. و کتمان و پنهان بودن سلامتی در زمان عقد و قبل از ان هم سلامتی روح و روان رضای باطنی شخص را دچار خدشه می‌نماید. به حدی که در معاملات این عیب پنهان به ر. اسیب می رساند و از طرفی قطعا و منطقا بر اساس عرف، سابقه یک ازدواج با سابقه سه ازدواج ناموفق قبلی تاثیر زیادی بر تصمیم گیری شخص و رضایت برای ازدواج می گذارد که عادی انگاشتن ان توسط محکمه با قواعد عمومی حاکم بر روابط قراردادی در تعارض و تناقض است. ضمنا استعلام انجام شده در مورد سوابق ازدواج توسط دادگاه بدوی ادعای موکل را ثابت می کند و در خصوص وضعیت جسمانی و روانی به تایید گواهان رسیده است.و ضمنا در این خصوص تقاضای استعلام از پزشکی قانونی شده است.که محاکم به ان توجهی ننموده اند. لذا نقض رای صادره مورد استدعاست. وکیل زوج نیز در پاسخ به فرجام خواهی لایحه ای ارسال داشته است.که به هنگام شور قرائت می‌گردد. پرونده پس از ثبت در دبیرخانه دیوان عالی کشور جهت رسیدگی به فرجام خواهی به این شعبه ارجاع شده است.

هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ع. ص. عضو ممیز و دادخواست فرجام خواهی و ضمایم ان و مطالعه و بررسی دیگر محتویات اوراق پرونده مشاوره نموده و با استعانت از خداوند متعال چنین رای می دهد:

رای شعبه

در خصوص دادخواست فرجام خواهی خانم م. ب. با وکالت اقای س. ن. م. ن. ا. به طرفیت اقای ص. خ. ق. نسبت به دادنامه شماره *مورخ 1401/05/10 صادره از شعبه *نظر به اینکه ایشان در دادخواست فرجامخواهی و ضمایم ان هیچگونه مدرک و دلیل موجهی که برابر مقررات موجبات ایراد خدشه اساسی و نقض دادنامه فرجامخواسته را در پی داشته باشد. ارائه ننموده و رای مذکور هم از نظر شکلی و رعایت اصول دادرسی و هم از حیث ماهوی و مبانی استدلال و استنباط قضایی عاری از ایراد و اشکال اساسی و موجب نقض صدور یافته است.لذا این شعبه فرجامخواهی معموله را غیر موجه تشخیص و با استناد به بند الف ماده 368 و ماده 370 و ماده 396 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن ابرام دادنامه فرجامخواسته پرونده را به دادگاه محترم صادر کننده رای مذکور اعاده می‌نماید./ط

شعبه *

غ. ق. (رییس) ع. ص. (مستشار)