رای شماره 182 مورخ 1396/03/02 هیات عمومی دیوان عدالت اداری

بسم الله الرحمن الرحیم

شماره دادنامه: 182

تاریخ دادنامه: 2/3/1396

کلاسه پرونده: 95/438

مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری

شاکیان: آقایان سلیم، جلیل، خلیل و کریم عجم با وکالت خانمها رادا اسدپور پیرانفر و ریحانه آشفته

موضوع شکایت و خواسته: ابطال ماده 16 و 28 تعرفه عوارض سال 1393 و مواد 27 و 15 تعرفه عوارض سال 1394 شورای اسلامی شهر اردبیل در خصوص عوارض و بهای خدمات ابقای بنا علاوه بر جریمه کمیسیون ماده صد قانون شهرداری در اجرای مقررات ماده 92 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392

گردش کار: 1- در پرونده کلاسه 95/438 هیات عمومی، ابطال مواد 23 و 16 تعرفه عوارض سال 1391 و مواد 28 و 16 تعرفه عوارض سال 1392 و مواد 28 و 16 تعرفه عوارض سال 1393 و مواد 27 و 15 تعرفه عوارض سال 1394 شورای اسلامی شهر اردبیل در مورد برقراری عوارض بهای خدمات ابقای بنا علاوه بر جریمه کمیسیون ماده صد قانون شهرداری و عوارض حذف و یا کسر پارکینگ درخواست شده است.

2- چون تعرفه عوارض سال 1391 در سال 1390 تصویب شده و تعرفه عوارض سال 1392 در سال 1391 به تصویب رسیده است و در تاریخهای تصویب تعرفه ها، قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 لازم الاجرا نشده بود، رئیس دیوان عدالت اداری با اعمال ماده 92 قانون مذکور نسبت به تعرفه عوارض سالهای 1391 و 1392 در قسمتهای مورد اعتراض موافقت نفرموده و مقرر شد پرونده به نحو عادی رسیدگی شود ولی نسبت به تعرفه سالهای 1393 و 1394، در قسمت ناظر بر وضع عوارض حذف و یا کسر پارکینگ به لحاظ اینکه مصوبات مذکور مغایر رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 116- 23/2/1392 صادر شده، پرونده برای رسیدگی در اجرای ماده 92 قانون یاد شده به هیات عمومی ارجاع شد.

3- متن ماده 16 تعرفه عوارض سال 1393 و ماده 15 تعرفه عوارض سال 1394 به قرار زیر است:

«عوارض حذف و کسری پارکینگ

1- تامین پارکینگ مورد نیاز در زمان اخذ پروانه ساختمانی برابر ضوابط طرح تفصیلی الزامی است و مراجعین محترم ملزم به تامین آن می‌باشند در صورتی که تامین پارکینگ برابر ضوابط مذکور در طرح تفصیلی یا طبق مصوبه کمیسیون ماده پنج مقدور نباشد عوارض کسری یا حذف آن به ازای هر 25 مترمربع برای هر پارکینگ معادل 50 برابر ارزش منطقه ای برای مسکونی و 70 برابر ارزش منطقه ای برای غیر مسکونی اخذ خواهد شد.

تبصره: حداقل عوارض کسری یا حذف یک باب پارکینگ (25 متری) به شرح ذیل خواهد بود.

برای کوچه های کمتر از 12 متری حداقل مبلغ 000/000/8 ریال

برای خیابان 12 متری الی 14 متری حداقل مبلغ 000/000/12 ریال

برای خیابان 14 متری الی 16 متری حداقل مبلغ 000/000/16 ریال

برای خیابان 16 متری الی 18 متری حداقل مبلغ 000/000/18 ریال

برای خیابان 18 متری و به بالا حداقل مبلغ 000/000/25 ریال

2- عوارض حذف یا کسری پارکینگ در زمان عدم اجرای آن بعد از ابقاء اعیانی از طریق کمیسیون ماده صد، با اعمال ضریب 5/1 به مقادیر بند 1 و تبصره آن، محاسبه و اخذ خواهد شد این بند در مورد مناطق بند 1 ماده 30 اعمال نخواهد شد.

3- در مراجعه جهت تفکیک اعیانی کلاً عوارض حذف و یا کسری پارکینگ (در صورت عدم پرداخت) به شرح بند 1 اخذ خواهد شد.

4- عوارض کسری یا حذف پارکینگ برای احداثی هایی که جرایم ماده صد آنها تا پایان سال 1384 تعیین شده باشد 50% عوارض بند 1 و 2 این ماده اخذ خواهد شد و برای احداثی قبل از سال 1367 کلاً کسری یا حذف پارکینگ شامل نمی شود (مشروط بر اینکه برای تفکیک اعیانی نباشد).

5- در جهت تشویق مودیان، برای صدور پروانه احداث پارکینگ طبقاتی و برای احداث 12% کل زیر بنا مفید آن به صورت تجاری عوارض اخذ نخواهد شد مشروط بر اینکه صرفاً جهت استفاده پارکینگ عمومی بوده و از بابت تامین و کسری پارکینگ زیر بنای احداثی نباشد.

6- مساحت بالکن داخل مغازه تا 30 درصد مشمول کسری یا عدم اجرای پارکینگ نخواهد شد.

7- در محدوده بازار تاریخی ثبتی اردبیل اماکن تجاری که جهت نوسازی و تجدید بنا و بدون پروانه با تاییدیه میراث فرهنگی اقدام نموده‌اند به شرط عدم توسعه ملک عوارض حذف پارکینگ اخذ نخواهد شد و همچنین احداث بالکن در این مغازه ها تا هر مساحت در محاسبه کسری یا عدم اجرای پارکینگ تاثیر نداشته ولی سایر جرایم و عوارضات طبق ضوابط بایستی اخذ گردد.

8- برای مغازه های واقع در پاساژ برابر ضوابط طرح تفصیلی به ازای هر سه باب، یک پارکینگ در نظر گرفته می‌شود مشروط بر اینکه مساحت هر سه باب از 90 مترمربع بیشتر نباشد و در صورت درخواست بیش از 90 مترمربع طبق ضوابط پارکینگ وصول شده و مغازه هایی که ورودی مستقیم به خیابان داشته باشند نیز همانند تجاریهای بر خیابان محاسبه و اخذ خواهد شد.

9- در صورت تایید کمیسیونهای مربوطه در خصوص تامین پارکینگ مورد نیاز در محوطه فضای باز کاربریهای ورزشی و فرهنگی، گردشگری، تفریحی، آموزشی، درمانی، صنعتی و کارگاهی 50% عوارض کسری پارکینگ اخذ خواهد شد.

10- در مواردی که کمیسیونهای بدوی و تجدیدنظر برابر تبصره 5 ماده صد قانون شهرداریها رای بر اخذ جریمه از بابت حذف یا کسری پارکینگ نمایند علاوه بر اخذ جرایم مزبور عوارض کسری و حذف پارکینگ نیز طبق بندهای فوق وصول خواهد شد.

4- متن رای 116-23/2/1392 هیات عمومی به قرار زیر است:

الف: رای 116- 23/2/1392

« با توجه به این که قانونگذار در خصوص عدم رعایت تامین یا کسری پارکینگ به شرح تبصره 5 ماده 100 قانون شهرداری اصلاحی سال 1358، تعیین تکلیف کرده است و هیات عمومی دیوان عدالت اداری در بند (و) رای شماره 1481 و 1480، 1479، 1478، 1477 - 12/12/1386 و رای شماره 9110090905800770- 18/10/1391 و رای شماره 97 الی 100- 16/2/1392 در مورد مشابه با لحاظ حکم قانون مذکور، مصوبات مربوط مبنی بر اخذ عوارض به لحاظ کسری یا عدم تامین پارکینگ را ابطال کرده است، بنابراین با لحاظ قانون فوق الذکر و تبعیت از استدلال مصرح در آراء یاد شده، مصوبه مورد شکایت با موضوع وضع عوارض بابت حذف یا کسر پارکینگ خلاف قانون و خارج از حدود اختیارات مرجع وضع تشخیص داده می‌شود و به استناد بند 1 ماده 10 و ماده 20 و ماده 42 قانون دیوان عدالت اداری حکم به ابطال آن از تاریخ تصویب صادرو اعلام می دارد.»

5- رییس دیوان عدالت اداری، پس از ملاحظه نظریه مشاورین خود مبنی بر اینکه موضوع در قالب ماده 92 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 قابل رسیدگی است، رسیدگی به پرونده را در اجرای ماده 92 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری به هیات عمومی ارجاع می کند.

در اجرای ماده 92 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 از نماینده شورای اسلامی شهر اردبیل خواسته شد نماینده خود را به جلسه معرفی کنند. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 2/3/1396 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان و نیز با حضور نماینده معرفی شده از طرف شکایت تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.

رای هیات عمومی

مطابق ماده 92 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392، مقرر شده است که «چنانچه مصوبه ای در هیات عمومی ابطال شود، رعایت مفاد رای هیات عمومی در مصوبات بعدی الزامی است. هرگاه مراجع مربوط، مصوبه جدیدی مغایر رای هیات عمومی تصویب کنند، رئیس دیوان موضوع را خارج از نوبت، بدون رعایت مفاد ماده 83 قانون مذکور و فقط با دعوت نماینده مرجع تصویب کننده در هیات عمومی مطرح می‌نماید.» نظر به اینکه در آراء شماره 770-18/9/1391 و 116-23/2/1392 هیات عمومی دیوان عدالت اداری مصوبات تعدادی از شوراهای اسلامی شهرهای کشور در خصوص وضع عوارض بر حذف و یا کسر پارکینگ به لحاظ مغایرت با قانون و خروج از حدود اختیارات ابطال شده است و شورای اسلامی شهر اردبیل در تصویب ماده 16 تعرفه عوارض سال 1393 و ماده 15 تعرفه عوارض سال 1394 با عنوان عوارض حذف و کسری پارکینگ و بهای خدمات حذف پارکینگ ناشی از کسری یا حذف آن عوارض وضع گردیده است، بنابراین مواد مذکور از تعرفه های عوارض یاد شده به لحاظ مغایرت با آراء هیات عمومی با استناد به بند 1 ماده 12 و مواد 13 و 88 و 92 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 از تاریخ تصویب ابطال می‌شود.

محمدکاظم بهرامی - رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری

منبع