تاریخ دادنامه قطعی: 1394/06/29
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: در صورتی که عدم انجام تعهدات قراردادی، به دلیل وجود مشکلات اقتصادی، سیاسی و حدوث تحریم های یکجانبه ازسوی اتحادیه اروپائی وامریکا باشد؛ موارد مذکور به عنوان عامل خارجی موجب سلب اراده متعاقدین دراجرای تعهدات و موجب ایجاد خیار فسخ ناشی از تعذر تسلیم است.
در خصوص دعوی درمانگاه شهید ش. با وکالت آقای ع. ح. دایر بر صدور حکم به تحویل یک دستگاه آنالیز ونصب و راه اندازی آن وفق قرارداد شماره... مورخ 1390/10/20 به انضمام کلیه خسارات دادرسی بدین شرح که خواهان به دلالت قرارداد فوق الذکر خوانده متعهد به تحویل یک دستگاه آنالایزر از کمپانیDiasorin ساخت کشور آلمان با مشخصات فنی ومدل و تجهیزات به شرح مندرج در قرارداد میباشد و با توجه به ماده قرارداد مبلغ 250/000/000 ریال به عنوان پیش پرداخت به حساب شرکت خوانده جهت تحویل و راه اندازی واریز گردیده که از اجرای مفاد قرارداد امتناع مینماید. در ادامه خانم الف. ف. به وکالت ازسوی خوانده وارد و به شرح لایحه تقدیمی وصورتجلسه دادرسی در دفاع اظهار داشته در مورخ 1390/10/20 قرارداد فی مابین شرکت خوانده و خواهان متعقد میگردد حسب ماده یک این قرارداد خوانده متعهد به تهیه و تحویل دستگاه موصوف میگردد ومستندا به ماده 3 همان قرارداد زمان تحویل حداکثر 2 ماه پس از عقد قرارداد تعیین و طبق بند 2 از ماده 5 قرارداد فراهم نمودن شرایط استاندارد و جانبی دستگاه از زمره تعهدات خواهان احصاء گردیده و نهایتا ماده ششم قرارداد عدم تعهد فروشنده نسبت به عدم تحویل به موقع دستگاه در موارد فوروس ماژور وعوامل سیاسی حادث را صراحتا ذکر نموده و به دلیل تشدید تحریم های خارجی علیه دولت جمهوری اسلامی و اجرایی شدن تحریم های مالی وارزی خروج ارز از مبادی قانونی ممنوع ودولت از تخصیص ارز به کالای مورد تعهد در قالب ارز مرجع یا اتاق مبادلات ارزی خودداری به عمل آورده که این ممنوعیت عدم تخصیص کماکان باقی است وخوانده علیرغم برخورداری از حسن نیت قراردادی قادر به انجام تعهد خود نبوده ودفع مانع نیز از عهده وی خارج میباشد و اساسا امکان الزام خوانده به انجام تعهد غیر ممکن است و زمان تحویل دو ماه پس از عقد قرارداد مقرر گردیده که خواهان میبایست پاره ای مقدمات را جهت نصب ونگهداری انجام میداده که در مورخ 1390/11/05 با اعزام پرسنل فنی به محل درمانگاه ملاحظه میگردد که شرایط جانبی کاملا مهیا نشده و دستگاه در موعد قراردادی قابل نصب نمیباشد ومتعاقبا شرکت خواهان طی نامه ای فراهم شدن مقدمات نصب دستگاه را به اطلاع شرکت می رساند و برهمین اساس شرکت خوانده طی نامه... - 27/12/90 پیشنهاد فسخ قرارداد را اعلام مینماید و مجددا درمورخ 1391/01/08 طی نامه شماره 1001 مستندا به بند 6 قرارداد ضمن اعلام فسخ آمادگی خود را جهت عودت پیش پرداخت به اطلاع خواهان می رساند. نظر به اوراق ومحتویات پرونده خصوصا مفاد دادخواست ومستندات پیوست مشتمل بر قرارداد عادی مورخ 1390/10/20 که تا اثبات خلاف آن برای دادگاه حجت ودلیل و به عنوان یک سند عادی قابل استناد میباشد به لحاظ اینکه عقودی که بر طبق قانون واقع شده باشد بین متعاملین لازم الاتباع است مگر به رضای طرفین اقاله و یا به علت قانونی فسخ شود و این عقود متعاملین را به اجرای چیزی که در ان تصریح شده ملزم مینماید و به موجب قرارداد مستند دعوی خوانده ملزم به تهیه و تحویل دستگاه موضوع قرار میباشد وصرف اعلام فسخ و داعیه تحقق آن بدون تنفیذ دادگاه این ادعای خواهان دایر بر فسخ مورد پذیرش نمیباشد. لذا دادگاه دعوی خواهان را وارد تشخیص داده ومستندا به مواد 10 و 219 و 220 و 198 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی حکم بر محکومیتخوانده به تهیه و تحویل دستگاه آنالایزر با مشخصات مندرج در قرارداد و پرداخت هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل بر اساس تعرفه قانونی در حق خواهان صادر واعلام می دارد. رای صادره حضوری وظرف 20 روز قابل تجدیدنظر خواهی در محاکم تجدیدنظر استان تهران میباشد.
رئیس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران
سلیمانی
در خصوص تجدیدنظرخواهی شرکت تحقیقاتی تولیدی آ.(سهامی) با وکالت الف. ف. و الف. ذ. به طرفیت درمانگاه شهیدش. با مدیریت سیدت. ن. باوکالت ع. ح. نسبت به دادنامه شماره --- مورخه 1392/06/30 صادره ازشعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران که به موجب آن حکم به محکومیت تجدیدنظرخواه به تهیه وتحویل دستگاه آنالایزر بامشخصات مندرج درقراردادوخسارات دادرسی صادرگردیده است باعنایت به اینکه دراجرای قراردادشماره..... مورخه 1390/10/20 فی مابین طرفین بابت یک دستگاه آنالایزرساخت آلمان باتاییداتحادیه اروپاووامریکا ولوازم جانبی منعقدکه به لحاظ عدم اجرای تعهدقراردادی در تاریخ 1391/10/13 با تقدیم دعوی به شرح خواسته الزام خوانده به خواسته رامینمایدکه نهایتا دادگاه به شرح دادنامه تجدیدنظرخواسته اصداررای مینمایداولا به جهات مشکلات اقتصادی وسیاسی کشور وحدوث تحریم های یکجانبه ازسوی اتحادیه اروپائی وامریکائی موجب سلب ارادی متعاقدین دراجرای تعهدات قراردادی میگرددثانیاٌ اجرای تعهدبه فعل مشروط علیه نمیباشدوبرهمین اساس نیزالزام واجباروی که براساس فعل مشروط که ازجمله اعمالی نیست که به طریقی به نیابت یا نمایندگی انجام گرددهرچندکه متعهد ممتنع ازاجرای تعهدنمی باشدبلکه یک اراده خارجی مانع اجرای مشروط علیه میگرددوبا این وصف درتحویل وتسلیم اجرای تعهدمتعذرازتسلیم میگردددرحالی که ملازمه ای بااراده وی نیست بلکه یک اراده خارجی مانع اجرای تعهدمی گرددحتی درراستای این امربه موجب نامه شماره 5565 مورخه 1390/12/17 به تجدیدنظرخوانده اعلام میگرددبنابراین بااین وصف التزام به عقدنیزبه لحاظ موانع ایجادی باالتزام به عقدرا ازبین می بردواین مواردازجمله مواردایجادی تعذر از تسلیم خیارفسخ راحادث مینمایدواین امرموجب انحلال عقدرا فراهم مینمایدچون ناتوانی درتسلیم وتحویل موردعقددراثرحادثه خارجی بوده که یعنوان عوامل غیرمترقبه درموادپنجم وششم قراردادها ازجمله سیاسی درج وقیدگردیده که این موضوع مندرج درقراردادها بیانگرخیارفسخ دربرابرتعذرتسلیم میباشدبناعلی هذا دادنامه تجدیدنظرخواسته درمقام اعتراض با مدلول ماده 348 قانون آیین دادرسی مدنی قابل انطباق بوده وشایسته نقض میباشدفلذا دادگاه دراجرای ماده 358 قانون مارالذکرضمن نقض دادنامه تجدیدنظرخواسته دراجرای ماده 239 قانون مدنی حکم به بطلان دعوی خواهان اصلی صادر و اعلام میگرددرای صادره قطعی است.
شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران - رئیس و مستشار
علی احمدی - کامران اشجعی