هیات تخصصی بیمه،کار وتامین اجتماعی
شماره پرونده: ه- ع/95/607 دادنامه: 146 تاریخ: 19/7/96
شاکی: آقای سید مصطفی شیخ الاسلامی
طرف شکایت: وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال آییننامه حفاظت کارگاههای ساختمانی موضوع ماده 85 قانون
متن مقرره مورد شکایت: شاکی مدعی است وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در سال 1381 مستند به مواد 85 و 86 قانون کار نسبت به تدوین آییننامه حفاظت کارگاههای ساختمانی اقدام نموده و در تاریخ 6/9/81 توسط وزیر کار ابلاغ شده است. به موجب ماده 33 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب سال 1374 رعایت اصول و قواعد فنی در طراحی، محاسبه، اجراء و بهره برداری و نگهداری ساختمان بر عهده وزارت مسکن و شهرسازی قرار گرفته است. و برای اجرای این امر مهم وزارت مسکن و شهرسازی موظف گردیده که در این رابطه آییننامه ای تنظیم و به تصویب هیات وزیران برساند و آییننامه مورد نظر تحت عنوان مقررات ملی ساختمان تنظیم و تصویب گردید و ابلاغ شده است. با تصویب ماده 33 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان وظیفه مندرج در مواد 85 و 86 قانون کار مصوب سال 1369 در خصوص امور ساختمان از وزارت تعاون کار و رفاه اجتماعی سلب و به وزارت راه وشهرسازی محول گردیده است. در نتیجه وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی صلاحیت قانونی جهت تصویب آییننامه حفاظت کارگاه های ساختمانی را نخواهد داشت. لذا تقاضای ابطال آییننامه مذکور را دارم.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: شاکی مدعی است با تصویب ماده 33 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان اختیار تصویب آییننامه حفاظتی کارگاه های ساختمان از وزارت تعاون کار و رفاه اجتماعی سلب شده و فاقد اختیار در این خصوص میباشد.
خلاصه مدافعات طرف شکایت: خوانده دعوی طی لایحه ای اعلام داشته به دلائل ذیل آییننامه حفاظتی ساختمانی نه تنها فسخ نشده بلکه برای تمامی کارگاههای ساختمانی مشمول قانون کار لازم الاجرا است: 1- ماده 33 قانون نظام مهندسی ناظر به حرفه مهندسی و روشهای نوین آن، طراحی، مصالح، استحکام و فنون ساخت و ساز است. 2- مقرره فوق الذکر با قانون عام الشمول کار که صیانت از نیروی انسانی و منابع مادی کشور را بر عهده دارد (ماده 85 قانون کار) منافاتی ندارد. 3- آییننامه ماده 33 قانون نظام مهندسی تکمیل کننده مقررات نظام ایمنی کشور و ناظر به تخصص و حرفه خاص است. تبصره ذیل ماده 33 قانون مرقوم آییننامه را در بستر زمان محدود کرده و مکلف به بازنگری آییننامه دربازه زمانی 3 سه ساله است و با دقت تفاوت آن دو را روشن می کند. آییننامه حفاظتی کارگاههای ساختمانی کلی است. طبق ماده 91 قانون کار کارفرمایان مکلفند براساس مصوبات شورای عالی حفاظت فنی برای تامین حفاظت، سلامت و بهداشت کارگران، وسایل و امکانات لازم را در محیط تهیه و در اختیار آنان قرار دهد ولی مقررات ملی ساختمان مربوط به طراحی، محاسبه، اجرا و بهره برداری و نگهداری ساختمان است بنابراین موضوعات دو آییننامه با هم تعارض ندارند.
نظریه تهیه کننده گزارش: با توجه به موارد زیر تعارض بین آییننامه حفاظتی کارگاه های ساختمانی موضوع ماده 85 قانون کار و آییننامه موسوم به مقررات ملی ساختمان موضوع ماده 33 قانون نظام مهندسی وجود ندارد: 1- طبق ماده 2 آییننامه اجرایی ماده 33 قانون نظام مهندسی، مقررات ملی ساختمان مجموعه اصول فنی و ترتیب کنترل اجرایی آنها است که باید در طراحی، محاسبه، اجرا، بهره برداری و نگهداری ساختمان در جهت تامین، بهداشت، بهره دهی مناسب، آسایش صرفه اقتصادی حفاظت محیط زیست و صرفه جویی انرژی و حفظ سرمایه ملی رعایت شود. 2- بند الف از فصل اول آییننامه حفاظتی کارگاه های ساختمانی موضوع ماده 85 قانون کار مقرر می دارد: هدف از تدوین این آییننامه پیشگیری از حوادث منجر به صدمات و خسارات جانی و مالی در عملیات ساختمان و تامین ایمنی و حفاظت نیروی انسانی شاغل در کارگاه ساختمانی است. 3- همان گونه که ملاحظه میگردد مقررات ملی ساختمان در رابطه با طراحی، محاسبه، اجرا، بهره برداری و نگهداری از ساختمان است ولی هدف آییننامه حفاظتی کارگاه های ساختمان در خصوص پیش گیری از حوادث منجر به صدمات و خسارات جانی و مالی در عملیات ساختمان میباشد.
در نتیجه آییننامه های مذکور در دو 2 قلمرو جدا از هم اعمال میشوند. و حکم مقرر در آییننامه های مورد اشاره معارض نبوده و شکایت شاکی مبنی بر ابطال آییننامه حفاظتی کارگاه های ساختمانی به علت عدم اختیار وزارت کار فاقد مبنای قانونی بوده و قابل ابطال نمیباشد. تهیه کننده گزارش: چاوشی
نظریه اتفاقی هیات تخصصی
پس از بحث وتبادل نظر اعضاء محترم هیات تخصصی به اتفاق آراء معتقدند ؛ آییننامه اجرایی ماده 33 قانون نظام مهندسی وکنترل ساختمان هیچ تعارض و تناقضی با آییننامه اجرایی ماده 85 قانون کار ندارد و به شرح زیر مبادرت به انشاء رای نمودند: در خصوص شکایت آقای سید مصطفی شیخ الاسلامی علیه وزارت کار و رفاه اجتماعی مبنی بر ابطال آییننامه حفاظت کارگاه های موضوع ماده 85 قانون کار، با توجه به اینکه وزارت کار براساس ماده 85 قانون کار آییننامه مذکور را تصویب نموده و ماده 33 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان و آییننامه اجرایی آن اختیار و صلاحیت وزارت کار را در این مورد سلب ننموده و هر دو آییننامه در دو حوزه مختلف وبدون تداخل با هم قابل اعمال میباشند، فلذا به استناد بند «ب» ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر و اعلام میگردد. این رای ظرف بیست روز از تاریخ صدور قابل اعتراض از طرف رئیس دیوان عدالت اداری یا ده نفر از قضات دیوان عدالت اداری میباشد.
نبی الله کرمیرئیس هیات تخصصی بیمه،کار و تامین اجتماعی دیوان عدالت اداری