تاریخ دادنامه قطعی: 1395/02/01
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: تقدیم دادخواست به خواسته ثبوت عدم تمکین،خلاف رویه ی قضایی بوده ودادگاه مکلف است در صورت اثبات عدم تمکین زوجه حکم به الزام وی به تمکین صادر نماید. زیرا ثبوت عدم تمکین، مقدمه حکم الزام به تمکین است و خواسته مستقلی محسوب نمی شود.
شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1395/02/01
خلاصه جریان پرونده
در تاریخ 88/7/2 خانم م. ف. فرزند س. به عقد دائمی همسرش آقای ع. د. فرزند م. درآمده و پس از گذشت مدت یک سالی از شروع زندگی مشترک آنان زوج دادخواست فسخ نکاح داده یکبار ادعا نموده زوجه مبتلا به تشنج و تهوع و صرع و ترس از تنهایی میباشد که فسخ پذیرفته نشده و در مرحله تالی دادخواست تمکین داده به ادعای زوج یاد شده به علت دخالت های مستمر خانواده زوجه مشارالیه در تاریخ 89/7/28 منزل زوج را ترک نموده که زوج در تاریخ 89/12/16 دادخواست صدور حکم مبنی بر الزام به تمکین زوجه (عام و خاص) تقدیم داشته (صفحه 26 ) و متعاقبا شعبه اول دادگاه عمومی (حقوقی) دامغان طی دادنامه شماره --- - 90/2/20 با این استدلال که خواسته خواهان اثبات عدم تمکین در گذشته نیست لذا این رای مربوط به آینده است که در مقام اجرای حکم صادره چنانچه خوانده طفره برود عدم تمکین وی ثابت خواهد شد... (صفحه 44 ) از رای صادره خانم م. ف. با وکالت آقای س. ت. تجدیدنظرخواهی کرده و شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان سمنان به شرح دادنامه شماره --- - 90/4/11 رای بدوی به لحاظ اینکه در مورد اصل خواسته خواهان رسیدگی ماهوی نشده با اصلاح عنوان دادنامه به قرار رد دعوی دادنامه مورد اعتراض نقض و پرونده را جهت رسیدگی در ماهیت امر به همان دادگاه اعاده نموده است (صفحه 61 ) در مرحله تالی دادگاه بدوی پس از رسیدگی ماهوی و اعلام ختم رسیدگی به موجب دادنامه شماره --- - 90/5/12 دادگاه با توجه به وجود علقه زوجیت فیمابین طرفین دعوی و عدم احراز مانع برای تمکین محرز دانسته و خواهان را درخواسته خود محق تشخیص و لذا به استناد مواد 1102 و 1114 و 1118 ق.م خوانده (زوجه) را محکوم به تمکین از خواهان نموده است... (صفحه 69 ) از رای صادره تجدیدنظرخواهی شده و پس از تبادل لوایح (صفحات 24 و 28 ) دادگاه تجدیدنظر به شرح دادنامه شماره --- - 90/10/6 با توجه به اینکه زوجه تمایل به ادامه زندگی مشترک دارد دلیل کافی و بینه شرعیه که متضمن بر نشوز زوجه یا عدم تمکین وی باشد در پرونده مشاهده نگردیده علیهذا با انطباق موضوع با بند 5 ماده 348 ق. آ.د.م دادنامه تجدیدنظرخواسته را نقض و بنا به جهات یاد شده حکم به رد دعوی صادر و قطعی اعلام نموده است (صفحه 39 ) با توجه به مراتب فوق ملاحظه میشود شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان سمنان طی دادنامه شماره --- - 90/10/6 حکم بدوی مبنی بر الزام زوجه به تمکین را نپذیرفته و حکم به رد دعوی صادر نموده است در حالی که همان شعبه دادگاه تجدیدنظر در دادنامه شماره --- - 90/8/5 رای دادگاه بدوی را که در دادنامه شماره --- - 90/5/27 دعوی زوج مبنی بر عدم تمکین زوجه را پذیرفته تایید و ابرام نموده است بنابراین در موضوع واحد دو رای متعارض صادر گردیده که از موارد اعاده دادرسی است و لذا رئیس کل محترم دادگستری استان سمنان طی شرحی در راستای مقررات ماده 18 اصلاحی پرونده را به حوزه ریاست محترم قوه قضائیه ارسال و پس از بررسی در کمیسیون شماره یک معاونت قضایی قوه قضائیه و تهیه گزارش پرونده به نظر شریف ریاست معزز و معظم قوه قضائیه رسیده و معظم له بر اساس گزارش پیوست رای موضوع دادخواهی را خلاف بین شرع تشخیص و به استناد مواد 477 و 478 ق. آ. د. ک ضمن موافقت با تجویز اعاده دادرسی و توقف اجرای حکم مقرر فرموده اند پرونده برای رسیدگی به شعب خاص در دیوانعالی کشور فرستاده شود که به این شعبه (چهل و سه) ارسال و ارجاع گردیده است.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای محمد رضا بروجردی عضو ممیز و اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای میدهد:
با توجه به محتویات پرونده و نظریه رئیس محترم دادگستری سمنان و قضات محترم بررسی کننده پرونده در معاونت قضایی قوه قضائیه ایراد به هر دو دادنامه صادره از شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان سمنان وارد است زیرا اولا حکم به صرف ادعای خوانده به رد دعوی خواهان موجه نمیباشد ثانیا ثبوت عدم تمکین مقدمه حکم به الزام به تمکین است نه خواسته مستقل و لذا تقدیم دادخواست به این صورت و رسیدگی و صدور حکم بر آن اساس خلاف رویه قضایی در خصوص مورد است نتیجتا استناد به ماده 477 ق. آ. د. ک مصوب سال 1392 دادنامه های صادره از شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان سمنان به شماره 01613 - 1390/10/06 و شماره 01228 - 1390/08/05 نقض و حکم به الزام زوجه به تمکین از زوج صادر میگردد.این رای قطعی است.
شعبه --- دیوان عالی کشور - رئیس و مستشار
مالک اژدر شریفی - محمد رضا بروجردی