رای شماره 1787 مورخ 1397/09/06 هیات عمومی دیوان عدالت اداری

بسم الله الرحمن الرحیم

شماره دادنامه: 1787

تاریخ دادنامه: 1397/09/06

شماره پرونده: 96/671

مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی: سازمان بازرسی کل کشور

موضوع شکایت و خواسته: ابطال مصوبات شماره 2281-1380/06/11، 11761/94/04/ش-1394/08/27 و 10538/94/04/ش-1394/08/04 شورای اسلامی شهر مشهد

گردش کار: معاون حقوقی و نظارت همگانی سازمان بازرسی کل کشور و رئیس کمیسیون تطبیق مصوبات دستگاههای اداری با قانون در سازمان مذکور به موجب شکایت نامه شماره 83250-1396/04/25 اعلام کرده است که:

" حضرت حجت الاسلام و المسلمین جناب آقای بهرامی

رئیس محترم دیوان عدالت اداری

سلام علیکم

احتراماً حسب اختیار قانونی مصرح در تبصره (2) بند (د) ماده (2) قانون تشکیل سازمان بازرسی کل کشور، مصوبات شماره 2281-1380/06/11، 11761/94/04/ش-1394/08/27 و 10538/94/04/ش-1394/08/04 شورای اسلامی شهر مشهد در این سازمان بررسی شد که توجه حضرتعالی را به نتایج بررسیها به شرح زیر معطوف می دارد:

الف: مصوبه سختی کار با کامپیوتر

شورای اسلامی شهر مشهد به موجب نامه شماره 2281-1380/06/11 رئیس وقت شورا، با پرداخت ماهانه مبلغی به اپراتور کامپیوترها و کسانی که حداقل سه ساعت کار مستقیم در روز با کامپیوتر دارند، موافقت نموده، در حالی که با ادامه رویه مذکور در شرایط فعلی تعدادی از مدیران و معاونان شهردار نیز از این مزایا بهره مند شدند و وجوهی تحت این عنوان به آنها به صورت ماهانه مستند به مصوبه یاد شده شورای اسلامی شهر پرداخت می‌شود. صرف نظر از سختی یا عدم سختی کار با کامپیوتر که حسب مورد تابع قانون نظام هماهنگی پرداخت، قانون کار و آیین‌نامه استخدامی است، لیکن بنا به تصریح ماده 58 قانون شهرداری، (مقررات استخدامی کلیه کارکنان شهرداریها و موسسات وابسته به آن بر طبق آیین‌نامه ای است که توسط وزارت کشور تدوین و به تصویب هیات وزیران می‌رسد) و مستند به ماده 71 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران، شورای اسلامی شهر مشهد وظیفه و اختیاری در خصوص تعیین حقوق و مزایای شاغلان در شهرداری نداشته و تصویب موضوع یاد شده خارج از حیطه اختیارات قانونی شورای اسلامی شهر مشهد صورت گرفته است. بنابراین مصوبه شماره 2281-1380/06/11 شورای اسلامی شهر مشهد خارج از حدود و اختیارات آن شورا است.

ب- مصوبه تفاوت همترازی کارکنان شهرداری با مشمولان قانون مدیریت خدمات کشوری:

بر اساس لایحه مورخ 1394/08/04 شهرداری مشهد، شورای اسلامی شهر مشهد طی مصوبه شماره 1176/94/04/ش-1394/08/27 تصویب نموده است تا تفاوت پرداختی کارکنان شهرداری و سازمانهای وابسته تا زمان تصویب آیین‌نامه اداری و استخدامی شهرداریها شامل کلیه شاغلان رسمی، پیمانی، مستخدم موقت و انجام کار معین در چارچوب نظام هماهنگ پرداخت معادل قانون مدیریت خدمات کشوری و از تاریخ 1394/07/01 از محل صرفه جویی در هزینه های جاری به افراد مشمول پرداخت گردد. با توجه به اینکه در ماده 58 قانون شهرداری،مقررات استخدامی کلیه کارکنان شهرداریها و موسسات وابسته به آن بر طبق آیین‌نامه ای است که توسط وزارت کشور تدوین و به تصویب هیات وزیران می‌رسد و از طرف دیگر آیین‌نامه استخدامی مصوب هیات وزیران و قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت چارچوب و ضوابط پرداخت به کارکنان و قانون کار ضوابط پرداخت به کارگران را تعیین کرده، لذا شورا صلاحیت تصمیم گیری در این خصوص را نداشته و طبق ماده 71 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران، هیچ گونه اختیاری بابت تعیین حقوق و مزایای شاغلان در شهرداری را ندارد. بنا به مراتب مصوبه شماره 11761/94/04/ش-1394/08/27 شورای اسلامی شهر مشهد خارج از حدود اختیارات و وظایف شوراهای اسلامی شهر می‌باشد.

ج- مصوبه تعیین و توزیع کارانه در شهرداری مشهد:

شورای اسلامی شهر مشهد در مصوبه شماره 10538/94/04/ش-1394/08/04، آیین‌نامه تعیین و توزیع کارانه در شهرداری مشهد را به تصویب رسانده و در ماده (2) آیین‌نامه مذکور کلیه مستخدمان تعریف شده برابر ماده (2) آیین‌نامه استخدامی کارکنان شهرداریها را مشمول دریافت کارانه تعیین نموده است، در حالی که در ماده 71 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران، اختیاری برای شوراهای اسلامی در تصویب مقررات استخدامی و تعیین و توزیع کارانه بین کارکنان شهرداریها در نظر گرفته نشده است. از این رو مصوبه مزبور نیز خارج از حدود و اختیارات شورای اسلامی شهر مشهد می‌باشد.

بنا به مراتب خواهشمند است دستور فرمایید موضوع در هیات عمومی آن دیوان مطرح و به طور فوق العاده و خارج از نوبت مورد رسیدگی قرار گیرد. موجب امتنان است از تصمیم متخذه این سازمان را مطلع فرمایند."

متن مصوبات مورد اعتراض به قرار زیر است:

مصوبه شماره 2281-1380/06/11 شورای اسلامی شهر مشهد:

" جناب آقای مهندس نوروزی

شهردار محترم مشهد

سلام علیکم

احتراماً لایحه شماره 14033/21-1380/05/23 در خصوص اجازه پرداخت سختی کار به کاربران کامپیوتر از ابتدای سال 1380 در جلسه مورخ 1380/06/10 شورای اسلامی مطرح و به شرح ذیل مورد تصویب قرار گرفت.

با توجه به بررسی موضوع و تایید سختی کار کاربران کامپیوتر (اپراتور) و کسانی که حداقل سه ساعت کار مستقیم در روز را با کامپیوتر دارند موافقت می‌شود از ابتدای سال 1380 با تایید سازمان کامپیوتر و مسئول قسمت مربوطه تا سقف مبلغ 000/60 ریال از طریق مدیریت امور مالی پرداخت شود و اجازه داده می‌شود مبلغ مذکور بر اساس درصدر ضریب کارمندان دولت تا سقف 15% در هر سال افزایش یابد. مراتب جهت اطلاع و اقدام لازم اعلام می‌گردد.- نایب رئیس شورای اسلامی شهر"

مصوبه شماره 11761/94/04/ش-1394/08/27 شورای اسلامی شهر مشهد:

" جناب آقای مرتضوی

شهردار محترم مشهد مقدس

موضوع: تعیین مبالغ پرداختی به کارکنان شهرداری متناسب با قانون مدیریت خدمات کشوری

سلام علیکم

با احترام لایحه شماره 133790/21-1394/08/02 در ارتباط با تعیین مبالغ پرداختی به کارکنان شهرداری متناسب با قانون مدیریت خدمات کشوری در جلسه علنی مورخ 1394/08/26 شورای اسلامی شهر مشهد مقدس مطرح شد و به شرح زیر به تصویب رسید:

ماده واحده: به شهرداری مشهد مقدس اجازه داده می‌شود به منظور ارتقای عدالت در پرداختها، سطح معیشت و رفاه کارکنان شهرداری و سازمانهای وابسته، تا زمان تصویب آیین‌نامه اداری و استخدامی شهرداریها، تفاوت پرداخت کارکنان دارای رابطه استخدامی با شهرداری مشهد مقدس شامل، رسمی، پیمانی، مستخدم موقت و انجام کار معین را

در چارچوب نظام هماهنگ پرداخت معادل قانون مدیریت خدمات کشوری تعیین و از تاریخ 1394/07/01 این مبالغ را از محل صرفه جویی در هزینه های جاری به افراد مشمول پرداخت نماید.

بدیهی است این مصوبه با رعایت قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور لازم الاجراست.-رئیس شورای اسلامی شهر مشهد"

مصوبه شماره 10538/94/04/ش-1394/08/04 شورای اسلامی شهر مشهد:

" جناب آقای مرتضوی

شهردار محترم مشهد مقدس

موضوع: آیین‌نامه تعیین و توزیع کارانه در شهرداری مشهد مقدس

سلام علیکم

با احترام لایحه شماره 12882/21-1394/01/30 و نامه شماره 110281/21-1394/06/26 در ارتباط با آیین‌نامه تعیین و توزیع کارانه در شهرداری مشهد مقدس در جلسه های علنی مورخ 1394/07/21 و 1394/07/28 شورای اسلامی شهر مشهد مقدس مطرح شد و به شرح زیر به تصویب رسید.

ماده 1- اهداف

1- تقویت فرهنگی کار جهادی و قدردانی از کارکنان متعهد و تاثیر گذار

2- افزایش انگیزه و بهره وری نیروی انسانی

3- توزیع عادلانه متناسب با عملکرد فردی و سازمانی

4- یکسان سازی و نظام مندسازی شیوه پرداخت کارانه در معاونتها، مناطق و موسسات تابعه

ماده2- مشمولان دریافت کارانه

کلیه مستخدمین تعریف شده برابر ماده 2 آیین‌نامه استخدامی کارکنان شهرداری مصوب سال 1381 مشمول این دستورالعمل می‌باشند.

ماده3- روش تعیین میزان کارانه

مجموع کارانه سالیانه قابل تخصیص در شهرداری به صورت زیر تعیین می‌گردد:

1- مبنای محاسبه کل کارانه، درآمدهای عمومی و واگذاری داراییهای سرمایه ای شهرداری می‌باشد. به عبارت دیگر درآمدهای ناشی از واگذاری داراییهای مالی (وام بانکی، مسکوک و فروش اوراق مشارکت) مشمول کارانه نمی شود.

2- از مجموع درآمدهای عمومی تحقق یافته شهرداری میزان یک و یک دهم درصد به عنوان کارانه تعلق می‌گیرد.

3- از مجموع درآمدهای تحقق یافته واگذاری داراییهای سرمایه ای میزان دو دهم درصد محاسبه گردیده و به رقم کارانه اضافه می‌شود.

تبصره: در صورت تحقق درآمد عمومی مازاد بر 100 درصد پیش بینی درآمدهای عمومی در بودجه سالیانه، 3 درصد از درآمدهای مازاد به عنوان کارانه در نظر گرفته می‌شود.

4- کارانه مزبور به صورت سه ماهه و تنها معادل ضریب تحقق درآمدهای شهرداری قابل تخصیص می‌باشد.

تبصره: 30% از کارانه قابل تخصیص در سه ماهه چهارم تا زمان بررسی تفریغ بودجه سال مورد نظر قابل پرداخت نبوده و پرداخت آن مشروط به نظر شورا در مورد عملکرد بودجه ای سال مورد اشاره شهرداری می‌باشد.

ماده4- روش توزیع کارانه

کل کارانه تعیین شده طی یک فرایند دو مرحله ای و در سطح واحدها تعیین و بین کارکنان توزیع می‌گردد."

در پاسخ به شکایت مذکور، رئیس شورای اسلامی شهر مشهد مقدس به موجب لایحه شماره 13692/96/05/ش-1396/08/13 توضیح داده است که:

" هیات محترم عمومی دیوان عدالت اداری

موضوع: درخواست استمهال برای دادخواست به کلاسه پرونده 96/671

سلام علیکم

با احترام بازگشت به دادخواست سازمان بازرسی کل کشور موضوع پرونده شماره 9609980905800523 مبنی بر درخواست ابطال مصوبات شماره 2281-1380/06/11، 11761/94/04/ش-1394/08/27 و 10538/94/04/ش-1394/08/04 به استحضار می رساند: همان گونه که در گزارش بازرس آمده است ایشان ماموریت بررسی پرداختها، حقوق و مزایای مدیران و مقامات ارشد شهرداری را داشته اند، بنابراین همکاری و پاسخگویی کارکنان و مسئولان نیز در همین چارچوب بوده است و اگر قرار بود مزایای کارکنان و موارد مطرح شده بررسی گردد، یقیناً مستندات لازم ارائه می گردید.

در عین حال با عنایت به اینکه مصوبه مورد اعتراض تمامی مراحل قانونی خود را طی کرده است و در حال اجرا می‌باشد و در شرایط کنونی که دوره پنجم شوراهای اسلامی به تازگی فعالیت خود را آغاز کرده اند، اتخاذ تصمیم در خصوص معیشت کارکنان از حساسیتهای خاصی برخوردار است و نیازمند دقت مضاعفی است و از سویی برخی مستندات و اعلام نظرهای قانونی نیز وجود دارد که می‌تواند در شفاف سازی جایگاه مصوبه موثر باشد و از جهتی دیگر به دلیل قدیمی بودن مستندات مورد اشاره سازمان بازرسی، لذا در خصوص بقاء اصلاح و یا حتی ابطال آنها و تطبیق با سایر قوانین و مقررات مرتبط از آن هیات عمومی درخواست سه ماه استمهال دارد. در عین حال تعامل با سازمان بازرسی و بهره مندی هر چه بیشتر از نظرات ارزشمند آنان از اولویت اقدامات این شورا می‌باشد."

هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1397/09/06 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.

رای هیات عمومی

نظر به اینکه در ماده 80 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران وظیفه ای در تصویب مقررات استخدامی و تعیین و توزیع کارانه بین کارکنان شهرداری برای شورای اسلامی شهر پیش بینی نشده است، تصویب مصوبات مورد اعتراض خارج از حدود اختیارات شورای اسلامی شهر است و مستند به بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود.

محمدکاظم بهرامیرئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری

منبع