هیات وزیران در جلسه مورخ 1379/12/27 بنا به پیشنهاد مشترک شماره 3173/1/61 مورخ 1377/8/2 وزارتخانه های کشور، دادگستری، صنایع و معادن و راه و ترابری و به استناد تبصره (2) ماده واحده قانون استفاده اجباری از کمربند و کلاه ایمنی - مصوب 1376 - آییننامه اجرایی قانون یاد شده را به شرح زیر تصویب نمود:
ماده 1 - در این آییننامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می روند:
الف - کمربند ایمنی: تسمه ای که نیم تنه بالای راننده و هر یک از سرنشینان را تحت کنترل و مهار ایمن خود قرار می دهد تا هنگام ضرورت، همچون کاهش ناگهانی سرعت یا توقف آنی خودرو که ممکن است ناشی از ترمز یا برخورد با جسم دیگر یا حوادث دیگر رانندگی باشد، مانع از جدا شدن سرنشینان و راننده از صندلی خود و اصابت به شیشه جلو یا سایر قسمت های داخل و یا پرتاب به خارج از خودرو شود.
ب - کلاه ایمنی: کلاهی است که راننده و سرنشین موتورسیکلت ها از آن برای محافظت سر خود در برابر ضربات احتمالی ناشی از بروز سوانح استفاده می کنند.
پ - کمربندی: جاده های پیرامون شهرها که به منظور گذر وسایل نقلیه عبوری از آن بدون آنکه وارد شهر شوند احداث میشود و ضوابط تردد از آنها مطابق جاده های برون شهری است.
ت - بزرگراه درون شهری: مصادیق بزرگراه های درون شهری توسط شورای هماهنگی ترافیک هر استان تعیین میشود.
ماده 2 - کلیه دارندگان خودرو در سطح کشور مکلفند وسایل نقلیه خود را به کمربند ایمنی استاندارد جهت استفاده راننده و سرنشین ردیف اول مجهز نمایند.
ماده 3 - بستن کمربند ایمنی برای راننده و سرنشینان ردیف اول وسایط نقلیه در حال حرکت در بزرگراه های درون شهری، کمربندی ها و جاده های بین شهری الزامی است.
تبصره - سرنشینان اتوبوس ها و مینی بوس های در اختیار شرکت واحد اتوبوس رانی، معلولان، بانوان باردار و کلیه افرادی که به تایید پزشک معالجشان دارای بیماریهای جسمی و ناتوانی های حرکتی هستند از مفاد این ماده مستثنی میباشند.
ماده 4 - تعداد سرنشینان ردیف جلو باید بر اساس ضوابط مندرج در آییننامه راهنمایی و رانندگی و اصلاحیه های آن باشد و هر یک از سرنشینان ردیف جلو باید تنها از کمربند ایمنی مربوط به خود و به صورت انفرادی استفاده نمایند.
ماده 5 - استفاده از صندلی ردیف اول برای استقرار کودکان و نوجوانان تا سن 12 سالگی به صورت منفرد یا همراه والدین ممنوع است.
تبصره - استفاده از صندلی مخصوص استقرار کودکان یا تکیه گاه ویژه با پشت سری مخصوص، در ردیف اول خودروها بلامانع است.
ماده 6 - صدور برگ معاینه فنی برای خودروهای فاقد کمربند ایمنی در ردیف اول ممنوع است.
ماده 7 - سوار شدن به موتورسیکلت بدون استفاده از کلاه ایمنی ممنوع است و راکبین موتورسیکلت مکلفند در طول حرکت از کلاه ایمنی استفاده نمایند.
ماموران راهنمایی و رانندگی موظفند از ادامه حرکت موتور سیکلت هایی که راکبین آنها فاقد کلاه ایمنی هستند جلوگیری نمایند.
ماده 8 (منسوخ 1380/08/23)- چنانچه عدم استفاده از کمربند ایمنی طی حادثه رانندگی که بیمه گذار طبق مقررات راهنمایی و رانندگی در ایجاد آن مقصر شناخته میشود منجر به مصدومیت شخص ثالث گردد، تعهد و مسئولیت بیمه گر در مورد جبران خسارت شخص ثالث محدود به میزان تاثیر تقصیر بیمه گذار در ایجاد مصدومیت و خسارات ناشی از آن است.
ماده 9 - سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، وزارت آموزش و پرورش و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مکلفند با همکاری و هماهنگی وزارتخانه های صنایع و معادن، راه و ترابری و کشور نسبت به ترویج و ارتقای فرهنگ استفاده از کمربند و کلاه ایمنی و آموزش های مربوط اقدام نمایند.
ماده 10 - به منظور ارزیابی و پیگیری اقدامات انجام شده موضوع ماده (7) این آییننامه کمیته ای مرکب از نمایندگان دستگاه های موضوع ماده یاد شده و نماینده نیروی انتظامی و سازمان پزشکی قانونی در محل وزارت کشور تشکیل و نتیجه هر شش ماه یک بار به هیات وزیران اعلام میشود.
ماده 11 - وزارتخانه های صنایع و معادن و بازرگانی مکلفند نسبت به تولید و تامین کمربند و کلاه ایمنی استاندارد حسب نیاز کشور اقدام نمایند.
ماده 12 - سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور اعتبار لازم را برای اجرای هر چه بهتر مفاد این آییننامه در لایحه بودجه هر سال پیش بینی می کند.
ماده 13 - زمان بندی اجرای این آییننامه با توجه به زمان لازم الاجرا شدن آن به شرح زیر تعیین میشود:
الف - در مورد اتوبوسها و مینیبوسها دو سال.
ب - در مورد کامیونها دوسال.
پ - در مورد انواع دیگر خودروهای در حال عبور از کمربندیها و بزرگراههای درون شهری شش ماه.
ت - در مورد خودروهای شخصی در حال عبور از جادههای بین شهری سه ماه.
معاون اول رئیس جمهور - حسن حبیبی