هیات تخصصی مالیاتی، بانکی
شماره پرونده: ه ع؍0002581 و 0002640 شماره دادنامه:580- 140109970906000579 تاریخ: 1401/08/14
شاکیان: 1- مریم امینی بنگر 2- روح الله سلحشوری
طرف شکایت: سازمان امور مالیاتی کشور
موضوع شکایت و خواسته: تصحیح یا ابطال بخشنامه 58؍99؍200 مورخ 14؍8؍99 و صدور بخشنامه در راستای عدم شمولیت ماده 83 قانون مالیاتهای مستقیم برای کمک هزینه های رفاهی و انگیزه ای پرداختی به مشمولین قانون کار
شاکیان دادخواستی به طرفیت سازمان امور مالیاتی کشور به خواسته تصحیح یا ابطال بخشنامه 58؍99؍200 مورخ 14؍8؍99 و صدور بخشنامه در راستای عدم شمولیت ماده 83 قانون مالیاتهای مستقیم برای کمک هزینه های رفاهی و انگیزه ای پرداختی به مشمولین قانون کار به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
امور مالیاتی شهر و استان تهران
ادارات کل امور مالیاتی
اصلاح بخشنامه شماره 80؍98؍200 مورخ 27؍8؍1398 در خصوص دادنامه شماره 73 مورخ 27؍1؍1398 باتوجه به ابهامات مطروحه در خصوص نحوه اجرای دادنامه شماره 73 مورخ 27؍1؍1398 پاراگراف(بند) آخر بخشنامه شماره 80؍98؍200 مورخ 27؍8؍1398 به این شرح اصلاح میگردد و از تاریخ 12؍4؍1387 لازم الاجرا میباشد. بنابراین وجوهی که بابت مهدکودک، یارانه غذا، ایاب و ذهاب، بن کالا و..... به عنوان مصادیق ماده 40 قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب 15؍8؍1384 و یا براساس مقررات استخدامی مربوطه در حدود قانون یا متعارف به کلیه کارکنان پرداخت میشود با ارایه اسناد و مدارک از شمول حکم مواد 82 و 83 قانون مالیتهای مستقیم خارج میباشد.
دلایل شاکیان برای ابطال مقرره مورد شکایت:
سازمان امور مالیاتی در راستای اجرای رای شماره 73-27؍1؍98 هیات عمومی دیوان عدالت اداری از معاونت امور مجلس، حقوقی و استانهای وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مصادیق و عناوین کمک هزینه های رفاهی و انگیزه ای پرداختی به مشمولین قانون را استعلام مینماید معاونت امور حقوقی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی پاسخ استعلام های سازمان امور مالیاتی کشور را که منضم به نظریه و پاسخ معاونت روابط کار وزارتخانه مذکور میباشد را طی نامه هایی به شماره های 94694 مورخ 7؍6؍1400 و 73282 مورخ 27؍4؍1400 به سازمان امور مالیاتی کشور ارسال نموده و در هر دو پاسخ ارسالی با عنایت به مقررات مبحث اول فصل سوم قانون کار به ویژه مواد 35،36،37،38،41،41 و 34 با صراحت و شفافیت اعلام می نماید:
«مصادیق کمک هزینه های رفاهی و انگیزشی پرداختی به کارگران مشمول قانون کار شامل کمک هزینه های عایله مندی، مسکن، خواربار، ایاب و ذهاب، مزایای غیر نقدی، پاداش افزایش تولید، سود سالانه، کمک هزینه مهدکودک و نظایر آنها که به لحاظ ماهیتی برای ارتقای رفاه و انگیزش کارگران در وجه ایشان پرداخت میشود در زمره مزایای مربوط به شغل نیستند و براساس آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از تعریف حقوق و مزایای مربوط به شغل موضوع ماده 83 قانون مالیتهای مستقیم خارج میباشند» باتوجه به توضیحات بالا موکداً و مکرراً از رییس سازمان امور مالیاتی کشور درخواست شد که به نسبت به صدور یا اصلاح بخشنامه شماره 58؍99؍200 مورخ 14؍8؍99 و اضافه نمودن عناوین و مصادیق کمک هزینه های رفاهی و انگیزه ای پرداختی به کارگران براساس استعلام های انجام شده از وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی اقدام نماید ولی متاسفانه رییس سازمان امور مالیاتی کشور تاکنون بخشنامه مورد نظر را اصلاح ننموده و عدم اصلاح بخشنامه و عدم تعیین تکلیف موضوع باعث شده که کارفرمایان کمک هزینه های رفاهی و انگیزشی پرداختی به کارگران و حقوق بگیران تابع قانون کار را مشمول ماده 83 قانون مالیتهای مستقیم و مالیات مکسوره از حقوق کارگران را به حساب دولت واریز نمایند بنابراین تصحیح یا ابطال بخشنامه موضوع شکایت مورد تقاضاست.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
سازمان امور مالیاتی با صدور بخشنامه مورد شکایت صرفاً اقدام به اجرای مفاد دادنامه شماره 73 مورخ 27؍1؍1398 هیات عمومی دیوان عدالت اداری نموده و بدون تضییق و یا توسعه دامنه شمول دادنامه موصوف به شرح زیر آن را به کلیه واحدهای زیر مجموعه سازمان امور مالیاتی کشور جهت اجراء ابلاغ کرده است:
«بنابراین وجوهی که بابت مهدکودک، یارانه غذا، ایاب و ذهاب و بن کالا و.... به عنوان مصادیق ماده 40 قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب 15؍8؍1384 و یا براساس مقررات استخدامی مربوطه در حدود قانون یا متعارف به کلیه کارکنان پرداخت میشود با ارایه اسناد و مدارک از شمول حکم مواد 82 و 83 قانون مالیاتهای مستقیم خارج میباشد» همانگونه که ملاحظه می فرایید مواردی از مصادیق آن مزایا در رای مذکور آمده است براساس بخشنامه صدرالذکر مصادیق مزایای مربوط به شاغل مطابق مفاد دادنامه شماره 601 مورخ 9؍12؍1389 و دادنامه اصلاحی شماره 73 مورخ 27؍1؍1398 هیات عمومی دیوان عدالت اداری شامل مهدکودک، یارانه غذا، ایاب و ذهاب، بن کالا و...... اعلام گردیده است سازمان امور مالیاتی کشور از اختیارات لازم به منظور کاهش یا افزایش مصادیق مزایای شاغل یا خدمات و تسهیلات رفاهی حقوق بگیران برخوردار نبوده از این روی رییس کل سازمان امور مالیاتی کشور از اجرای رای هیات عمومی استنکاف ننموده و نظرات ابرازی به موجب مکاتبات مورد استناد شاکی نیز فارغ از این که تبیین کننده مصادیق مذکور به طور حصری نبوده است موجد الزام قانونی برای سازمان امور مالیاتی جهت تشخیص مصادیق مزایای خدمات و تسهیلات رفاهی و تعیین موارد مشمول و خارج از شمول ماده 83 قانون مذکور نخواهد بود.با عنایت به عدم مغایرت بخشنامه مورد شکایت با مفاد قانون و دادنامه های مزبور و نظر به عدم خروج این سازمان از حیطه اختیارات و صلاحیت های قانونی رسیدگی و صدور رای به رد شکایت مورد استدعاست./6
پرونده کلاسه 0002581 در جلسه مورخ 24؍7؍1401 هیات تخصصی مالیاتی بانکی مطرح و با لحاظ نظر اکثریت اعضای حاضر در جلسه به شرح ذیل اقدام به صدور رای مینماید:
رای هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
با لحاظ اینکه احکام مندرج در بخشنامه معترض عنه به شماره 58؍99؍200 مورخ 14؍8؍1399 سازمان امور مالیاتی در راستای مواد مختلف قانون مالیاتهای مستقیم از جمله 82، 83 و 91 این قانون و نیز آرای متعدد صادره از هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله دادنامه شماره 73 مورخ 27؍1؍1398 تدوین و صادر گردیده و در قالب این بخشنامه مقرر شده است که وجوهی که بابت مهد کودک، یارانه غذا، ایاب و ذهاب، بن کالا و. .. به کلیه کارکنان اعم از دولتی و غیردولتی در حدود متعارف پرداخت میشود معاف از مالیات حقوق میباشند و در مصوبه به جنبه تمثیلی و غیر حصری بودن موارد رفاهی توجه گردیده و از طرفی سابقاً راجع به دو عبارت متعارف و کلیه کارکنان نیز طی دادنامه 11207 مورخ 15؍10؍1400 این هیات (از مفاد بخشنامه مورد شکایت) اتخاذ تصمیم صورت پذیرفته است بنابراین راجع به سایر احکام مندرج در بخشنامه به جهت عدم احراز مغایرت با مفاد قانون به استناد بند ب ماده 84 از قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رای به رد شکایت صادر می نماید. رای مزبور ظرف بیست روز پس از صدور قابل اعتراض از سوی ریاست محترم دیوان یا ده نفر از قضات گرانقدر دیوان عدالت اداری میباشد.
ابوالفضل حسن زاده
نایب رییس هیات تخصصی مالیاتی، بانکی
دیوان عدالت اداری