هیات تخصصی شوراهای اسلامی
شماره پرونده: ه- ع/9803812 شماره دادنامه: 9909970906010747 تاریخ: 6/5/99
شاکی: محمد قاسم تیزبین
طرف شکایت: شورای اسلامی همدان
موضوع شکایت و خواسته: ابطال ماده 12 تعرفه عوارض سال 1398 شورای اسلامی همدان
شاکی دادخواستی به طرفیت شورای اسلامی همدان به خواسته ابطال ماده 12 تعرفه عوارض سال 1398 شورای اسلامی همدان به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است. متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
"........
ماده 12- املاکی که دارای رای ابقاء بنا یا برائت از کمیسیون ماده صد میباشند در کلیه کاربری ها علاوه بر مبلغ جریمه، عوارض متعلقه نیز مطابق تعرفه سال 98 محاسبه و اخذ گردد."
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
مصوبه ی مذکور با نص قانون ماده صد شهرداری مغایر میباشد، چرا که در این قانون در مورد تخلفات ساختمانی کمیسیون ماده صد تصمیم گیرنده است و اخذ عوارض پس از صدور رای ابقاء و یا برائت پیش بینی نشده است و هیات عمومی دیوان عدالت اداری در آرای متعدد از جمله دادنامه های شماره 354 الی 358 مورخ 4/11/1380، 1818 مورخ 6/11/1393، 1529 مورخ 24/9/1393، 293 مورخ 1/4/1395 دریافت عوارض بعد از کمیسیون ماده صد را ابطال نموده است. همچنین در رای شماره 2318 هیات عمومی دیوان مورخ 30/7/1398 که اخیرا صادر شده آمده است که " طبق مقررات تبصره های ماده 100 قانون شهرداری، تخلف ساختمانی بر اساس ارزش معاملاتی ساختمان موضوع تبصره 11 ماده 100 جریمه دریافت میشود و بعد از ابقاء تخلفات در کمیسیون ماده 100 بر اساس مقررات قانونی و آراء هیات عمومی از جمله آراء شماره 587- 25/11/1383 و 786- 9/8/1396 علاوه بر حقوق دیوانی که تحت عنوان عوارض صدور پروانه از مالکین اخذ میگردد اخذ وجه دیگری تحت عنوان بهای خدمات زیر ساختهای شهری به میزان ده درصد یا 20 درصد از جریمه مغایر قوانین و خارج از حدود اختیارات است". لذا ابطال مصوبه مورد شکایت استدعا میگردد.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:هیچ پاسخی از طرف شکایت واصل نگردیده است.
هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری با حضور اعضاء تشکیل، پس از ملاحظه پرونده و اسناد و مدارک موجود در آن و بعد از قرائت گزارش عضو ممیز و بررسی و انجام مشاوره به اتفاق آراء اعضاء حاضر به شرح ذیل مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات تخصصی شوراهای اسلامی
طبق بند 16 ماده 80 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب 1375 با اصلاحات بعدی تصویب لوایح برقراری یا لغو عوارض شهر و همچنین تغییر نوع و میزان آن با در نظر گرفتن سیاست عمومی دولت که از سوی وزارت کشور اعلام میشود از جمله وظایف و مسئولیت های شورای اسلامی شهر محسوب شده و در تبصره یک ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387، وضع عوارض محلی جدید که تکلیف آنها در این قانون مشخص نشده باشد، با رعایت مقررات مربوطه تجویز شده است و با توجه به اینکه وضع و اخذ عوارض صدور پروانه ساختمانی در تراکم پایه و مازاد بر تراکم توسط شوراهای اسلامی و شهرداری ها طبق بند (ب) رای شماره 79-21/2/1395 هیات عمومی دیوان عدالت اداری مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات قانونی تشخیص نگردیده است و نظر به اینکه جرایم مندرج در تبصره های ماده صد قانون شهرداری در واقع و نفس الامر به منزله مجازات تخلفات ساختمانی مورد نظر مقنن بوده و انواع گوناگون عوارض قانونی در حقیقت از نوع حقوق دیوانی ناشی از اعمال مجاز محسوب میشود و آراء شماره 587 مورخ 25/11/83 و 786 مورخ 9/8/1396 هیات عمومی دیوان عدالت اداری موید آن میباشد. بنابراین ماده 12 مبنی بر عوارض متعلقه ابقاء بنا یا برائت از کمیسیون ماده صد مصوب شورای اسلامی شهر همدان برای سال 98 مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات نبوده و به استناد مواد 12 و 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر میشود. این رای ظرف بیست روز از تاریخ صدور از سوی رئیس محترم دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
جواد جباری- رئیس هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری