اختیار زوجه جهت انتخاب نوع طلاق در فرض احراز جهات متعدد طلاق

خلاصه متن: برای دسترسی به تمام قسمت‌ها، لطفاً وارد شوید یا ثبت‌نام کنید .

تاریخ دادنامه قطعی: 1395/04/29
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: چنانچه خواسته زوجه طلاق به استناد عسر و حرج و نیز تحقق شرایط ضمن العقد باشد و هر دو مورد توسط دادگاه رسیدگی کننده احراز گردد،در این صورت زوجه اختیار مطلقه نمودن خود را به هر یک از دو طریق مذکور که مصلحت بداند،دارد.

رای شعبه دیوان عالی کشور

شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- شعبه: شعبه سی ام دیوان عالی کشور تاریخ: 1395/04/29 - 12 : 52 قاضی: عبدالغفور دری قاضی: محمدعلی کریم پور

خلاصه جریان پرونده

خانم ن. ت. با وکالت آقای ز. ص. در تاریخ 94/2/8 دادخواستی به طرفیت آقای الف. گ. به خواسته صدور حکم بر الزام خوانده بطلاق به جهت تخطی و تخلف از شروط ضمن عقد نکاح و عسر و حرج تقدیم دادگاه‌های عمومی حقوقی تبریز نموده و وکیل خواهان چنین توضیح داده است: موکله خانم ن. ت. مطابق سند نکاحیه پیوستی به شماره 18022 تنظیمی در دفترخانه شماره 8 حوزه ثبتی تبریز به تاریخ 92/9/11 با خوانده آقای الف. گ. با عقد دائم ازدواج نموده و در تاریخ 93/3/21 نیز زندگی مشترک زیر یک سقف را شروع کرده اند که حسب اظهار موکل و مدارک تقدیمی خوانده بدلیل عدم ت ع. روحی و روانی مطلوب و مناسب با بهانه گیری های واهی و خیالی و رویه قرار دادن اعمال و کردار نابهنجار موکل را مورد آزار و اذیت جسمی و روحی قرار داده است و در این خصوص حکم بر محکومیت کیفری نامبرده به پرداخت دیه در حق موکل به اتهام ایراد ضرب عمدی صادر گردیده و ایضا مدارک پزشکی بالینی خوانده که اخیرا محرز و مشخص گردیده نشانگر این است که نامبرده مبتلا به اختلال شخصیتی عمدتا مرزی «گروه B»; می‌باشد علاوه بر آن به جهت خودداری از پرداخت نفقه مطابق دادنامه های قطعی به پرداخت نفقه در حق موکل محکومیت یافته است همچنین حکم قطعی بر بطلان دعوی تمکین مشارٌالیه صادر شده بنائا علیهذا و با در نظر گرفتن اینکه موکل در وضعیت مشقت شدید و عسر و حرج قرار دارد و با توجه به تحقق و ثبوت شروط ضمن العقد نکاح و ایجاد حق طلاق برای موکل مستندا به بندهای 1 ، 2 و 4 بند ب شروط مذکور و مواد 1129 و 1130 قانون مدنی تقاضای رسیدگی و صدور حکم بر الزام خوانده به طلاق را دارم. رسیدگی به موضوع به شعبه --- دادگاه خانواده تبریز ارجاع گردیده و شعبه مرجوعٌ الیه با تعیین وقت رسیدگی و ارسال نسخه ثانی دادخواست و ضمائم برای خوانده طرفین را به دادرسی دعوت نموده‌اند جلسه مقرر در تاریخ 94/3/17 با حضور طرفین و وکیل خواهان تشکیل گردیده. خواهان اظهار می‌دارد خوانده بدفعات مرا مورد ضرب و شتم قرار داده و به لحاظ رفتارهای نامتعارف وی و اخلاق تند وی امنیّت جانی در برابر و کنار وی ندارم و می خواهم طلاق بگیرم درخواست طلاق دارم و در عسر و حرج قرار گرفته ام وکیل خواهان نیز اظهارات خود را به شرح لایحه ای که تقدیم داشته عنوان نموده است که وسیله دادگاه قرائت و ضمیمه سابقه شده است خوانده اظهار داشته دفاعیاتم به شرح لایحه ای است که تقدیم می کنم و من نمی خواهم همسرم را طلاق دهم دادگاه لایحه خوانده را نیز قرائت و ضمیمه پرونده نموده است در پایان جلسه دادگاه قرار ارجاع امر به داوری صادر نموده و مراتب را جهت معرفی داوران بطرفین ابلاغ نموده است متعاقبا زوجین داوران خود را معرفی نموده‌اند و مراتب داوری به آنان تفهیم گردیده است النهایه مساعی داوران در جهت ایجاد صلح و سازش بین زوجین موثر واقع نشده و هر یک علیحده نظریه خود را تقدیم دادگاه نموده‌اند دادگاه به منظور بررسی دلایل اثباتی و سایر مسائل مرتبط با تعیین وقت رسیدگی طرفین را به دادرسی دعوت نموده جلسه مقرر مذکور در تاریخ 94/8/20 با حضور خواهان و وکیل وی تشکیل گردیده خوانده در این جلسه حضور نیافته وکیل خواهان دلایل اثباتی دعوی را تشریح نموده به دلایل و مدارک مندرج در دادخواست استناد و به محکومیت زوج بپرداخت نفقه و عدم ت ع. روحی و روانی زوج و مفارقت قریب 17 ماه زوجین از همدیگر اشاره نموده و عنوان کرده است زندگی نامبردگان فاقد پشتوانه عاطفی است و نیز با استناد به بندهای 1 و 2 شروط ضمن عقد نکاح و مواد 1129 و 1130 قانون مدنی و اعلام اینکه زوجه 200 قطعه سکه تمام بهار آزادی از مهریه استحقاقی خود را که کلا 364 عدد است در قبال الزام زوج بطلاق به زوج بذل مینماید که مراتب مورد تایید زوجه واقع و مشارٌالیها اضافه می‌نماید بنده مدخوله هستم و با شوهرم 14 روز زیر یک سقف زندگی کرده ام و فاقد فرزند می باشم، دادگاه پرونده مربوط به محکومیت زوج بپرداخت نفقه در حق زوجه را مطالبه و خلاصه مفید آن را به شرح صورتجلسه مورخ 94/10/3 استخراج و طرفین را جهت اخذ توضیح در این زمینه که نفقه وصول شده یا خیر دعوت می‌نماید جلسه اخذ توضیح مذکور در تاریخ 94/10/23 با حضور خواهان تشکیل شده وکیل خواهان نیز لایحه ای تقدیم داشته خوانده حضور نیافته و لایحه ای نداده است خواهان اظهار می‌دارد علیرغم اینکه در پرونده اجرایی برگ جلب نیز صادر شده ولی موفق به دستگیری خوانده و وصول نفقه ادعائی نشده ایم و تابحال نفقه پرداخت نشده است و به استناد شروط ضمن عقد استنادی و بروز عسر و حرج درخواست طلاق دارم و جهت رهائی از قید زوجیت شوهرم حاضرم تعداد 264 عدد تمام بهار آزادی از کل مهریه ام را در حق زوج بذل نمایم و حق مطالبه یکصد سکه باقیمانده از مهریه ام را بانضمام سایر حقوق مالی از جمله جهیزیه که فعلا در تصرف زوج است برای خود محفوظ نگهمیدارم. پس از آن دادگاه ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه شماره --- - 94/10/29 به صدور رای مبادرت مینماید و ضمن انعکاس جریان پرونده و استدلالات به عمل آمده تحقق بندهای 2 و 4 شروط ضمن عقد نکاح را محقق ندانسته النهایه تحقق بند 1 از شروط ضمن عقد و بروز عسر و حرج برای زوجه را محقق دانسته و با اشاره به اینکه زوجه قسمت عمده ای از مهریه اش را جهت رهائی از قید زوجیت شوهرش بذل نموده و سعی و تلاش دادگاه و اهتمام داوران منتخب در اصلاح ذات البین موثر واقع نگردیده خواسته را در نهایت وارد تشخیص و حکم به الزام خوانده به طلاق خواهان از طریق اعمال وکالت از سوی زوجه در مرحله اجرای صیغه طلاق صادر و اعلام نموده و در سایر جهات نیز تعیین تکلیف نموده است متعاقب صدور و ابلاغ رای مزبور زوج آقای الف. گ. تجدیدنظرخواهی به عمل آورده و پرونده در شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان شرقی مطرح گردیده و دادگاه مرقوم نیز در تاریخ 95/1/15 در وقت فوق العاده به موضوع رسیدگی و با اعلام ختم دادرسی به شرح دادنامه شماره --- - 95/1/15 به صدور رای مبادرت مینماید و با استدلال منعکس در رای و با این اصلاحات که 1 - ایام عده سه طهر می‌باشد 2 - سوء معاشرت زوج با در نظر گرفتن محکومیت زوج بپرداخت دیه از بابت ایراد ضرب عمدی و نظریه پزشکی قانونی محرز است و رای بدوی را موافق با موازین شرعی و قانونی تشخیص و ضمن رد اعتراض تجدیدنظرخواه دادنامه تجدیدنظرخواسته را تائید مینماید. پس از صدور و ابلاغ رای مزبور آقای الف. گ. (زوج) فرجامخواهی به عمل آورده و پرونده پس از تکمیل آن و تبادل لوایح جهت رسیدگی به فرجامخواهی مشارٌالیه به دیوانعالی کشور ارسال و حسب الارجاع در این شعبه مطرح گردیده و اینک رسیدگی به درخواست مطروحه در دستور کار قرار گرفته است مفاد لایحه فرجامخواه و مفاد لایحه فرجامخوانده حین شور قرائت می‌گردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای محمدعلی کریم پور عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده نسبت به دادنامه شماره --- - 95/1/15 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:

رای شعبه

در خصوص فرجامخواهی آقای الف. گ. نسبت به دادنامه فوق صادره از شعبه سیزدهم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان شرقی که متضمن تایید دادنامه شماره --- - 94/10/29 صادره از شعبه --- دادگاه خانواده تبریز با اصلاحات منعکس در رای است که شرح هر دو دادنامه در خلاصه جریان پرونده آمده است نظر به اینکه ایراد و اعتراض موثر و موجهی از ناحیه فرجامخواه که بر اساس و مبانی استنباط و استدلال دادگاه‌ها و در آراء صادره خدشه وارد و موجب نقض رای فرجامخواسته گردد به عمل نیامده و رای مزبور نیز با عنایت به محتویات پرونده و رسیدگی های انجام شده موافق با موازین شرعی و قانونی صادر گردیده و فاقد ایراد و اشکال موثر است النهایه با عنایت به اینکه خواسته زوجه (فرجامخوانده) طلاق هم به لحاظ وجود عسر و حرج در ادامه زوجیت و هم به لحاظ تحقق شرایط ضمن عقد و ایجاد حق اعمال وکالت زوج برای زوجه صورت گرفته و دادگاه‌های بدوی و تجدیدنظر نیز هر دو جهت را احراز نموده‌اند لزوما متذکر می‌گردد زوجه اختیار مطلقه نمودن خود را به هر یک از دو طریق دارد و بنا بمصلحت خود یک طریق را برای اجرای صیغه طلاق انتخاب نماید و در نتیجه رای فرجامخواسته با اصلاح به عمل آمده ضمن رد اعتراض فرجامخواه مستندا به ماده 403 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی ابرام و مقرر می‌دارد پرونده به دادگاه صادر کننده رای اعاده گردد این رای قطعی است. غ/

شعبه سی ام دیوان عالی کشوررئیس شعبه: محمدعلی کریم پور مستشار شعبه: عبدالغفور دُرّی

منبع