هیات تخصصی شوراهای اسلامی
شماره پرونده: ه ت/0200218 شماره دادنامه سیلور: 140431390000264311 تاریخ: 1404/02/06
شاکی: امید محمدی فرزند ذبیح اله
طرف شکایت: شهرداری بیرجند
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند (ب) ردیف 4 از تعرفه شماره (1) بهای خدمات آماده سازی مصوب شورای اسلامی شهر بیرجند برای سال 1402
شاکی دادخواستی به طرفیت شهرداری بیرجند به خواسته ابطال بند (ب) ردیف 4 از تعرفه شماره (1) بهای خدمات آماده سازی مصوب شورای اسلامی شهر بیرجند برای سال 1402 به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد:
تعرفه شماره (1):بهای خدمات آماده سازی
4- اراضی و املاک داخل محدوده شهری که کلیه عملیات آماده سازی اعم از زیرسازی، جدول گذاری و آسفالت آنها توسط شهرداری صورت گرفته و مالکین اراضی و املاک مذکور تاکنون هزینه های آماده سازی را برای یک نوبت به شهرداری پرداخت ننموده باشند به شرح ذیل اقدام خواهد شد.
ب: ساختمان هایی که بدون پروانه و دارای سابقه نوسازی بوده و معبر آنها دارای آسفالت قدیمی باشد در صورت عدم پرداخت بهای خدمات آماده سازی به شرح ذیل در اولین زمان مراجعه به شهرداری مشمول پرداخت هزینه خواهند گردید.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- با عنایت به اینکه مصوبه مورد شکایت شامل همه افرادی که خارج از محدوده شهر و داخل در حریم شهر بودند و متعاقب آن وارد محدوده شهر شده اند می‌شود از مصادیق اخذ وجوه غیر قانونی از مردم و اکل مال به باطل است.
2- مستند به ماده 55 قانون شهرداری ها ایجاد خیابان ها، کوچه ها، میدان ها، باغهای عمومی و مجاری آب و توسعه معابر از جمله وظایف شهرداری ها می‌باشد.
3- هیات عمومی دیوان عدالت اداری به موجب آراء متعدد از جمله رای شماره 1006 مورخ 1396/10/05- 1848 مورخ 1379/09/20 حکم به ابطال مصوبات شوراهای اسلامی در موارد مشابه مبنی بر وضع مصوبه در خصوص اخذ هزینه آماده سازی از مالکین را صادر نموده است.
4- هزینه آماده سازی در فرض قانونی بودن در مصوبه شورای شهر بیرجند به نوعی عطف به ماسبق نمودن که این امر مغایر با اصول مسلم حقوقی و ماده 4 قانون مدنی می‌باشد. لذا ابطال مصوبه مورد شکایت از تاریخ تصویب مورد استدعاست.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
شورای اسلامی شهر بیرجند به موجب لایحه دفاعیه شماره 1108/1402 مورخ 1402/05/09 اعلام نموده:
1- مصوبه مورد شکایت با تاکید بر تبصره 4 ماده واحده قانون تعیین وضعیت املاک واقع در طرح های دولتی و شهرداری ها مصوب 1367 تصویب شده است مطابق با متن صریح تبصره 4 قانون یادشده استفاده کنندگان از مزایا ورود به محدوده توسعه و عمران شهر مکلف به انجام تعهدات مربوط به آماده سازی می‌باشند. فلذا مصوبه مورد شکایت متضمن دریافت هزینه ای تحت هر عنوان خارج از مقرره یادشده نمی‌باشد.
2- عوارض موضوع مصوبه مورد شکایت در اجرای تبصره یک ماده دو قانون درآمد باید از شهرداری ها و دهیاری ها و همچنین بخشنامه وزارت کشور شماره 203726 مورخ 1401/09/30 مورد اشاره قرار گرفته که این امر نیز تاییدی بر تجویز مصوبه معترض عنه می‌باشد. لذا با عنایت به مراتب مذکور رد شکایت مورد استدعاست.
هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری با حضور اعضاء تشکیل، پس از ملاحظه پرونده و اسناد و مدارک موجود در آن و بعد از قرائت گزارش عضو ممیز و بررسی و انجام مشاوره به اتفاق آراء اعضاء حاضر به شرح ذیل مبادرت به صدور رای می نماید.
رای هیات تخصصی شوراهای اسلامی:
1- به موجب تبصره 4 قانون تعیین وضعیت املاک واقع در طرح های دولتی و شهرداری ها مصوب سال 1367 در مواردی که تهیه زمین عوض در داخل محدوده های مجاز برای قطعه بندی و تفکیک و ساختمان سازی میسر نباشد و احتیاج به توسعه محدوده مزبور طبق طرح های مصوب توسعه شهری مورد تایید مراجع قانونی قرار بگیرد، مراجع مزبور می‌توانند در مقابل موافقت با تقاضای صاحبان اراضی برای استفاده از مزایای ورود به محدوده توسعه و عمران شهر، علاوه بر انجام تعهدات مربوط به عمران و آماده سازی زمین و واگذاری سطوح لازم برای تاسیسات و تجهیزات و خدمات عمومی، حداکثر تا 20% از اراضی آنها را برای تامین عوض اراضی واقع در طرح های موضوع این قانون و همچنین اراضی عوض طرح های نوسازی و بهسازی شهری، به طور رایگان دریافت نمایند.
2- در عناوین بهاء خدمات شهرداری ها (جدول شماره 3) دستورالعمل اجرایی موضوع تبصره (1) ماده (2) قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداری ها و دهیاری ها مصوب وزارت کشور به شماره 203726 مورخ 1401/09/30 بهاء خدمات آماده سازی در اجرای تبصره 4 ماده واحده قانون تعیین وضعیت املاک واقع در طرح های دولتی و شهرداری های تعیین تکلیف شده است بنابراین بند (ب) ردیف 4 از تعرفه شماره (1) بهای خدمات آماده سازی مصوب شورای اسلامی شهر بیرجند برای سال 1402 مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات قانونی نبوده و به استناد مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر می‌شود. این رای ظرف بیست روز از تاریخ صدور از سوی رییس محترم دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است./
رحمان پیوست
رییس هیات تخصصی شوراهای اسلامی
دیوان عدالت اداری