ضمانت اجرا عدم اخذ نظر داور در دعوی طلاق

تاریخ دادنامه قطعی: 1394/11/25
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: اخذ نظر داور طرفین و صدور رای بر اساس آن،از وظایف دادگاه رسیدگی کننده،در کلیه موارد درخواست طلاق(به غیر از طلاق توافقی)می باشد و چنانچه دادگاه نظر داور را نپذیرد، باید با ذکر دلیل رد کند و عدم رعایت موارد مذکور از موجبات نقض رای محسوب می‌شود.

آقای الف. ز. به وکالت از آقای م. پ.الف. در تاریخ 1394/04/18 دادخواستی به طرفیت زوجه خانم ح. پ. به خواسته گواهی عدم امکان سازش تقدیم و ضمیمه آن را سند ازدواج شماره...مورخ 1392/01/02 دفتر اسناد رسمی شماره...قرار داده و در آن توضیح داده به موجب سند مزبور با خوانده ازدواج نموده که حاصل این ازدواج یک پسر یک ساله می‌باشد و در حال حاضر به دلیل عدم تفاهم قادر به ادامه زندگی مشترک نمی‌باشد، لذا صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق مورد استدعاست، پرونده به شعبه --- دادگاه خانواده شهرستان کرمانشاه ارجاع گردیده و از طرف زوجه نیز آقای ف. ب. به عنوان وکیل با ارائه وکالتنامه معرفی شده است وقت رسیدگی تعیین طرفین دعوت شده اند و در مورخ 1394/05/06 دادگاه مزبور با حضور زوجین تشکیل و اظهارات آنان استماع و صورتجلسه گردیده است بدوا وکیل زوج و سپس خوانده و وکیل وی اظهارات خود را بیان نموده اند، دادگاه موضوع را به داوری ارجاع نموده و موضوع را طی صوتجلسه به داوران تفهیم نموده است وکیل زوجه ضمن ارائه لیست اقلام جهیزیه شهودی را مبنی بر بردن اموال به منزل زوج معرفی و دستور استماع شهادت شهود و تعیین وقت رسیدگی داده شده است در مورخ 1394/05/18 دادگاه تشکیل جلسه داده و طرفین در جلسه در مورد نوع و میزان جهیزیه به توافق رسیده و اعلام کردند نیازی به استماع شهادت شهود وجود ندارد نظریه داور زوج در مورخه 1394/05/18 واصل که ثبت و پیوست گردیده است و طی آن قید نموده طرفین حاضر به زندگی مشترک نمی‌باشند، دادگاه در مورخ 1394/05/25 ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه شماره --- مبادرت به صدور رای نموده مبنی بر اینکه «...نظر به اینکه تلاش دادگاه جهت سازش بین طرفین منجر به سازش نشده لذا دادگاه قرار ارجاع امر به داوری صادر نمود که تلاش داوران نیز جهت اصلاح ذات البین مقدور نشد النهایه دادگاه پس از تعیین حقوقات مالی زوجه گواهی عدم امکان سازش را با شرایط ذیل صادر و اعلام می‌دارد 1 - در مورد نفقه و مهریه توسط زوجه دعوای جداگانه اقدام نمودند و از آن طریق آنها را اخذ خواهد نمود. 2 - در خصوص ملاقات تنها فرزند مشترک توسط خواهان اقامه دعوی شده که به شرح دعوی مستقل حق ملاقات برای زوجه تعیین خواهد شد. 3 - حضانت فرزند مشترک تا سن 5 سالگی با خواهان و بعد از 5 سالگی تا 7 سالگی بر عهده خوانده و بعد از هفت با خواهان باشد. 4 - جهیزیه خوانده به شرح لایحه وکیل خوانده که مورد قبول خواهان هم واقع شده و خواهان باید آنها را مسترد نماید. 5 - اجرت المثل زوجه حسب توافق مبلغ بیست و دو میلیون ریال است که مورد قبول خواهان هم واقع شده و خواهان باید آن ها را مسترد نماید. 6 - در خصوص شرط تنصیف دارایی نظر به اینکه زوجه نتوانسته اموال را از زوج ثابت نماید و خودروی پراید نیز حسب قولنامه پیوست پرونده متعلق به پدر خواهان است و خوانده به سند عادی تعرضی ننموده است. لذا در این خصوص مالی به زوجه تعلق نمی گیرد 7 - نوع طلاق رجعی نوبت اول است...»; از این رای توسط زوجه خانم ح. پ. با وکالت آقای ف. ب. تقاضای تجدیدنظر خواهی شده و در آن در مورد نفقه ایام عده زوجه که در رای در مورد آن اظهارنظر نشده ایراد گردیده است، پرونده به شعبه هیجدهم دادگاه تجدیدنظر استان کرمانشاه ارجاع گردیده و شعبه مزبور در وقت فوق العاده بدون حضور طرفین ختم رسیدگی را اعلام و در تاریخ 1394/07/20 به موجب دادنامه شماره --- مبادرت به صدور رای نموده و طی آن ضمن تعیین ماهانه 250 هزار تومان جمعا مبلغ هفتصد و پنجاه هزار تومان به عنوان نفقه ایام عده در سایر موارد ایراد و اشکال بیّنی بر رای وارد ندانسته و آن را ابرام نموده است، وکیل زوجه از رای موصوف تقاضای فرجام خواهی طی دادخواست تقدیمی ثبت شده به تاریخ 1394/09/15 و در وقت قانونی نموده و طی آن شرح داده چون زوج تاکنون نسبت به پرداخت مهریه علیرغم اینکه تقاضای تقسیط وی رد گردیده اقدامی نکرده تقاضای رسیدگی نموده است و از طرف وکیل زوج در تبادل لوایح پاسخی واصل نشده است، مفاد گزارش فوق به همراه دادخواست فرجام خواهی تقدیمی در هنگام شور قرائت می‌گردد.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای سعید عالم عضو ممیز و اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای محمد دیوسالار دادیار دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر رد درخواست فرجامی در خصوص دادنامه شماره --- فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:

فرجام خواهی وکیل زوجه نسبت به دادنامه فوق الذکر که در تایید دادنامه بدوی به شماره 94/0641 شعبه بیستم دادگاه خانواده کرمانشاه صادر شده وارد است، زیرا اولا نظر داور زوجه که طی صورتجلسه مورخ 1394/05/06 آقای ع. پ. معرفی و تفهیم گردیده واصل و ثبت و پیوست نگردیده است در حالی که طبق تکلیف مقرر در ماده 27 قانون حمایت خانواده دادگاه در این موارد باید با توجه به نظر داوران رای صادر و چنانچه آن را نپذیرد، باید با ذکر دلیل آن را رد کند و عدم اعلام نظر داور زوجه در پرونده از موارد نقض رای محسوب می‌گردد. ثانیا هر چند در مورد نفقه و مهریه توسط زوجه دعوای جداگانه اقدام گردیده ولی دادگاه بدون اینکه پرونده های مربوطه و آراء قطعی صادره را اخذ و ضمیمه نماید‌. رای صادر نموده درحالی که اجرای صیغه طلاق را باید منوط به پرداخت کلیه حقوق زوجه از جمله مهریه و نفقه از ناحیه زوج اعلام نماید. زیرا مطابق ماده 29 قانون فوق الذکر ثبت طلاق موکول به تادیه حقوق مالی زوجه است و رضایت زوجه مبنی بر اینکه پس از ثبت طلاق برای دریافت این حقوق اقدام کند نیز مشاهده نمی گردد. ثالثا گواهی پزشک ذی صلاح در مورد وجود جنین یا عدم آن برای ثبت طلاق الزامی است. ولی اخذ و ضمیمه نشده مضافا اینکه مدّت اعتبار گواهی عدم امکان سازش برای تسلیم به دفتر رسمی طلاق سه ماه پس از تاریخ ابلاغ رای قطعی است که باید در رای قید شود و اعلام گردد که احراز سایر شرایط شرعی و قانونی نیز به عهده سر دفتر اجرای صیغه طلاق است، بنابراین به لحاظ عدم رعایت قواعد آمره و حقوق اصحاب دعوا و نقص در رسیدگی و صدور رای به استناد بندهای 4 و 5 ماده 371 و مواد 401 و 402 قانون آیین دادرسی مدنی، ضمن نقض رای معترض عنه پرونده را جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می‌نماید.

شعبه --- دیوان عالی کشور- رئیس و مستشار و عضو معاون

عبدالعلی ناصح - عباسعلی علیزاده - سعیدعالم