موارد صدور حکم به طلاق رجعی

تاریخ دادنامه قطعی: 1394/11/20
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: صدور حکم به طلاق رجعی و تعیین عده، تنها در دعوی طلاق اقامه شده از سوی زوج صادر می‌شود. زیرا اگر طلاق از سوی زوجه، رجعی تلقی شود با رجوع زوج، حکم دادگاه بی اثر شده و امر عبثی خواهد بود.

الف: در تاریخ 1393/02/15 خانم ش. الف. به وکالت از خانم الف. م. به استناد تصاویر مصدق سند نکاحیه شناسنامه - کارت ملی- وکالتنامه شماره....، استعلام از کمپ بهبودی قیام- پرونده کلاسه --- مطروحه در شعبه سوم دادیاری دادسرای آبادان- نظریه پزشکی قانونی دادخواستی به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق به طرفیت آقای ن. الف.ب. تقدیم و چنین توضیح، می دهد، موکل به موجب سند نکاحیه شماره....در دفترخانه شماره....هواز به عقد شرعی و قانونی خوانده محترم درآمده است. 2 - خوانده محترم کلیه شروط ضمن عقد نکاح را پذیرفته است و در ضمن وکالتنامه شماره....مورخ 1389/07/28 نیز شرایط دیگری را متقبل شده است که در صورت تخلف از شرایط مندرج در وکالتنامه فوق حق توکیل به غیر جهت اجرای صیغه طلاق را به موکل را اعطاء نموده است. 3 - نظر به اینکه خوانده موکل را مورد ضرب و شتم قرار داده است (پرونده مطروحه در شعبه سوم دادیاری آبادان) و همچنین دارای اعتیاد شدید به مواد روانگردان نیز می‌باشد (نامه کمپ...ضم دادخواست) تخلف نامبرده از شرایط مندرج در وکالتنامه فوق محرز و محقق گردیده است. 4 - علیهذا با تقدیم این دادخواست صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق مورد استدعاست. ب: خانم ش. الف. به وکالت از خانم الف. م. به استناد تصاویر سند نکاحیه دادخواست دیگری به خواسته صدور حکم بر سلب حضانت و سرپرستی فرزند مشترک به نام النا به لحاظ عدول از موارد مندرج در وکالتنامه شماره....توسط خوانده به طرفیت آقای ن. الف.ب. تقدیم که هر دو پرونده جهت رسیدگی به شعبه نوزده خانواده شهرستان اهواز ارجاع می‌گردد. خانم ب. ح. با تقدیم وکالتنامه ای خود را به عنوان وکیل زوج معرفی می کند. شعبه مذکور در تاریخ 1393/04/02 با حضور وکلای طرفین و خواهان تشکیل جلسه می دهد. خواهان اظهار داشت خواسته به شرح دادخواست تقدیمی می‌باشد. وکیل خوانده اظهار داشت اولا وکالتنامه ای که ضمیمه دادخواست شده در خصوص طلاق نبوده است در وکالت نامه دیگری که مربوط به طلاق است موکل فعلا اعتیاد ندارد و وکالتنامه مشروط به اعتیاد و ضرب و جرح بوده است لذا خواسته خواهان را قبول ندارم. وکالتنامه تقدیمی توسط خواهان مشروط به احراز و اثبات مواردی چند گردیده است که در خصوص بحث اعتیاد نامه کمپ بهبودی قیام مبنی بر ترک اعتیاد نشانگر ترک اعتیاد موکل می‌باشد و در خصوص بحث ضرب و جرح نیز با عنایت به اینکه خواهان صرفا مبادرت به ارائه نامه پزشکی قانونی بدون ارائه حکم قطعی دادگاه نموده است و بدیهی است صرف ارائه نامه پزشکی قانونی اثبات کننده ضرب و جرح از ناحیه موکل نمی‌باشد لذا تقاضای رد دعوی خواهان مورد استدعاست، دادگاه قرار ارجاع امر به داوری را صادر می کند داور زوجه طی نظریه مورخ 1393/05/05 نظریه خود را به دادگاه تقدیم نموده است داوران زوجین مجددا به شرح نظریه مورخ 1393/05/20 نظریه داوری خود را به دادگاه ارائه می نمایند دادگاه مجددا در تاریخ 1393/09/05 با حضور طرفین و وکیل خواهان و خوانده تشکیل جلسه می دهد وکیل خواهان اظهار داشت نامه پزشکی قانونی مبنی بر ضرب و جرح و نامه کمپ اعتیاد که زوج در آن بستری بوده است نیز ضمیمه است و همچنین پرونده مطروحه در شعبه سوم آبادان نیز منجر به صدور رای گردیده است که موید این ادعاست نظر به اینکه زوج حق طلاق به زوجه داده است لذا با توجه به اینکه شرایط مندرج در آن را رعایت ننموده است تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش مورد استدعاست. سپس وکیل خوانده اظهار داشت در خصوص وکالت ثبتی به زوجه و اعتیاد و ضرب و جرح به عمل آمده طبق گواهی پزشکی قانونی معروض می‌دارد موکل ادعاهای زوجه را قبول ندارد بستری شدن زوج در کمپ ترک اعتیاد برای ترک قرص متادون بوده که در جریان پروسه ترک اعتیاد مصرف شده است و در خصوص پرونده ضرب و جرح نیز باید گفت که تاکنون حتی رای بدوی پرونده صادر نگردیده است و حتی اگر بنا بر ادعای وکیل زوجه صادر گردیده باشد بدیهی است که هنوز قطعی که مستند دعوا باشد نمی‌باشد لذا تقاضای رد دعوی را دارد دادگاه پس از استماع اظهارات بعدی وکیل خواهان و اظهارات زوج و ملاحظه تصویر دادنامه غیابی شماره 904 - 1393/07/09 شعبه --- دادگاه عمومی (جزایی) آبادان از جهت تعیین نفقه و اجرت المثل ایام زوجیت قرار کارشناسی صادر می کند اقای کارشناس منتخب طی نظریه شماره 93202 میزان نفقات معوقه و ایام عده و اجرت المثل ایام زندگی مشترک معادل یازده میلیون و سیصد و چهار هزار و یکصد تومان تعیین می‌نماید، وکیل زوج طی لایحه ثبت شده شماره 1191 - 1393/10/14 به دادگاه اعلام می کند مراتب اعتراض موکل نسبت به نظریه کارشناسی را اعلام می‌دارد زوجه خود زندگی مشترک را ترک و تقاضای طلاق داده است به طوریکه در پرونده نفقه مطروحه در همان شعبه محترم به علت اقرار زوجه به عدم بازگشت به زندگی مشترک وی محکوم به بی حقی در خصوص نفقه گردیده است (دادنامه شماره --- - 1393/04/30 پیوست) لذا عدم تمکین وی محرز و مسلم است و استحقاق نفقه به ایشان محل اشکال می‌باشد و از سوی دیگر مبالغ تعیین شده توسط کارشناس محترم از عرف و روال مبالغ تعیینی در این خصوص فراتر بوده (متناسب با سطح درآمد موکل که کارمندی بیش نیست و سطح شان زوجه و اینکه ایشان فقط یک فرزند داشته که آن هم سالها پس از ازدواج به دنیا آمده است نمی‌باشد،... (برابر تصویر دادنامه غیابی شماره 904 - 1393/07/09 آقای ن. الف.ب. به اتهام ایراد ضرب و جرح عمدی به زوجه و دیه در حق زوجه محکوم شده است) حسب گواهی پزشکی قانونی استان خوزستان نتیجه آزمایش خانم الف. م. فرزند س. منفی گزارش گردیده است، سردفتر اسناد رسمی....اهواز طی نامه شماره 1940 - 1393/11/27 به دادگاه اعلام می کند اعتبار وکالت سند شماره....و....مورخ 1389/07/28 تا تاریخ 1393/11/29 به قوت و اعتبار خود باقی است. دادگاه در تاریخ 1393/12/17 در وقت فوق العاده تشکیل جلسه می دهد و با برررسی پرونده ختم رسیدگی را اعلام و طی دادنامه شماره --- - 1393/12/20 ضمن شرح دعوای خواهان و احراز رابطه زوجیت و انعکاس اظهارات وکلای طرفین چنین رای می دهد: با توجه به محتویات پرونده از جمله وکالتنامه شماره....و....مورخ 1389/07/28 دفترخانه اسناد رسمی شماره....اهواز و دادنامه شماره --- شعبه --- دادگاه جزایی آبادان و اظهارات خواهان و اینکه خوانده با وصف ابلاغ قانونی در جلسه حاضر نشده و در قبال ادعای خواهان دفاع به عمل نیاورده است (زوج در جلسه مورخ 1393/09/05 صفحه 32 پرونده در جلسه شرکت داشته است عضو ممیز و اوراق پرونده) و اینکه دادگاه و داوران سعی و تلاش خود را در جهت صلح و سازش معمول داشته اند ولی موثر واقع نگردیده لذا در مورد تخلف خوانده از شرایط مذکور (ایراد ضرب و جرح زوجه) محقق گردیده است لذا به استناد ماده 1119 قانون مدنی حکم بر تحقق شرط (ایراد ضرب و جرح زوجه توسط زوج) و به خواهان اذن به مراجعه به یکی از دفاتر رسمی طلاق در اجرای ثبت صیغه طلاق نسبت به وکالت ماخوذه در دفترخانه شماره....به شماره....و.....اعطاء می‌نماید. 1 - زوج می‌بایست مهریه زوجه به تعداد هزار و سیصد و شصت و دو نیم سکه بهار آزادی و مهر سنه حضرت زهرا (س) را به زوجه پرداخت نماید. 2 - اجرت المثل ایام زندگی مشترک از تاریخ 1382/12/13 لغایت 1393/01/25 به مبلغ هشت میلیون و یکصد و چهار هزار و یکصد تومان و نفقه ایام عده مبلغ نه میلیون ریال که زوج می‌بایست پرداخت نماید. 3 - زوجین دارای فرزند مشترک به نام ا. که به لحاظ عدول زوج از موارد مندرج در وکالتنامه شماره فوق حضانت و سرپرستی آن با زوجه و زوج هر هفته روزهای پنج شنبه از ساعت 9 صبح تا جمعه عصر ساعت 17 حق ملاقات فرزند مشترک را دارند محل تحویل قبل و بعد از ملاقات کلانتری محل سکونت طفل می‌باشد. 4 - حسب جوابیه پزشکی قانونی به شماره.... مورخ 1393/11/21 زوجه باردار نمی‌باشد نوع طلاق رجعی می‌باشد و عده این طلاق سه طهر بعد از اجرای صیغه طلاق بوه و احراز شرایط اجرای صیغه طلاق به عهده مجری آن بوده مدت اعتبار این گواهی سه ماه از تاریخ ابلاغ دادنامه قطعی می‌باشد پس از ابلاغ رای آقای ن. الف.ب. با وکالت خانم ب. ح. نسبت بآن اعتراض و تقاضای تجدیدنظر خواهی می کند. شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان خوزستان نسبت به موضوع رسیدگی و با اعلام پایان رسیدگی در وقت نظارت طی رای شماره --- - 1394/06/30 دادنامه تجدیدنظرخواسته را عینا تایید می کند این رای در تاریخ 1394/07/06 ابلاغ و اقای ن. الف.ب. با وکالت خانم ب. ح. در تاریخ 1394/07/27 نسبت به آن اعتراض و تقاضای فرجامخواهی می کند پرونده جهت رسیدگی پس از تبادل لوایح به دیوانعالی کشور ارسال که به این شعبه ارجاع میگردد. مشروح مفاد لوایح طرفین به هنگام ملاحظه گزارش قرائت خواهد شد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل است. پس از قرائت گزارش آقای حیدرعلی حیدری عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده چنین اتخاذ تصمیم می‌نماید

بر دادنامه فرجام خواسته به جهات زیر ایراد وارد است 1 - خواهان و وکیل مشارالیها از تمام صفحات عقدنامه و شروط ضمن عقد نکاح تصویر تهیه و به دادگاه تقدیم ننموده‌اند تا در مورد استفاده از شروط مقید در آن بررسی شود. 2 - متقاضی طلاق زوجه می‌باشد در رای صادره برای مشارالیها نفقه ایام عده تعین شده است که منطبق با موازین قانونی نیست. 3 - تقاضای طلاق از سوی خواهان (فرجام خوانده) طرح شده به علت تخلف از شرایط مندرج در وکالتنامه های.....و.....مورخ 1389/07/28 در حالی که سردفتر اسناد رسمی....اهواز در پاسخ استعلام طی نامه شماره 1940 - 1393/11/27 به دادگاه اعلام می کند اعتبار وکالت سند شماره های فوق تا تاریخ 1393/11/29 بوده یعنی قبل از صدور حکم بدوی در صورتی که دادنامه شماره --- - مورخ 1393/12/20 صادر شده است دادگاه در این خصوص و موضوع اعلام شده توسط دفترخانه تحقیقی ننموده است و معترض آن نگردیده است 4 - دادگاه نوع طلاق را رجعی اعلام کرده، طلاق رجعی مختص مرد است نه زوجه اگر طلاق رجعی باشد با رجوع زوج این امر بی نتیجه و امر عبثی است وضعیت طلاق به وضعیت سابق تکرار می‌شود. 5 - با توجه به مفاد دادنامه شماره --- - 1393/04/30 شعبه --- دادگاه خانواده شهرستان اهواز مبنی بر رد دعوی مطالبه نفقه زوجه و استدلال دادگاه مذکور به اینکه شرط تعلق نفقه تمکین زوجه از همسر خود می‌باشد و خواهان (زوجه) دلیلی بر عدم تمکین خود را توجیه نماید ارائه ننموده است دادگاه میبایست در این خصوص و موضوع تمکین زوجه تحقیقات لازمه معمول و مشخص مینمود عدم تمکین زوجه بر چه اساس بوده و آیا حکمی در این خصوص صادر شده یا نه و بعد به سراغ اجرت المثل می رفت- و از طرفی وکیل زوج نیز نسبت به استحقاق و نیز میزان اجرت المثل اعتراض و تقاضای هیات کارشناسی را نموده است دادگاه در این خصوص اقدامی به عمل نیاورده است فلذا بنا بمراتب فوق و جهات اعلام شده به شرح موارد احصاء شده رای صادره ناقص و نارسا تشخیص به استناد بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجام خواسته نقض و پرونده جهت ادامه رسیدگی به همان شعبه ارجاع می‌گردد.

شعبه --- دیوانعالی کشور- رئیس و مستشار

قدرت اله طیبی - حیدرعلی حیدری