تاریخ دادنامه قطعی: 1394/04/31
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: شرط موجّل بودن نصف مهریه طبق اقرارنامه رسمی زوجه، مقیّد به دوام و بقاء زوجیت است؛ بنابراین با درخواست طلاق توسط زوج منتفی میشود.
آقای ح. ج.الف. با وکالت آقای ج. ح. ،دادخواستی به طرفیت همسرش خانم ر. پ. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش (طلاق) به درخواست زوج به علّت سوء معاشرت زوجه وعدم تمکین تقدیم و توضیح داده: موکل در تاریخ 1378/04/13 با خوانده محترم عقد ازدواج دائم کرده، هم اکنون به دلیل موارد مذکور قصد جدایی از ایشان را دارد. زوجین فرزندی ندارند و مطابق اقرارنامه،زوجه نصف مهریه خود را دریافت و نصف دیگر نیز تا سال 1401 شمسی ادعایی نخواهد داشت. در تاریخ 1393/02/07 دادخواست جهت رسیدگی به شعبه بیستم دادگاه خانواده شیراز ارجاع میگردد. در تاریخ 1393/03/05 وکلاء زوجین در جلسه دادگاه حاضر میشوند. وکیل زوج خواسته را به شرح دادخواست بیان مینماید.وکیل زوجه حسب لایحه تقدیمی بیان داشته با کدام تضمین زوج نصف دیگر مهریه را پانزده سال آینده پرداخت خواهد نمود. سوء معاشرت نیز از ناحیه زوج است نه زوجه،با توجه به تمکّن مالی زوج،تقاضای صدور حکم به پرداخت باقیمانده مهریه را به صورت دفعتا واحده و نیز الزام وی به پرداخت نفقه معوقه به مدت هفده سال و جهیزیه و دیگر حقوق موکله وفق بند الف شروط ضمن عقد نکاحیه و اجرت المثل و نحله را دارد. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری را صادر و زوجین داوران خود را معرفی می نمایند. داور زوجه پیشنهاد مینماید تا زوجین به مرکز مشاوره خانواده معرفی شوند. دادگاه در این خصوص اقدام مینماید.مرکز مشاوره پاسخ می دهد زوجین اصرار بر طلاق دارند. در جلسه 1393/06/02 وکیل خوانده حاضر و وکیل زوج خواهان لایحه داده است.دادگاه پس از استماع اظهارات و ملاحظه لایحه جهت تعیین حقوق مالی زوجه قرار ارجاع امر به کارشناسی را صادر مینماید تا کارشناس منتخب اجرت المثل ایام زوجیت و نیز نفقه ایام گذشته از تاریخ 1393/02/04 را تعیین نماید. کارشناس نظریه خود را اعلام مینماید.(ص 82 - 81 ) وکیل زوجه نسبت به نظریه اعتراض مینماید. دادگاه اعتراض را موثّر ندانسته،با رد آن مبادرت به صدور دادنامه شماره --- - 1393/07/05 مینماید.حسب رای مذکور، دادگاه با توجه به خواسته زوج به استناد ماده 1133 قانون مدنی و ماده 26 قانون حمایت خانواده،گواهی عدم امکان سازش را صادر مینماید و مدت اعتبار آن را سه ماه از تاریخ قطعیت رای اعلام و اجرای صیغه طلاق رجعی نوبت اول را با پرداخت نفقه معوقه و نیز اجرت المثل و نصف مهریه موکول مینماید. با ابلاغ رای،وکیل زوج نسبت به آن اعتراض مینماید. اجمال اعتراض این است که با توجه به ماده 10 قانون مدنی،تعهد زوج به پرداخت نصف مهریه در پانزده سال دیگر بوده است و تنها شش سال از تاریخ تعهد سپری شده است و زوج در تاریخ مقرر الباقی مهریه را پرداخت خواهد نمود. همچنین دقت در مدارک ارائه شده در پرونده حاکی از پرداخت نفقه و اجرت المثل است که موکل به صورت وجوه نقد یا انتقال اسناد املاک و اتومبیل پرداخت کرده و اصل نیز عدم تبرّع است. شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان فارس طی دادنامه شماره --- - 1393/11/29 :اعتراض را غیر وارد تشخیص،لیکن با توجه به اقرار نامه رسمی شماره... - 1386/07/23 دفتر اسناد رسمی شماره... شیراز، که حسب آن زوجه اقرار به وصول نصف مهریه و موجّل کردن نصف باقیمانده برای پانزده سال آینده نموده است، دادنامه بدوی را از این حیث اصلاح مینماید تا زوجه پس از حال شدن بقیه مهریه آن را مطالبه نماید و با قید مذکور،دادنامه تایید میگردد. با ابلاغ دادنامه،زوجه با وکالت آقای ع.الف. ه. نسبت به آن اعتراض مینماید. اجمال اعتراض این است که قصد زوجه از اقرار نامه موصوف آن بوده که زندگی مشترک تداوم داشته باشد و اگر می دانست زوج قصد طلاق دارد چرا دین حال خود را موجّل نماید. ایضا حسب شروط ضمن عقد نکاح،هرگاه طلاق به درخواست زوجه نباشد و طبق تشخیص دادگاه تقاضای طلاق ناشی از تخلّف زن از وظایف همسری یا سوء اخلاق و رفتار وی نباشد، زوج موظّف است تا نصف دارایی موجود خود را که در ایام زناشویی با او به دست آورده، بلاعوض به زوجه منتقل نماید،که جزء مطالبات زوجه قبل از طلاق است. سپس پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای غلام ح. ذات عجم عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی دادیار دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر: صدور رای شایسته موافق موازین قانونی موردتقاضا میباشد. در خصوص دادنامه شماره --- مورخ 1393/11/29 فرجام خواسته، مشاوره نموده وچنین رای می دهد:
فرجام خواهی خانم ر. پ. با وکالت آقای ع.الف. ه. ،نسبت به دادنامه شماره --- مورخ 1393/11/29 صادره از شعبه بیست و دوم دادگاه تجدیدنظر استان فارس، با توجه به محتویات پرونده و نقایص ذیل الذکر موجّه و قابل پذیرش است. 1 - شرط موجّل بودن نصف مهریه مندرج در سند رسمی شماره... - 1386/07/23 دفتر اسناد رسمی... شیراز، مقیّد به دوام و بقاء زوجیت است و با خواست زوج دائر بر طلاق،بقاء شرط وجهی ندارد و بلااثر است. دادگاه بایستی در این خصوص نسبت به ماهیت موضوع و تراضی طرفین در ضمن عقد نکاح بررسی و تحقیق و رسیدگی لازم را انجام دهد و در صورت وقوع طلاق نسبت به پرداخت کل مهریه زوجه حکم صادر نماید. 2 - با توجه به شرط تنصیف مندرج در نکاحنامه،دادگاه میبایست به تقاضای زوجه نسبت به تحقق شرط مذکور و اعمال آن رسیدگی قضایی به عمل آورد. با توجه به مراتب مذکور، رای فرجام خواسته به استناد بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی نقض و پرونده جهت رسیدگی مجدد به همان دادگاه صادرکننده حکم منقوض ارجاع میشود.
شعبه --- دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون
دکتر علیزاده - غلامحسین ذات عجم