رای وحدت رویه شماره 94 مورخ 1396/02/12 هیات عمومی دیوان عدالت اداری

بسم الله الرحمن الرحیم

شماره دادنامه: 93

تاریخ دادنامه: 1396/02/12

کلاسه پرونده: 96/223

مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری

اعلام کننده تعارض: خانم مهناز بیگلرزاده سماکوشی

موضوع شکایت و خواسته: اعلام تعارض بین آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری

گردش کار: خانم مهناز بیگلرزاده به موجب لایحه ای اعلام کرده است که در موضوع الزام به استخدام پیمانی تعدادی از کارکنان سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری که در آزمون برگزار شده شرکت کرده و به کسب نمره قبولی نائل شده اند شعب دیوان عدالت اداری آراء معارض صادر کرده اند. نامبرده با اعلام مراتب رفع تعارض آراء و صدور رای وحدت رویه را خواستار شده است.

گردش کار پرونده ها و مشروح آراء به قرار زیر است:

الف: شعبه 2 دیوان عدالت اداری در رسیدگی به دادخواست خانم مهناز بیگلرزاده سماکوشی به طرفیت سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور و به خواسته الزام به استخدام پیمانی و دریافت شماره مستخدم و تامین اعتبار به لحاظ قبولی در آزمون استخدامی به موجب دادنامه شماره 9309970900201412-1393/11/25 به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است:

در خصوص خواسته شاکی به طرفیت سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور به خواسته فوق الذکر با التفات به جمیع اوراق پرونده و مفاد دادخواست و دلایل و مدارک پیوست آن از جمله کپی نامه شماره 5289/92211-1392/09/10 مشاور رئیس سازمان در امور ایثارگران سازمان میراث فرهنگی که حاکی از طی مراحل گزینش و مصاحبه شاکی می‌باشد و با توجه به لوایح تقدیمی از سری[سوی] طرفین شکایت که پاسخ و دفاع موثر و موجهی به عمل نیاورده اند و طرف اول شکایت ضمن لایحه اعلام نموده است که عدم تامین اعتبار مالی ناشی از استخدام پیمانی یکی از موانع تنظیم و صدور پیمان نامه شاکی می‌باشد که نظر به حقوق مکتسبه نامبرده و اینکه عدم تامین اعتبار مالی نمی تواند نافی حقوق شاکی باشد بنابراین شکایت وارد تشخیص می‌شود و حکم به ورود شکایت صادر و اعلام می‌گردد. رای صادره وفق ماده 65 قانون دیوان عدالت اداری ظرف 20 روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر خواهی در شعب تجدیدنظر دیوان می‌باشد. در اثر تجدیدنظر خواهی سازمان میراث فرهنگی از رای مذکور، شعبه 8 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 541-1394/03/31 با استدلال زیر رای مذکور را نقض می کند.

مشارالیها اعلام نموده در آزمون استخدامی موضوع ماده 57 قانون برنامه پنجم در سال 1392 شرکت و پس از قبولی و طی مراحل مختلف قانونی از استخدام پیمانی خودداری می نمایند تقاضای صدور حکم به شرح دادخواست را نموده که منجر به صدور دادنامه تجدیدنظر خواسته گردیده است. نظر به اینکه بر اساس مواد 29- 51 و 57 قانون برنامه پنجم توسعه... مصوب 1389/10/15 و مواد 24 و 51 قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386 جذب نیروی انسانی به صورت رسمی یا پیمانی ممنوع بوده و صرفاً با شرایط خاص از جمله مراعات سقف اعتبارات و وجود مجوز و آزمون عمومی و تامین اعتبار تجویز می‌گردد که در مانحن فیه آزمون استخدامی با نشر آگهی عمومی و با طی مراحل مذکور انجام شده باشد مدارک مثبته بر اثبات آن وجود ندارد لذا با استناد به ماده 71 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 ضمن نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته به شماره 1412-1393/11/25 حکم به رد شکایت شاکیه صادر و اعلام می‌گردد رای صادره قطعی است.

ب: شعبه 50 دیوان عدالت اداری در رسیدگی به دادخواست آقای محمد نام آورده ارباب به طرفیت سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور و به خواسته الزام به استخدام پیمانی به موجب دادنامه شماره 9409970957500431-1394/03/23 به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است: نظر به اینکه شاکی در آزمون تبدیل وضعیت استخدامی که طبق مواد 44 و 57 قانون برنامه پنجم توسعه برگزار شده شرکت کرده و قبول گردیده است و سایر مراحل قانونی نیز طی شده است تا جایی که برای شاکی شماره استخدامی نیز مشخص شده است نیاز هست که اقدامات انجام شده توسط دستگاههای اجرایی دارای صلاحیت را صحیح تلقی کرده و به آنها ترتیب اثر داده شود (اصل صحت اقدامات دولت) و آنچه که از مفاد اسناد ارائه شده بر می آید، این است که فرآیند استخدامی شاکی تکمیل شده و تنها حکم کارگزینی وی صادر نشده است که این امر هم بر خلاف حقوق مکتسبه شاکی می‌باشد و بنابراین شکایت قابل اجابت است و شعبه مستند به مواد 10 و 65 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری حکم به ورود شکایت را صادر و اعلام می دارد، رای صادره در بازه زمانی بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظر در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری است.

رای مذکور به موجب رای شماره 9409970956002667-1394/11/28 شعبه 10 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری عیناً تایید شده است.

ج: شعبه 2 دیوان عدالت اداری در رسیدگی به دادخواست آقای امیرحسین شادنوش به سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور و به خواسته تبدیل وضعیت از قراردادی به پیمانی به موجب دادنامه شماره 9409970900200262-1394/03/23 به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است:

در خصوص شکایت مطروحه به شرح فوق الذکر با توجه به مدارک ابرازی و لایحه دفاعیه طرف شکایت نظر به اینکه شاکی چندین سال به صورت قرارداد خرید خدمت اشتغال داشته و مطابق ماده 1 تصویب نامه شماره 3591/ت17296ه--1378/03/01 هیات وزیران آن دسته از دستگاههای دولتی که بر اساس تصویب نامه شماره 17598-1362/03/23 و با رعایت ضوابط از خدمات کارکنان خرید خدمت استفاده می کنند و به خدمتشان نیاز دارند مکلفند ظرف شش ماه با رعایت مقررات مربوط وضعیت استخدامی آنها را به پیمانی یا عناوین مشابه دیگری که در قوانین مربوط وجود دارد تغییر دهند از آنجا که ادامه خدمت مشارالیه حاکی از نیاز دستگاه به خدمت وی و رضایت از عملکرد او می‌باشد و قوانین و مقررات بعدی ناظر به آتیه بوده و نافی حقوق مکتسب ایشان نیستند لذا مستنداً به بند ب ماده 45 قانون مدیریت خدمات کشوری و رای شماره 555-1387/08/19 هیات عمومی دیوان عدالت اداری و مواد 10 و 56 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری حکم به ورود شکایت و الزام مشتکی عنه به تبدیل وضعیت استخدامی شاکی از قراردادی به پیمانی صادر و اعلام می‌نماید. رای صادره ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر خواهی در شعب تجدیدنظر دیوان می‌باشد. رای مذکور به موجب رای شماره 9409970956300649-1394/07/27 شعبه 13 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری عیناً تایید شده است.

هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1396/02/12 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.

رای هیات عمومی

الف- بین رای شماره 9409970955800541-1394/03/31 شعبه هشتم تجدیدنظر دیوان عدالت اداری و رای شماره 9409970957500431-1394/03/23 شعبه پنجاهم دیوان عدالت اداری که به موجب رای شماره 9409970956002667-1394/11/28 شعبه دهم تجدیدنظر دیوان عدالت اداری عیناً تایید شده است، تعارض وجود دارد.

ب- مطابق ماده 44 قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب سال 1386 به کارگیری افراد در دستگاههای اجرایی به پذیرفته شدن در امتحان عمومی که به طور عمومی نشر آگهی می‌شود موکول شده است. در ماده 57 قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران مصوب سال 1389 نیز مقرر شده است که جذب نیروی انسانی به صورت رسمی یا پیمانی در قوه مجریه با رعایت سقف اعتبارات و مجوزهای استخدامی به ترتیب با تشخیص معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور و معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور موکول به آزمون عمومی است. نظر به اینکه معاونت وقت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور در استخدام پیمانی نیروی انسانی مورد نیاز به برگزاری آزمون استخدامی از طریق نشر آگهی عمومی اقدام نکرده و آزمونی برای کارکنان قراردادی دستگاهها برگزار کرده است و شاکیان پرونده های موضوع تعارض در این آزمون شرکت کرده اند به جهت اینکه اولاً: طبق ماده 32 قانون مدیریت خدمات کشوری، به کارگیری نیروهای قراردادی بدون تعهد استخدامی است و ثانیاً: اساس جذب نیروی انسانی از طریق نشر آگهی عمومی صورت نگرفته است، بنابراین این شیوه با قوانین فوق الذکر و ماده 41 قانون مدیریت خدمات کشوری در رعایت مراتب شایستگی و برابری فرصتها در ورود به خدمت منطبق نیست و موجد حق استخدام پیمانی برای اشخاص نمی شود. با توجه به مراتب رای شعبه هشتم تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 9409770955800541-1394/03/31 که با این استدلال به رد شکایت صادر شده صحیح و موافق قانون تشخیص شد. این رای به استناد بند 2 ماده 12 و ماده 89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازم الاتباع است.

رحیم باقری زیاری - معاون قضایی دیوان عدالت اداری

منبع