هیات تخصصی پژوهشی، فرهنگی
شماره پرونده: ه- ع /96/1376 دادنامه: 9709970906010084 تاریخ: 31/4/97
شاکی: آقای سید مصطفی میر سلیم
طرف شکایت: وزارت ورزش و جوانان
موضوع شکایت و خواسته: ابطال آییننامه شرایط احراز و چگونگی انتخاب رئیس فدراسیون های ورزشی مصوب 14/6/96
متن مقرره مورد شکایت: شاکی پرونده مستنداً به تبصره ذیل ماده 7 اساسنامه فدراسیون های ورزشی آماتوری به شماره 49660 ت/26429 ه- که در تاریخ 5/4/81 به تصویب هیات وزیران رسیده است، اعلام داشته: در این اساسنامه مقرر گردیده آییننامه شرایط احراز و چگونگی انتخاب رئیس فدراسیون توسط معاون ورزشی سازمان تربیت بدنی تهیه و به تصویب ریاست سازمان میرسد که این امر در همان زمان انجام و آییننامه مربوط ابلاغ گردیده است. مجلس شورای اسلامی در تاریخ 12/10/89 قانون تبدیل سازمانهای تربیت بدنی و سازمان ملی جوانان را به وزارت ورزش و جوانان تصویب و این قانون پس از تایید شورای محترم نگهبان در تاریخ 30/10/89 ابلاغ گردیده است. در ماده واحده مزبور و تبصره آن هیچ اشاره ای به صلاحیت وزارت ورزش و جوانان مبنی بر تهیه آییننامه دیگری نشده است. حال آنکه وزارت ورزش و جوانان در تاریخ 14/6/96 اقدام به تدوین آییننامه جدیدی تحت عنوان « آییننامه شرایط احراز و چگونگی انتخاب رئیس فدراسیون های ورزشی » نموده که خارج از حدود اختیار میباشد و در بند 3 از ماده 6 این آییننامه حداکثر سن داوطلبان ریاست فدراسیون را 70 سال اعلام نموده که از مصادیق تبعیض نارواست.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: شاکی با استناد به تبصره ذیل ماده 7 اساسنامه فدراسیون های ورزشی آماتوری مصوب 5/4/81 هیات وزیران و بندهای 6 و 9 اصل سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و همچنین اصل 28 قانون اساسی موضوع را خارج از حدود اختیار و از مصادیق تبعیض ناروا عنوان نموده است.
خلاصه مدافعات طرف شکایت: سرپرست اداره کل حقوقی وزارت ورزش و جوانان طی لایحه ای به دفاع از عملکرد وزارت خانه مزبور پرداخته و چنین عنوان نموده است: (خلاصه ای از دفاعیه بدین شرح است) 1- با توجه به ادغام دو سازمان تربیت بدنی و ملی جوانان و تشکیل وزارت ورزش و جوانان کلیه مسئولیت ها، تکالیف و اختیارات دو سازمان مذکور به این وزارتخانه محول شده که تدوین آییننامه میتواند یکی از وظایف و اختیارات باشد. 2- اختیارات تصویب آییننامه و تعیین شرایط احراز و چگونگی انتخاب رئیس فدراسیون از سوی وزیر ورزش و جوانان به شورای معاونین وزارتخانه تفویض و پس از تدوین آییننامه توسط شورای معاونین به تایید مقام وزارت رسیده است که این اقدام خارج از حدود اختیار نیست. 3- تعیین سقف سنی حداکثر 70 سال به عنوان یکی از شرایط احراز تصدی ریاست فدراسیون در راستای نظام مند کردن وضع موجود و استفاده از پتانسیل های موجود در جوانان و استفاده از ظرفیت های جدید است و نه تنها خودکامگی و تبعیض محسوب نمی شود، بلکه بالعکس در جهت رفع تبعیض و ایجاد امکانات عادلانه برای دیگران تلقی میگردد و اتفاقاً استمرار حضور افراد با سنین بالا کمک به بروز نوعی انحصار در تشکیلات فدراسیون ها خواهد بود. طرف شکایت همچنین با استناد به آییننامه نحوه جذب و گزینش و کارآموزی قضات مصوب 26/2/92 اعلام داشته در این آییننامه نیز حداکثر 36 سال سن برای داوطلبان تصدی امر قضا در نظر گرفته شده است که کسی آن را تبعیض آمیز نمی داند.
چنانچه ادعای مغایرت مقرره مورد اعتراض با موازین شرعی مطرح شده است نظریه شورای نگهبان نوشته شود: شاکی ادعای خلاف موازین شرع بودن آییننامه را مطرح نکرده است.
نظریه تهیه کننده گزارش: با توجه به ماده واحده تبدیل سازمان تربیت بدنی و ملی جوانان به وزارت ورزش و جوانان مصوب 12/10/89 که در قسمت اخیر آن تصریح شده است «اقدمات قانونی برای انجام اصلاحات لازم در مقررات مربوط به آن به عمل می آید »یکی از اصلاحات لازم میتواند وضع آییننامه ها و دستورالعمل های لازم باشد. چرا که کلیه تکالیف، مسئولیتها و اختیارات دو سازمان پیش گفته به وزارت ورزش و جوانان محول شده است. از آن گذشته وقتی سازمان تربیت بدنی میتواند اقدام به وضع آییننامه تعیین شرایط احراز روسای فدراسیون های ورزشی نماید، وزیر ورزش و جوانان به طریق اولی میتواند آن را اصلاح نماید. مضافاً فلسفه تشکیل وزارت ورزش و جوانان استفاده از ظرفیت و پتانسیل نیروهای جوان و رفع تبعیض و ایجاد امکانات عادلانه برای دیگران میباشد. زیرا استمرار حضور افراد با سنین بالا کمک به انحصار طلبی در تشکیلات فدراسیونها خواهد بود. لذا اعتقاد به رد شکایت وارده دارم و آن را قابل ابطال نمی دانم. تهیه کننده گزارش: موحد
رای هیات تخصصی
در خصوص شکایت مطروحه مبنی بر درخواست ابطال آییننامه شرایط احراز و چگونگی انتخاب رئیس فدراسیون های ورزشی به شرح بند 3 ذیل ماده ششم مبنی بر تعیین حداقل سن 30 سال و حداکثر 70 سال را به عنوان شرط سنی برای احراز ریاست فدراسیونهای ورزشی از حیث خروج از حدود اختیار و مغایرت با اصل ششم و نهم قانون اساسی بدین توضیح که قبلاً بر اساس ماده 7 اساسنامه فدراسیون های ورزشی آماتوری موضوع مصوبه 49660ت/526429 مورخ 5/4/1381 هیات وزیران آییننامه شرایط احراز و چگونگی انتخاب رئیس فدراسیون توسط معاون ورزشی سازمان تربیت بدنی سابق تهیه و به تصویب رئیس سازمان رسیده است. لذا با توجه به مراتب و اینکه طبق قانون سازمان تربیت بدنی صلاحیت داشته تصویب آییننامه جدید نقض مقررات مربوطه از نظر شکلی میباشد. در ماهیت نیز با توجه به حکم اصول یاد شده قانون اساسی دائر بر منع انحصار طلبی و خودکامگی و اجتناب از اعمال تبعیض ناروا و اینکه قید شرط حداکثر 70 سال موجب تبعیض و خودکامگی است، مغایر اصول قانون اساسی و شایسته ابطال است. با توجه به مراتب و مضمون دفاعیات طرف شکایت نظر به اینکه اولاً براساس قانون تبدیل سازمان های تربیت بدنی و ملی جوانان به وزارت ورزش و جوانان مصوب 1389، اختیارات سازمان تربیت بدنی به آن وزارتخانه محول و انتقال یافته است و قاعدتاً تصویب آییننامه ها و یا تغییر آن نیز در شمول همین اختیارات است. از طرفی مطابق قانون تاسیس سازمان تربیت بدنی برنامه ریزی در خصوص توسعه و تعمیم ورزش جزء وظایف و اختیارات آن سازمان تعیین شده است و از طرفی با توجه به لزوم توزیع منطقی و عادلانه فرصتها، مغایرت با اصل نهم قانون اساسی ندارد و با توجه به اینکه موجب عدم استمرار انحصاری افراد با سن بالا در پست های مدیریتی میگردد، با اصل ششم نیز مغایر نمیباشد. لذا آییننامه مذکور از حیث تعیین شرط سنی برای مدیریت فدراسیون های ورزشی مغایر قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص نمی گردد و در نتیجه رای به رد شکایت مطروحه صادر و اعلام میگردد. این رای ظرف مهلت بیست روز پس از صدور از سوی رئیس محترم دیوان عدالت اداری و یا ده تن از قضات قابل اعتراض میباشد.
ذبیح اله واحدیرئیس هیات تخصصی پژوهشی و فرهنگی دیوان عدالت اداری