بسمه تعالی
هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری
شماره پرونده: ه- ت/ 0200072 شماره دادنامه سیلور: 140231390002137400 تاریخ: 1402/08/20
شاکی: آقای نیما نجفی
طرف شکایت: نهاد ریاست جمهوری
موضوع شکایت و خواسته: ابطال مصوبه 122036 مورخ 1360/10/06 هیات وزیران
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
شاکی دادخواستی به طرفیت نهاد ریاست جمهوری به خواسته ابطال مصوبه 122036 مورخ 1360/10/06 هیات وزیران به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
هیات وزیران در جلسه مورخ 1360/10/06 بنا به پیشنهاد شماره 3519601 مورخ 1360/09/01 وزارت آموزش و پرورش تصویب نمودند وزارت مذکور مجاز است در موارد بسیار ضروری و به شرط نیاز و وجود دلایل کافی برای رفع نیاز و ضرورت با تصویب شخص وزیر در صورت وجود اعتبار در بودجه مصوب نسبت به اشتغال و به کارگیری افراد با صلاحیت و متعهد به صورت روزمزد و خرید خدمت در مدت محدود اقدام نماید بدیهی است این اشتغال هیچگونه حق استخدامی برای افراد مورد نظر و هیچگونه تعهدی به جز پرداخت دستمزد برای وزارت آموزش و پرورش ایجاد نخواهد کرد.
میرحسین موسوی- نخست وزیر
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- خروج از صلاحیت به حق برخورداری افراد از بیمه تامین اجتماعی از جمله حقوق بنیادین افراد میباشد که اصل 29 قانون اساسی به آن تصریح نموده است و ایجاد هرگونه محدودیت در حقوق بنیادین افراد باید به موجب حکم یا جواز قانون گذار باشد که در ما نحن فیه چنین حکم و جوازی وجود ندارد.
2- مغایرت با قانون به مطابق بند الف ماده (4) قانون تامین اجتماعی افرادی که تحت هر عنوان در مقابل حقوق یا مزد کار می کنند تحت شمول قانون تامین اجتماعی میباشد و به صراحت مواد 36 و 39 آن قانون، کارفرما مکلف به واریز حق بیمه کارگر خود نزد تامین اجتماعی میباشد وزارت آموزش و پرورش که بدون پرداخت حق بیمه افرادی را به صورت روزمزد بدون پرداخت حق بیمه آنها بکارگیرد خلاف مواد یاد شده میباشد.
در پاسخ به شکایت مذکور، مدیر کل حقوقی دولت به موجب لایحه شماره 608946 مورخ 1402/02/13 به طور خلاصه توضیح داده است که:
1- قطع نظر از اینکه با توجه به حکم مقرر در ماده (127) قانون مدیریت خدمات کشوری، مصوبه مورد شکایت اعتبار حقوقی نداشته و درخواست ابطال آن موضوعاً منتفی است درخواست ابطال آن در حال حاضر منجر به سردرگمی و ابهام در وضعیت حقوقی اشخاص میشود که قریب به چهل سال پیش در ساختار اداری کشور مشغول به کار بوده اند به استناد ماده 85 قانون تشکیلات دیوان عدالت منتفی است.
2- بر اساس رای وحدت رویه شماره (148) مورخ 1393/02/22 هیات عمومی دیوان عدالت اداری به استناد مواد 7 و 48 قانون تامین اجتماعی مصوب سال 1345 سازمان تامین اجتماعی بر اساس بخشنامه شماره 589- 1367/10/28 کلیه کارکنان غیر مشمول نظام حمایتی خاص دستگاههای دولتی را از تاریخ 1367/09/01 مشمول بیمه قرار داده است و معلمان حق التدریس نیز علی رغم اشتغال و دریافت حقوق مشمول نظام حمایتی خاص بیمه ای نبوده اند ملزم به پرداخت حق بیمه ایام کارکرد واقعی اشخاص مذکور و سازمان تامین اجتماعی را موظف به دریافت حق بیمه نموده و از تاریخ 1367/09/01 مکلف به آن شده اند.
3- مغایرت با اصل 29 قانون اساسی به استناد ماده 48 قانون تامین اجتماعی سازمان موظف به آن در خصوص کارکنان غیرمشمول نظام حمایتی خاص دستگاههای دولتی از تاریخ 1367/09/01 مشمول بیمه قرار داده و مغایرتی مصوبه مورد شکایت با آن ندارد.
در خصوص ادعای مغایرت مصوبه با شرع، ادعای مغایرت با شرع نشده است.
پرونده شماره ه- ت/ 0200072 مبنی بر تقاضای ابطال مصوبه 122036 مورخ 1360/10/06 هیات وزیران متعاقب طرح در جلسه مورخ 28/3/1402 و اتخاذ تصمیم مبنی بر قابل طرح بودن موضوع و تهیه گزارش در خصوص ماهیت موضوع (از حیث قابلیت با عدم قابلیت ابطال) مجدداً در جلسه مورخ 18/4/1402 هیات تخصصی استخدامی مورد رسیدگی قرار گرفت و اعضای هیات به شرح ذیل اعلام نظر نمودند:
رای هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری:
با توجه به رای وحدت رویه شماره 148 مورخ 22/2/1393 هیات عمومی که سازمان تامین اجتماعی بر اساس بخشنامه شماره 589 مورخ 28/10/1367 کلیه کارکنان غیر مشمول نظام حمایت خاص دستگاه های دولتی را از تاریخ 1/9/1367 مشمول بیمه قرار داده است و با عنایت به این که معلمان حق التدریس نیز علی رغم اشتغال و دریافت حقوق مشمول نظام حمایتی خاص بیمه ای نبوده اند لذا الزام وزارت آموزش و پرروش به پرداخت حق بیمه ایام کارکرد واقعی اشخاص مذکور و الزام سازمان تامین اجتماعی به دریافت حق بیمه از تاریخ 1/9/1367 صحیح بوده است لذا از تاریخ 1/9/1367 علیرغم مصوبه مورد شکایت تعهد پرداخت حق بیمه به افراد موضوع مصوبه شماره 122036 مورخ 6/10/1360 برای دستگاه متبوع آن ها وجود داشته است همچنین با توجه به ماده 127 قانون مدیریت خدمات کشوری مبنی بر لغو کلیه قوانین و مقررات عام و خاص درخواست ابطال مصوبه مورد شکایت در حال حاضر موضوعاً منتفی است.
در ارتباط با خواسته ابطال مصوبه مورد شکایت از تاریخ صدور بخشنامه مورد شکایت تا تاریخ لازم الاجرا شدن بخشنامه 589 مورخ 28/10/1367 (1/9/1367) با توجه به این که سازمان تامین اجتماعی بر اساس بخشنامه مذکور کلیه کارکنان غیر مشمول نظام حمایتی خاص دستگاه های دولتی را از 1/9/1367 مشمول بیمه قرار داده است و معلمان حق التدریسی با وصف اشتغال مشمول نظام حمایتی خاص بیمه ای نبوده اند، مصوبه دولت غیرقابل ابطال است.
این رای به استناد بند ب ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 (با قانون اصلاحی 1402) ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رئیس دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است./
علی اکابری
رئیس هیات تخصصی استخدامی
دیوان عدالت اداری