بخش 1 - دارو

از قانون تعزیرات حکومتی امور بهداشتی و درمانی

دارو باید دارای پروانه ساخت یا مجوز ورود از طرف وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی باشد و عرضه و فروش داروی فاقد پروانه ی ساخت یا مجوز ورود از طرف داروخانه جرم محسوب شده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم میگردد:

1- مرتبه ی اول - اخطار کتبی و جمع آوری داروهای غیرمجاز.
2- مرتبه ی دوم (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه نقدی تا مبلغ 23,000,000 ریال و انعکاس مراتب در پرونده.
3- مرتبه ی سوم- قطع سهمیه ی دارویی تا مدت سه ماه.
4- مرتبه ی چهارم- تعطیل داروخانه تا مدت یک سال.

داروخانه باید دارای پروانه تاسیس از طرف وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی باشد و تخلف از آن جرم محسوب شده و محل مذکور بلافاصله تعطیل میگردد.

 عرضه و فروش دارو باید با حضور مسئول فنی انجام گیرد و تخلف از آن جرم محسوب شده و محل مذکور بلافاصله تعطیل می‌گردد.

مسئول فنی باید در ساعات مقرر در داروخانه حضور داشته باشد و تخلف از آن جرم محسوب شده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم میگردد:

1 - مرتبه ی اول- اخطار کتبی با درج در پرونده.
2- مرتبه ی دوم (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه نقدی تا مبلغ 23,000,000 ریال.
3- مرتبه ی سوم (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه نقدی تا مبلغ 46,000,000 ریال.
4 - مرتبه ی چهارم- لغو موقت پروانه ی مسئولیت فنی تا مدت سه ماه.

داروخانه باید دارو را از شبکه های توزیع تعیین شده از سوی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی (شرکتهای توزیع کننده ی دارو) تهیه و تدارک نماید. عدم رعایت ضوابط این ماده جرم محسوب شده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم میگردد:

1- مرتبه ی اول- اخطار کتبی با درج در پرونده.
2- مرتبه ی دوم (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه ی نقدی تا مبلغ 82,500,000 ریال.
3- مرتبه ی سوم (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه‌ی نقدی تا مبلغ 82,500,000 ریال و قطع سهمیه ی دارویی تا مدت سه ماه.
4- مرتبه ی چهارم- تعطیل موقت داروخانه تا مدت یک سال.

تبصره - مبادله ی دارو در حد متعارف مصرف یک روز بین داروخانه های یک شهر مشمول ضوابط فوق نخواهد بود.

دارو باید در مقابل نسخه ی پزشک ارائه شود و ارائه ی آن بدون نسخه ی پزشک جرم محسوب شده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم میشود:

1 - مرتبه ی اول - تذکر کتبی.
2 - مرتبه ی دوم - اخطار کتبی با درج در پرونده.
3- مرتبه ی سوم(اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه نقدی تا مبلغ 11,500,000 ریال.
4- مرتبه ی چهارم(اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه نقدی تا مبلغ 23,000,000 ریال.
5 - مرتبه ی پنجم - قطع سهمیه ی دارویی تا مدت یکماه.

تبصره - لیست اقلامی که ارائه ی آنها بدون نسخه ی پزشک مجاز میباشد از سوی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اعلام میگردد.

دارو باید طبق قیمت رسمی برای مصرف کننده، به متقاضی ارائه شود و قیمت هر قلم از داروهای ارائه شده در نسخه درج شود و نسخه نیز به مهر داروخانه ممهور گردد و در مورد نسخ بیمه ی خدمات درمانی کپی نسخه (نسخه دوم) پس از درج قیمت مهر گردد. تخلف از این ماده جرم محسوب شده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم می‌گردد:
الف (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- گرانفروشی:
1 - مرتبه ی اول - جریمه ی نقدی تا مبلغ 11,500,000 ریال.
2 - مرتبه ی دوم - جریمه ی نقدی تا مبلغ 115,000,000 ریال و نصب پارچه به عنوان گرانفروش.
3 - مرتبه ی سوم - جریمه ی نقدی تا مبلغ 200,000,000 ریال و قطع سهمیه ی دارویی به مدت یکماه.
4 - مرتبه ی چهارم - تعطیل داروخانه تا مدت یک سال.
ب (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- عدم درج قیمت در نسخ بیماران و ممهور ننمودن آنها:
1 - مرتبه ی اول- تذکر کتبی.
2 - مرتبه ی دوم- اخطار کتبی.
3 - مرتبه ی سوم- جریمه نقدی تا مبلغ 11,500,000 ریال.
4 - مرتبه ی چهارم- جریمه نقدی تا مبلغ 20,000,000 ر یال.

نگهداری و یا عرضه و یا فروش داروهای فاسد و یا تاریخ گذشته که بایستی معدوم شوند، جرم بوده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم می‌شود:

الف (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- عرضه و نگهداری:
1 - مرتبه ی اول- تذکر کتبی و جمع آوری داروهای فاسد و یا تاریخ گذشته.
2 - مرتبه ی دوم- جریمه نقدی تا مبلغ 23,000,000 ریال و جمع آوری داروهای فاسد و یا تاریخ گذشته.
3 - مرتبه ی سوم- قطع سهمیه ی دارویی تا مدت سه ماه.
4 - مرتبه ی چهارم - تعطیل موقت تا شش ماه.

ب (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- فروش:
چنانچه در سایر قوانین مجازاتهای شدیدتری پیش بینی نشده باشد، علاوه بر جبران خسارت وارده به بیمار:
1 - مرتبه ی اول- جریمه نقدی تا مبلغ 23,000,000 ریال و جمع آوری داروهای فاسد و یا تاریخ گذشته.
2 - مرتبه ی دوم- جریمه نقدی تا مبلغ 82,500,000 ریال و قطع سهمیه ی دارویی تا مدت یکماه.
3 - مرتبه ی سوم- تعطیل داروخانه تا مدت یک سال.

در داروخانه نباید غیر از دارو، لوازم بهداشتی و آرایشی، شیرخشک، غذای کودک و لوازم مصرفی پزشکی مجاز، کالای دیگری بفروش برسد. تخلف از ضوابط این ماده ی جرم بوده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم می‌شود:
1 - مرتبه ی اول- تذکر کتبی.
2 - مرتبه ی دوم- اخطار کتبی و درج در پرونده.
3 - مرتبه ی سوم- جمع آوری کالاهای غیرمجاز.
4 - مرتبه ی چهارم (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه نقدی تا مبلغ 23,000,000 ریال و ضبط کالاهای غیرمجاز به نفع دولت.

چنانچه داروخانه لوازم بهداشتی و آرایشی، شیرخشک، غذای کودک و لوازم مصرفی پزشکی مجاز را بیش از قیمت های تعیین شده عرضه نماید گرانفروشی محسوب شده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم می‌شود:

الف (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- گرانفروشی تا مبلغ 2,000,000 ریال.
1 - مرتبه ی اول- جریمه نقدی معادل مبلغ 3,300,000 ریال.
2 - مرتبه ی دوم- جریمه نقدی معادل مبلغ 3,300,000 ریال و نصب پارچه در محل واحد به عنوان گرانفروش.
3 - مرتبه ی سوم- جریمه نقدی معادل مبلغ 3,300,000 ریال، نصب پارچه در محل واحد و معرفی از رسانه های گروهی به عنوان گرانفروش.

ب (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- گرانفروشی از مبلغ بیش از 2,000,000 تا 500,000,000 ریال:
1 - مرتبه ی اول- جریمه نقدی از مبلغ 3,300,000 ریال تا پنج برابر میزان گرانفروشی.
2 - مرتبه ی دوم- جریمه نقدی از مبلغ 3,300,000 ریال تا پنج برابر میزان گرانفروشی و نصب پارچه در محل واحد به عنوان گرانفروش.
3 - مرتبه ی سوم- جریمه نقدی از مبلغ 3,300,000 ریال تا پنج برابر میزان گرانفروشی، نصب پارچه در محل واحد و معرفی از رسانه های گروهی به عنوان گرانفروش.

ج (اصلاحی 1403/03/30)- گرانفروشی از مبلغ بیش از 500,000,000 تا 5,000,000,000 ریال:
مرتبه ی اول- جریمه نقدی از پنج تا هشت برابر میزان گرانفروشی.
مرتبه ی دوم- جریمه نقدی از پنج تا هشت برابر میزان گرانفروشی و نصب پارچه در محل واحد به عنوان گرانفروش.
مرتبه ی سوم- جریمه نقدی از پنج تا هشت برابر میزان گرانفروشی، نصب پارچه در محل واحد و معرفی از رسانه های گروهی به عنوان گرانفروش.

د (اصلاحی 1403/03/30)- گرانفروشی بیش از 5,000,000,000 ریال:
مرتبه ی اول- جریمه نقدی از هشت تا ده برابر میزان گرانفروشی.
مرتبه ی دوم- جریمه نقدی از هشت تا ده برابر میزان گرانفروشی و نصب پارچه در محل واحد به عنوان گرانفروش.
مرتبه ی سوم- جریمه نقدی از هشت تا ده برابر میزان گرانفروشی، نصب پارچه در محل واحد و معرفی از رسانه های گروهی به عنوان گرانفروش.

داروخانه موظف است کلیه ی کالاهای خریداری شده را مستمراً تا اتمام موجودی عرضه نماید و در صورت خودداری از عرضه به مجازاتهای زیر محکوم میشود:
1 - مرتبه ی اول - اخطار کتبی با درج در پرونده و الزام به عرضه ی کالاها با قیمت تعیین شده.
2 - مرتبه ی دوم (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه نقدی تا مبلغ 66,000,000 ریال.
3 - مرتبه ی سوم- قطع سهمیه تا مدت سه ماه.
4 - مرتبه ی چهارم- تعطیل موقت تا یک سال.

داروخانه موظف است طبق ساعات تعیین شده خدمات مربوطه را ارائه نماید مگر با دلیل موجه و یا با اطلاع کتبی و نظر سازمان منطقه ای بهداشت و درمان محل و در غیر این صورت متخلف به مجازاتهای زیر محکوم میشود:
1 - مرتبه ی اول- تذکر.
2 - مرتبه ی دوم- اخطار کتبی با درج در پرونده.
3 - مرتبه ی سوم (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه ی نقدی تا 3,300,000 ریال.
4 - مرتبه ی چهارم (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- جریمه ی نقدی تا 5,000,000 ریال.

تبصره 1 (اصلاحی جزای نقدی 1403/3/30)- در صورتی که داروخانه قبل از پایان ساعات تعیین شده از ارائه ی خدمات داروئی خودداری نماید، مرتبه ی اول تذکر، مرتبه ی دوم اخطار کتبی و درج در پرونده، مرتبه ی سوم جریمه ی نقدی تا 5,000,000 ریال و مرتبه ی چهارم جریمه ی نقدی تا 6,600,000 ریال.

تبصره 2- داروخانه های شبانه روزی در صورت عدم رعایت مفاد این ماده علاوه بر تعزیرات ذکر شده در مرتبه ی پنجم تا یک سال تعطیل خواهند شد.

در مناطقی که داروخانه منحصر به فرد باشد و داروخانه بر طبق مواد این قانون تا یک سال به تعطیل موقت تعزیر شود،پروانه تاسیس از متخلف سلب و به فرد واجد شرایط دیگری واگذار می‌گردد و متخلف تا پنج سال حق گرفتن مجدد پروانه تاسیس داروخانه را نخواهد داشت و به هر حال داروخانه نباید تعطیل گردد.