صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1399/04/18
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر لار
موضوع
تعارض ایجاد شده توسط ماده 8 قانون کاهش مجازات حبس تعزیری در صدر ماده 57 قانون مجازات اسلامی و تبصره الحاقی جدید آن
پرسش
حسب ماده 8 قانون کاهش مجازات حبس تعزیری؛ قرار دادن محکومین به حبسهای درجه 1 تا 4 پس از سپری شدن یک پنجم از حبس، تحت نظام نیمه آزادی امکانپذیر است؛ لکن در تبصره الحاقی به ماده 57 در خصوص حبسهای تعزیری درجه 2 تا 4، مدت مذکور به یک چهارم افزایش یافته است؛ حال این تعارض چگونه قابل حل است؟
نظر هیات عالی
در قانون کاهش مجازات حبس تعزیری در خصوص نظام نیمه آزادی مشروط، صرفاً یک تبصره به ماده 57 قانون مجازات اسلامی مصوب 75 اضافه شده که در تبصره، استفاده از این ظرفیت در حبسهای تعزیری درجه 2 تا 4 مجاز گردیده است؛ بنابراین به عدم تائید نظریه اتفاقی اعلام عقیده میشود.
نظر اتفاقی
هرچند در نگاه اول اعطای نظام نیمه آزادی برای جرایم درجه 2 تا 4 از جرایم درجه 1 سختگیرانهتر به نظر میرسد، لکن با مداقه در متن ماده 57 اصلاحی به موجب ماده 8 و شرایط ذکر شده و توجه به ترتیب آن استنباط میگردد مقصود قانونگذار از عبارت «قابلاعمال» در تبصره ماده 57 اصلاحی ارفاق به محکومیت جهت استفاده از این نهاد و ظرفیت این ماده است؛ هرچند شیوه نگارش ماده قابل ایراد است، لکن تفسیر بر اساس کشف مقصود قانونگذار و اصول تفسیر لفظی اقتضای این را دارد که منظور قانونگذار را از این عبارت و این مقرره چنین برداشت کنیم که چنانچه محکوم موفق به اخذ رضایت شاکی نگردید نیز با مضی مدتی بیشتر میتواند از نظام نیمه آزادی استفاده نماید. در خصوص سایر شرایط با توجه به اینکه قرینه لفظی تبصره به عنوان گزاره و وصف بازگشت به اولین موصوف و نهاد یعنی گذشت شاکی است و قرینه دیگری در خصوص سایر شرایط در ماده وجود ندارد، وجود سایر شرایط الزامی است و در صورت عدم حصول شرایط دیگر مشمول مقرره ماده 57 و تبصره آن نمیگردد.