بسمه تعالی
هیات تخصصی صنایع و بازرگانی
شماره پرونده: ه- ت / 0300012 شماره دادنامه سیلور: 140331390002615974 تاریخ: 1403/10/30
شاکی: آقای علیرضا احمدنیا
طرف شکایت: سازمان بنادر و دریانوردی- ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز استانداری بوشهر- اداره کل بنادر و کشتیرانی استان بوشهر
موضوع شکایت و خواسته: ابطال شیوهنامه پذیرش لنج های باری و شناورهای سنتی به شماره 204176/01/ص مورخ 1401/11/09 و 202349/00/ص مورخ 1401/06/16
--
شاکی دادخواستی به طرفیت سازمان بنادر و دریانوردی- ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز استانداری بوشهر- اداره کل بنادر و کشتیرانی استان بوشهر به خواسته فوق الذکر به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
شیوهنامه پذیرش لنج های باری و شناورهای سنتی به شماره 204176/01/ص مورخ 1401/11/09
پیرو نامه شماره 202349/00/ص مورخ 1401/06/16 در خصوص ابلاغ "شیوهنامه اجرای طرح پذیرش و ساماندهی موتور لنج های باری" خواهشمند است عبارت ذیل را به عنوان "بند 8 الحاقی" به شیوهنامه ی مذکور اضافه و با قید فوریت ابلاغ فرمایید:
"بند 8 الحاقی ظرفیت ناخالص (GT) شناورهای جایگزین شونده حداکثر میتواند تا 10 درصد بیشتر از ظرفیت ناخالص (GT) شناور جایگزین شده باشد."
ضمناً لازم است ترتیبی اتخاذ نمایید که کلیه ی پرونده های متشکله در چارچوب شیوهنامه مذکور از تاریخ 1401/11/23 مشمول بند 8 الحاقی شوند؛ بدیهی است پرونده های قبل از تاریخ 1401/11/23 مشمول این بند نخواهند بود.
شیوهنامه پذیرش لنج های باری و شناورهای سنتی به شماره 202349/00/ص مورخ 1401/06/16
شیوهنامه اجرای طرح پذیرش و ساماندهی موتور لنج های باری
به منظور شفاف سازی اقدامات مربوط به ساماندهی شناورها در چارچوب ماده 9 "آییننامه ورود کالا توسط ملوانان شناورهای دریایی سنتی با ظرفیت کمتر از 500 تن لنج تجاری و ساماندهی و نوسازی آن شناورها" مصوبه شماره 31259/ت 55400ه- مورخ 1397/03/13 هیات محترم دولت شیوهنامه اجرایی با شرایط ذیل ابلاغ میگردد:
1 - شناورهای معروفه دچار آتش سوزی شده و یا از رده خارج شده در سنوات قبل که دارای سانحه از تاریخ 1380/01/01 به بعد بوده اند با شرایط ذیل مشمول طرح پذیرش و ساماندهی شناورها می گردند:
- اداره کل بنادر هر استان بروز سانحه را تایید نماید و یا چنانچه لنج در خارج از آب های ایران دچار سانحه شده باشد، توسط کنسولگری ایران تایید گردد.
- نسبت به ابطال گواهینامه ثبت و سایر مدارک از جمله دفترچه تردد انتظامی موتورلنج سانحه دیده اقدام شده باشد.
- مالک هر دو لنج (سانحه دیده و جدید) یکی و یا از اقوام درجه یک آن باشد.
- لنج سوخته شده یا غرقی در زمان حادثه و یا از رده خارج شده باید دارای گواهینامه ایمنی معتبر بوده باشد.
- چنانچه موتورلنج غرقی، سوخته شده و یا از رده خارج شده، بیش از یک مالک داشته باشد، متقاضی ساماندهی باید رضایت سایر مالک یا مالکان را جلب و با مراجعه به دفاتر اسناد رسمی نسبت به رسمیت بخشیدن به آن اقدام نماید.
2 - شناورهای جایگزین بند یک میبایست دارای شرایط ذیل باشند:
- لنج های جایگزین شونده دارای گواهینامه ثبت موقت بعد از تاریخ 1397/03/13
- لنج های موجود دارای گواهینامه معتبر قبل از 1397/03/13 و فعال در سایر استان ها
3- شناور جایگزین باید دارای گواهینامه ایمنی معتبر از یکی از موسسات رده بندی داخلی باشد.
4 - شناور جایگزین نباید بیشتر از 25 سال سن داشته باشد. (بند دوم ماده 2)
5- ساماندهی لنج جدید به جای لنج سانحه دیده فقط در بندر محل فعالیت و ساماندهی شده لنج سوخته یا غرق شده و از رده خارج شده امکان پذیر است. چنانچه لنجی در بندری ساماندهی و دچار سانحه شود که مشمول مقررات ملوانی نباشد و یا در آن بندر فعالیت ملوانی انجام نشود، ساماندهی لنج جدید در سایر بنادر استان بلامانع است.
6- مالک شناور بایستی علاوه بر دارا بودن مدرک نقل و انتقال سند محضری، به اداره بازرسی و ثبت شناورها مراجعه و نسبت به ثبت اطلاعات مالک در گواهی ثبت اقدام نماید.
7- لنجهای صیادی و شناورهای فلزی مغروقه، دچار آتش سوزی و با از رده خارج شده مشمول طرح جایگزینی نمیباشند.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- مغایرت با ماده 21 آییننامه اجرایی ماده 28 قانون دریایی
2- مغایرت با اصل یکصد و هفتاد (170) قانون اساسی
شاکی مدعی است به استناد شیوهنامه مورد شکایت پذیرش فعالیت لنج های باری ممنوع و مشروط به گواهینامه ثبت جایگزین از رده خارج، به گل نشسته و سوخته نموده است مغایر با ماده 21 آییننامه اجرایی ماده 28 قانون دریایی است.
در پاسخ به شکایت مذکور، معاون امور مقابله و هماهنگی حقوقی ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز به موجب لایحه شماره 203386/02/ص مورخ 1402/11/03 به طور خلاصه توضیح داده است که:
بازگشت به ابلاغیه شماره 140231100008454249 مورخ 1402/10/05 صادره از هیات عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص شکایت جناب آقای علیرضا احمد نیا مبنی بر تقاضای ابطال شیوهنامه پذیرش شناورهای (لنج های) باری دارنده پروانه ثبت موقت و دایم لایحه دفاعیه این ستاد به شرح ذیل جهت استحضار تقدیم میگردد:
1- ماده 9 اصلاحیه "آییننامه ورودکالا توسط ملوانان شناورهای دریایی سنتی با ظرفیت کمتر از (500) تن (لنج تجاری) و ساماندهی و نوسازی آن شناورها "موضوع مصوبه شماره 31259 /ت 55400ه- مورخ 1397/03/13 (به عنوان آییننامه موخر) مقرر می دارد: شناورهای با ظرفیت کمتر از (500) تن که تاریخ گواهینامه ثبت موقت آنها قبل از تاریخ لازم الاجرا شدن این آییننامه به تایید سازمان بنادر دریانوردی رسیده باشد، مشمول مزایا و تسهیلات موضوع این آییننامه میباشند.
2- با توجه به ابلاغ عمومی آن آییننامه، صاحبان شناورهایی که بعد از تاریخ فوق نسبت به ثبت موقت و ساخت شناور اقدام نموده اند، حقوق مکتسبه ای در بهره مندی از مزایا و تسهیلات مربوط به ورود کالاهای ملوانی، ندارند.
3- شیوهنامه «اجرای طرح پذیرش و ساماندهی موتورلنج های باری» که توسط ستاد و سازمان بنادر و دریانوردی، با هدف حفظ حقوق صاحبان شناور مشمول آییننامه که دچار غرق شدگی، سوختگی و یا از رده خارج شدگی شده اند، تدوین و ابلاغ گردید که با ابلاغ آن از معیشت حدود 200 مالک شناور مشمول دچار سانحه، صیانت شد. در صورت لغو شیوهنامه یاد شده نه تنها شناور متعلق به شاکی محترم، مشمول تسهیلات آییننامه مذکور نخواهد شد، بلکه شناورهای ساماندهی شده نیز از فهرست مشمولین آییننامه فوق الذکر خارج خواهند شد.
4- آییننامه ی مصوب سال 1397 دولت، بر شمول یا عدم شمول شناورها از برخی معافیتهای تجاری دلالت دارد و به ساماندهی یا عدم ساماندهی آنان در بنادر اشاره ای نمی نماید. لذا یک شناور با شماره ثبت موقت بعد از تاریخ مذکور میتواند در بنادر مربوطه برای واردات کالاها در رویه تجاری که فاقد معافیت است. ساماندهی شود، اما مجاز به واردات کالاهای ملوانی (ته لنجی) نمیباشد.
5- مخالفت سازمان بنادر و دریانوردی با ساماندهی شناورها در برخی استان ها (به ویژه استان بوشهر)، به تکمیل ظرفیت اسکله ی آن بنادر و عدم توانایی سازمان بنادر به تامین ایمنی شناورها مربوط میشود. لذا شناورهایی که در یک استان امکان ساماندهی ندارند میتوانند در استان دیگر در قالب فعالیتهای تجاری (بدون معافیت) ساماندهی شوند.
پرونده کلاسه ه- ت/ 0300012 به خواسته ابطال شیوهنامه پذیرش لنجهای باری و شناورهای سنتی به شماره 204176/01/ص مورخ 1401/11/09 و شماره 202349/00/ص مورخ 1401/06/16، در هیات تخصصی صنایع و بازرگانی دیوان عدالت اداری مطرح شد و پس از بحث و بررسی، بیش از سه چهارم اعضای هیات تخصصی قایل به رد شکایت بوده و مستند به حکم مقرر در بند (ب) ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 به شرح زیر به صدور رای اقدام کردند:
رای هیات تخصصی صنایع و بازرگانی دیوان عدالت اداری
با توجه به اینکه مفاد مقرره مورد شکایت مغایرتی با اصل یکصد و هفتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران ندارد و با لحاظ صلاحیت مرجع صادرکننده مقرره مزبور برای صدور آن ادعای مغایرت مقرره یادشده با مقررات دیگر نیز از جهات ابطال موضوع بند 1 ماده 12 قانون دیوان عدالت اداری محسوب نمیشود، لذا شیوهنامه پذیرش لنجهای باری و شناورهای سنتی به شماره 204176/01/ص مورخ 1401/11/09 و شماره 202349/00/ص مورخ 1401/06/16 خلاف قانون و خارج از حدود اختیار نیست و رای به رد شکایت صادر میگردد. این رای مستند به ماده 93 قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب 1402/02/10) در رسیدگی و تصمیمگیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل بوده و ظرف مدت بیست روز از تاریخ صدور توسط رئیس دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
علیرضا خلیلزاده
رئیس هیات تخصصی صنایع و بازرگانی
دیوان عدالت اداری