هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی
شماره پرونده: ه- ع/97/2499 شماره دادنامه: 9809970906010297 تاریخ: 25/6/98
شاکی: شرکت خدمات بازرگانی معادن و فلزات غیر آهنی با مدیر عاملی آقای محمد جعفر ذبیحی
طرف شکایت: سازمان تامین اجتماعی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بخشنامه 3/11 جدید درآمد به شماره 12112/94/1000 مورخ 7/11/94
شاکی دادخواستی به طرفیت سازمان تامین اجتماعی به خواسته ابطال بخشنامه شماره 3/11 جدید درآمد به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
تمامی مزایای نقدی که تحت هر عنوان به صورت مزد، حقوق، کارمزد و یا کارآموزی به بیمه شده پرداخت میشود در صورتی که از حداقل حقوق و مزایای سال مربوطه کمتر نباشد، مشمول کسر حق بیمه است. مزایایی که مشمول کسر حق بیمه نیست به شرح زیر است:
1- بازخرید ایام مرخصی 2- کمک هزینه عائله مندی 3- هزینه سفر و فوق العاده ماموریت 4- عیدی 5- ما به التفاوت کمک هزینه مسکن و خوار و بار در ایام بیماری 6- حق شیر 7- پاداش نهضت سواد آموزی 8- حق التضمین (کسر صندوق) 9- خسارت اخراج و مزایای پایان کار 10- پاداش افزایش تولید با توجه به مصوبات اداره کار
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: با توجه به اینکه بخشنامه 3/11 به وضوح ناقض قانون تامین اجتماعی در بند 5 ماده 2 و ماده 28 که حق بیمه تنها به مزد یا حقوق مستمر تعلق گرفته بوده و در بخشنامه شماره 11 جدید که موضوع دستورالعمل بازرسی از دفاتر قانونی و نحوه محاسبه حق بیمه آن در بند 3 کارانه و پاداش افزایش تولید را غیر مشمول اعلام کرده لکن رسیدگی های انجام شده توسط بازرسین سازمان موضوع بخشنامه مورد شکایت کلیه کارانه های غیر مستمر پرداخت شده به پرسنل تماماً مشمول کسر حق بیمه قرار گرفت (رانندگان خود مالک را به صورت انفرادی خودرو خود را به اجاره شرکت درآورده اند) تقاضای ابطال بخشنامه مذکور را دارد.
در پاسخ به شکایت مذکور، مدیر کل حقوقی سازمان تامین اجتماعی به موجب لایحه شماره 97-2499-4 مورخ 20/3/98 به طور خلاصه توضیح داده است که:
اولاً از نظر شکلی شاکی مطابق نص صریح ماده 80 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری دلایل و جهات اعتراض از حیث مغایرت مصوبه با شرع و قانون یا خروج از حدود اختیار مقام صادر کننده را اعلام و ارائه ننموده ثانیاً: علیرغم شکایت از بخشنامه 3/11 شاکی بخشنامه شماره 11 را به ضمیمه دادخواست ارائه نموده ثالثاً: شکایت شاکی همان اعتراض به رای هیات بدوی و تجدید نظر تشخیص مطالبات سازمان بوده که در شعبه 48 دیوان رسیدگی شده و دادخواست مربوطه مطروحه نیز موردی میباشد و ایراد شاکی به شمول رانندگان خود مالک در کسر حق بیمه بوده که در رای هیات به این مورد (خود مالک بودن رانندگان) اشاره نگردید و شعبه نیز از کسر حق بیمه خودداری نموده است. رابعاً: بخشنامه 3/11 قبلاً در دیوان عدالت اداری مطرح و به موجب دادنامه شماره 48 مورخ 1/3/97 هیات تخصصی دیوان خلاف قانون اعلام نگردیده و رسیدگی مجدد به آن مشمول اعتبار امر مختومه میباشد. خامساً: خواسته شاکی در دادخواست مشتمل بر دو بخش 1- اعتراض به اینکه کارانه (پاداش افزایش تولید، آکورد یا بهره وری) در زمره اقلام مشمول کسر حق بیمه و دیگر رانندگان مالک خودرو بوده که در بخشنامه 3/11 اشاره ای به رانندگان مالک خودرو نشده است.
بنابراین بخشنامه مورد شکایت از جهت شمول کسر حق بیمه در حقوق و مزایای مستمر منطبق با بند 5 ماده 2 و بند (الف) ماده 4 همچنین مواد 30 و 36 و 39 و 28 و 47 قانون تامین اجتماعی و مواد 34 و 35 قانون کار در تعریف و شمول اقلام مزد و حقوق بیمه شده و حق السعی موضوع ماده 43 مشمول کسر حق بیمه و بازرسی از کارگاه و دفاتر و اسناد قانونی موضوع ماده 47 قانون تامین اجتماعی بوده و قابل ابطال نمیباشد.
نظریه تهیه کننده گزارش: با توجه به اینکه ماهیت شکایت شاکی اعتراض به رای هیات تجدید نظر تشخیص مطالبات سازمان تامین اجتماعی از جهت مشمول کسر حق بیمه دانستن کلیه های کارانه های غیر مستمر و رانندگان خود مالک که به صورت انفرادی خودرو خود را به اجاره شرکت درآورده اند بوده که به علت اینکه دادنامه معترض عنه ناشی از بازرسی سازمان در اجرای بخشنامه 3/11 درآمد صورت گرفته ؛ ابطال بخشنامه مذکور را درخواست نموده و آن را مغایر بند 5 ماده 2 و ماده 28 قانون تامین اجتماعی و بخشنامه 11 درآمد دانسته است. لیکن شاکی به جهت عدم مشخص نمودن ابطال چه بخشی و بندی از بخشنامه و اینکه در آرای سابق هیات تخصصی به شماره 9619980905800057 مورخ 31/2/97 بند 10 قسمت اول بخشنامه مورد شکایت ابطال نگردیده و در موضوع شکایت خواسته به شرح مرقوم ثبت سیلور ابطال بخشنامه را از جهت بازرسی از دفاتر قانونی و نحوه محاسبه حق بیمه درخواست نموده لذا جهت روشن شدن موضوع خواسته، در وضعیت موجود نظر به دعوت از شاکی جهت ادای توضیحات مورد نظر را دارم. تهیه کننده گزارش: فتح اله نعمتی
رای هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی
در خصوص شکایت شرکت خدمات بازرگانی معادن و فلزات غیر آهنی با مدیریت آقایان محمد جعفر ذبیحی و فرود امینی مبنی بر ابطال بخشنامه 3/11 درآمد سازمان تامین اجتماعی از جهت مغایرت با بند 5 ماده 2 و ماده 28 قانون تامین اجتماعی، نظر به اینکه خواهان اولاً ابطال بخشنامه مذکور را از جهت مبنا قرار گرفتن بازرسی سازمان در صدور رای هیات تجدید نظر تشخیص مطالبات و شمول کسر حق بیمه از کارانه های غیر مستمر نظیر پاداش افزایش تولید و رانندگان خود مالک اجاره ای درخواست نموده که موارد مذکور موردی بوده و در شعبه 48 بدوی دیوان عدالت اداری تحت عنوان اعتراض به رای شماره 01/1190 - 6/10/96 هیات تجدید نظر تشخیص مطالبات مورد رسیدگی و اتخاذ تصمیم قرار گرفته ثانیاً: مواد استنادی شاکی در بند 5 ماده 2 به تعریف حقوق و مزایای مستمری پرداختی در مقابل کار به بیمه شده اشاره گردیده و در ماده 28 قانون مرقوم منابع درآمدی سازمان تشریح گردید و از حیث مستندات فوق مغایرتی مشاهده نمیگردد بنابراین اعضای محترم هیات تخصصی به اتفاق نیز عقیده بر عدم ابطال مقرره مورد شکایت داشته و به استناد بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 حکم به رد شکایت صادر و اعلام میگردد. رای صادره ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از سوی رییس محترم دیوان عدالت اداری یا ده نفر از قضات دیوان قابل اعتراض در هیات عمومی دیوان عدالت اداری میباشد.
نبی الله کرمی - رئیس هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی دیوان عدالت اداری