هیات تخصصی شوراهای اسلامی
شماره پرونده: ه- ع /98/1891 شماره دادنامه: 9809970906011002 تاریخ: 26/11/98
شاکی: آقایان سید سرمد متولی فرزند میر نقی و مهدی ناصری فرزند تاروردی
طرف شکایت: شورای اسلامی شهر میانه
موضوع شکایت و خواسته: ابطال قسمتی از ماده 2 و مواد 5 و 14 تعرفه عوارض سال 97
شاکی دادخواستی به طرفیت شورای اسلامی شهر میانه به خواسته ابطال قسمتی از ماده 2 و مواد 5 و 14 تعرفه عوارض سال 97 به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
قسمت آخر ماده 2 حق استفاده از خدمات شهرداری بدون ارسال پرونده به کمیسیون ماده 5 استان با ابقای اعیانی توسط کمیسیون ماده 100 یا صدور پروانه ساختمان: چنانچه مالک متقاضی احداث تجاری در کاربری عملکردها و مسکونی داشته باشد به ازای هر متر مربع استفاده تجاری در همکف معادل P 3 (حداقل P 50000 ریال) همچنین برای استفاده تجاری در زیر زمین معادل P 2 (حداقل P 30000 ریال) و برای استفاده تجاری در طبقات معادل P 2 (حداقل P 25000 ریال) و برای انباری تجاری و کارگاه تجاری در همکف و زیرزمین و طبقات P 2 (حداقل P 20000 ریال) و برای سایر کاربریها به غیر از (مسکونی و تجاری) P 1 برای هر متر مربع و برای استفاده مسکونی برای طبقات بالای همکف P 5/1، محاسبه و دریافت خواهد شد. (این بند مشمول پروانه های صادره با رعایت ضوابط شهرسازی و بدون ارسال به کمیسیون ماده 5 با ابقای اعیانی توسط کمیسیون ماده 100 میباشد.)
ماده 5 عوارض - صدور پروانه ساختمان
2- اگر مودیان متقاضی تقلیل واحد های مسکونی خود باشند (تعداد واحد های ساختمانی در پروانه تقلیل یابد) مورد درخواستی بدون اخذ عوارض اقدام خواهد شد.
4- واحدی که از نظر امکانات بهداشتی (سرویس بهداشتی و حمام وآشپزخانه(برای یک واحد پیش بینی شده باشد تک واحدی تلقی خواهد شد.
5- بالکن روباز سایبان بوده و در محاسبه نصف زیربنا محاسبه خواهد شد.
6- پارکینگ در سطح ناخالص بنای ساختمان مطابق ضوابط طرح توسعه شهری محاسبه نخواهد شد.
7- منظور از زیر بنای خارج از ضوابط شامل زیر بناهای افزون بر سطح اشغال و هر نوع تراکم مجاز طرح توسعه شهری بوده که در صورت تصویب کمیسیون ماده 5 اقدام خواهد شد و در مصالحه ها برآورد مبلغ مصالحه نامه طبق این قسمت خواهد بود.
جدول عوارض زیربنای مسکونی به ازاء هر متر مربع
ردیف
طبقات سازه ای
زیربنای مطلق با ضوابط و مطابق کاربری
زیربنای خارج از ضوابط
بالکن به شارع
روباز
سه طرف بسته یا رو پوشیده
1
زیرزمین اول، دوم و پآیین تر
1p
5p
10p
20p
2
همکف و اول
2p
8p
3
دوم، سوم و چهارم
4p
20p
4
پنجم و ششم
25p
5
هفتم و هشتم
30p
6
نهم و بالاتر
35p
حداقل p در ردیفهای 1 و 2 زیربنای خارج از ضوابط 000/25 ریال وحداقل p در ردیفهای 3 و 4 و 5 و 6 زیربنای خارج از ضوابط 000/30 ریال میباشد.
در صورت کوچک بودن قطعات از حد مجاز تفکیکی و در صورت تصویب کمیسیون ماده 5 عوارض این ماده با ضریب 52/1 محاسبه خواهد شد.
- اسناد قدیمی و دارای اعیانی وضع موجود و قبل از تاسیس شهرداری و وارد شده از خارج حریم به حریم یا محدوده شهر در شمول این بند قرار نمی گیرد.
- برای اراضی مجاز که در اثر اجرای طرح شهرداری کمتر از حد نصاب تفکیک شوند بعد از اجرای ماده 45 قانون ثبت و لحاظ در آلبوم اجرایی طرح، درشمول این بند قرار نمی گیرد.
- دریافت سند بدون تفکیک قانونی از اداره ثبت، از جمله اسناد صادره به استناد مواد 147 و148 قانون ثبت اسناد مشمول دریافت میباشد.
عوارض پذیره یک مترمربع از یک یا چند واحد تجاری، ادرای،صنعتی و کاربریهای به غیر از کاربریهای مسکونی
طبقات
تجاری و خدماتی
صنعتی
سایر کاربریها
بالکن به طرف شارع
مطابق ضوابط
خارج از ضوابط
مطابق ضوابط
خارج از ضوابط
مطابق ضوابط
خارج از ضوابط
روباز
روپوشیده یا سه طرف بسته
همکف
5p
5p (1/7)
p
1/7p
p
1/7p
10p
20p
زیرزمین
4p
4p (1/7)
اول به بالا
3p
3p (1/7)
نیم طبقه
1p
1/7p
0/5p
0/5p (1/7)
0/75p
0/75p(1/7)
---
---
انباری
1/5p
1/5p (1/7)
0/5p
0/5 (1/7)
0/75p
0/75p(1/7)
10p
20p
عوارض بند تجاری وخدماتی با ضریب 2 محاسبه خواهد شد
تبصره: فرهنگی و.. شامل ساختانهای آموزشی، آموزش عالی، بهداشتی و درمانی و حرف پزشکی، ورزشی و تفریحی، مراکز فرهنگی و هنری مورد تایید دستگاههای مسئول، کمیته امداد امام (ره)، سازمان بهزیستی، هلال احمر، توانبخشی درکاربری مربوط و رعایت ضوابط شهرسازی توسط اشخاص حقیقی یا حقوقی میباشد.
ماده 14 عوارض ابقای ساختمان (شامل اعیانی های زاید بر پروانه یا بدون پروانه ساختمانی در محدوده شهر و حریم شهر که توسط کمیسیون ماده 100 قانون شهرداری ابقا شوند(
بناهایی که بدون پروانه و یا مازاد بر پروانه احواث شوند و از سوی کمیسیون ماده 100 ابقاء شوند. مطابق تعرفه عوارض محلی به شرح زیر اقدام خواهد شد:
-در محاسبه عوارض ابقاء، عوارض زیربنا و پذیره مبنای محاسبه خواهد بود به غیر از این ردیف عوارض، بقیه عوارض در صورت شمول معادل ضریب و ضوابط صدور پروانه اقدام خواهد شد.
-عوارض ابقاء با ارزش منطقه ای زمان وقوع تخلف و تعرفه عوارض محلی سال جاری محاسبه خواهد شد.
- ادارات،سازمان ها، نهادها، بانک ها و... از بند فوق مستثنی بوده و عوارضات حاصل از تخلفات موارد مذکور با ارزش منطقه ای ملاک عمل سال جاری محاسبه و دریافت خواهد شد.
- در عوارض ابقا در صورت احداث پارکینگ مقدار احداثی از زیربنا کسر و مشمول اخذ عوارض نخواهد شد.
-در ابقا اعیانی های احداثی در کاربری های مغایر عوارضات ابقا با نوع استفاده اعیانی ابقا شده محاسبه خواهد شد.
(مثلاً مسکونی ابقا شده در کاربری ورزشی،به صورت مسکونی دریافت خواهد شد.)
- این بند شامل باغات نیز بوده و به هرگونه اعیانی واقع در محدوده و حریم شهر مشمول خواهد شد.
عوارض ابقای ساختانها)زیربنا و پذیره(طبق جدول صدور پروانه ساختمانی موضوع ماده 5 این تعرفعه برای کاربریهای مربوط باضریب 2 و برای کاربریهای غیر مربوط باضریب 3 خواهد بود.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: عوارض بندهای موضوع شکایت مغایر با ماده 100 قانون شهرداری و تبصره های ذیل آن میباشد. لذا تقاضای اقدام قانونی و ابطال از زمان تصویب دارد.
در پاسخ به شکایت مذکور، رئیس شورای اسلامی شهر میانه به موجب لایحه شماره 529 مورخ 3/7/1398 به طور خلاصه توضیح داده است که:
عوارض مورد نظر قانونی میباشد و تقاضای رد شکایت میگردد. ضمناً به موجب رای شماره 201 - 29/1/97 هیات تخصصی شوراهای اسلامی راجع به ماده 14 تعرفه عوارض اظهار نظر و بر عدم ابطال آن بیان عقیده شده است.
هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری با حضور اعضاء تشکیل، پس از ملاحظه پرونده و اسناد و مدارک موجود در آن و بعد از قرائت گزارش عضو ممیز و بررسی و انجام مشاوره به اتفاق آراء اعضاء حاضر به شرح ذیل مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات تخصصی
طبق بند 16 ماده 80 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب 1375 با اصلاحات بعدی، تصویب لوایح برقراری یا لغو عوارض شهر و همچنین تغییر نوع و میزان آن با در نظر گرفتن سیاست عمومی دولت که از سوی وزارت کشور اعلام میشود از جمله وظایف و مسئولیت های شورای اسلامی شهر محسوب شده است و در تبصره یک ماده «50» قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387 وضع عوارض محلی جدید که تکلیف آنها در این قانون مشخص نشده باشد، با رعایت مقررات مربوطه تجویز شده است، در بند 4 ماده 22 قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب سال 1380 با اصلاحات و الحاقات بعدی مقرر گردیده است. « عوارض ناشی از تغییر کاربری و فروش تراکم به اقساط پنج تا ده ساله از شروع بهره برداری توسط سرمایه گذاران به شهرداری مربوطه پرداخت خواهد شد. » همچنین در بند (الف) ماده 174 قانون برنامه پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران وضع عوارض بر ارزش افزوده اراضی و املاک، ناشی از اجرای طرح های توسعه شهری مجاز شماره شده است و در آراء هیات عمومی از جمله رای شماره 1308 - 9/5/1397 مصوبات شوراهای اسلامی در وضع عوارض برای ارزش افزوده ناشی از تغییر کاربری مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات تشخیص داده نشده است. همچنین با توجه به اینکه وضع و اخذ عوارض صدور پروانه ساختمانی در تراکم پایه و مازاد بر تراکم توسط شوراهای اسلامی و شهرداریها طبق بند (ب) رای شماره 79 - 21/2/1395 هیات عمومی دیوان عدالت اداری مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات قانونی تشخیص نگردیده است و نظر به اینکه جرایم مندرج در تبصره های ماده صد قانون شهرداری در واقع و نفس الامر به منزله مجازات تخلفات ساختمانی مورد نظر مقنن بوده و انواع گوناگون عوارض قانونی در حقیقت از نوع حقوق دیوانی ناشی از اعمال مجاز محسوب میشود و آراء شماره 587 مورخ 25/11/1383 و 786 مورخ 9/8/1396 هیات عمومی دیوان عدالت اداری موید آن میباشد. بنابراین ماده 2 به استثناء قسمت آخر آن (بدون ارسال پرونده به کمیسیون ماده 5 شورای عالی شهرسازی و معماری ایران)، ماده 5 به استثناء عدم ارسال پرونده به کمیسیون ماده صد در بندهای اول و سوم و ماده 14 از تعرفه عوارض شهرداری میانه در سال 1397 از مصوبات شورای اسلامی شهر میانه مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات قانونی نبوده و به استناد مواد 12 و 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر میشود. این رای ظرف بیست روز از تاریخ صدور از سوی رئیس محترم دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
جواد جباریرئیس هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری