تاریخ دادنامه قطعی: 1395/01/23
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: در صورتی که منشا عسروحرج ادعایی زوجه، اقدامات خود وی، مانند مطالبه مهریه سنگین و به زندان انداختن زوج به این سبب، باشد؛ دعوی طلاق به دلیل عسروحرج وی پذیرفته نیست.
شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- شعبه: شعبه بیست و ششم دیوان عالی کشور تاریخ: 1394/04/16 - 09 : 21 قاضی: جعفر الهی قاضی: محمد ربانی نژاد
خلاصه جریان پرونده
خانم الف. چ. به طرفیت آقای ح. خ. دادخواستی به خواسته صدور حکم به طلاق به لحاظ کراهت و عسروحرج شدید تقدیم دادگستری ایلام نموده است و در شرح آن اظهار داشته برابر سند ازدواج پیوستی همسر شرعی و قانونی خوانده است در تاریخ 88/9/24 عقد ازدواج منعقد و مدت یک سال زندگی مشترک داشته اند ایشان اول خود را کارمند نیروی اطلاعات معرفی و خود را کارمند حقوق بگیر آن سازمان تلقی نمود و پس از مدتی عدم استطاعت مالی وی موجب گردید که به لحاظ عدم پرداخت اجاره صاحبخانه خانه را تخلیه و از آن تاریخ در منزل پدری به سر می برد و زوج نیز در مقابل دادخواستی را به جهت تقسیط مهریه و تعیین اقساط به دادگاه تقدیم نموده است و در جلسه اول زوجه همان خواسته اولیه را تکرار و اعلام داشته جهت اثبات ادعایم شهود دارم. دادگاه قرار استماع شهادت شهود صادر مینماید و در مورد دادخواست طرفین با توجه به ارتباط موضوع به یکدیگر قرار رسیدگی توامان را صادر مینماید و همچنین قرار ارجاع امر به داوری را صادر مینماید. داوران نظریه خود را اعلام داشته اند و گفتند زوجه از چهار عدد شمش طلا یک عدد شمش طلا را در قبال طلاق بذل مینمایدو موفق به سازش زوجین نشدند. زوجه طی لایحه ای اعلام داشته مدت دو سال و نیم است که بلاتکلیف و حاضر به تمکین است ولی زوج قادر به تامین مسکن نیست و بیکار است و نمی تواند امرار معاش زندگی کند در حال حاضر در زندان است به دلیل عسروحرج در سختی و مشقت هستم و تقاضای طلاق را دارم. زوج نیز لایحه ای تقدیم گفته در حال حاضر به علت عدم پرداخت مهرهی در زندان به سر می برم و حاضر به طلاق همسرم نیستم. مطابق دادنامه شماره --- از اتهام ترک انفاق برائت حاصل نمودم و همسرم مطابق دادنامه شماره --- - 91/4/17 صادره از شعبه خانواده و 596 - 91/7/30 صادره از شعبه چهارم تجدیدنظر محکوم به تمکین گردیده که تا بحا ل تمکین نکرده شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی دادگستری شهرستان ایلام طی دادنامه شماره --- - 93/6/18 حکم بر الزام زوج به طلاق زوجه صادر و اعلام مینماید و با اعلام کراهت از زوج یک قطعه شمش طلا بذل نموده که زوج مبادرت به تقدیم دادخواست اعسار در این خصوص نموده و شهود خود را معرفی نموده. زوج مکلف است تعداد چهار قطعه شمش طلا ر به نحو اقساط بدین ترتیب که قسط اول یک قطعه شمش طلا و سایر اقساط هر سال یک قطعه شمش طلا تا استهلاک کامل مهریه در حق زوجه پرداخت نماید آقای ح. خ. با وکالت خانم ف. خ.م. نسبت به دادنامه صادره فوق الذکر تجدیدنظرخواهی نموده است و در لایحه پیوستی اظهار داشته ترک منزل به اراده شخصی زوج نبوده است بلکه با شکایت خانم الف. چ. و پدرشان ویرا به زندان انداخته اند و ترک انفاق منجر به برائت گردیده است و زوج قصد جدایی و طلاق از همسر خود را ندارد. دادگاه شعبه --- تجدیدنظر استان ایلام طی دادنامه شماره --- - 93/8/22 تجدیدنظرخواهی را وارد ندانسته و دادنامه تجدیدنظرخواسته را عینا تایید مینماید. آقای ح. خ. با وکالت خانم ف. خ.م. از دادنامه صادره فوق فرجام خواهی مینماید و اظهار میدارد به وکالت از آقای ح. خ. مراتب اعتراض فرجام خواهی موکل را نسبت به دادنامه --- - دادگاه تجدیدنظر که در مقام تایید دادنامه شماره --- دادگاه عمومی حقوقی صادر گردیده بدین توضیح که شعبه بدوی و قاضی صادر کننده حکم طلاق طی دادنامه شماره --- - 91/4/17 خانم الف. را ملزم به تمکین کرده و در دادگاه تجدیدنظر طی دادنامه --- - 91/7/30 قطعی گردیده است لذا خانم الف. چ. بنا به حکم دادگاه ناشزه محسوب و همین امر موجب گردیده تا موکل طبق دادنامه شماره --- - 92/12/27 از اتهام ترک انفاق برائت حاصل نماید. به عبارتی تشخیص دادگاه مبنی بر ترک انفاق به عنوان علتی از عسروحرج زوجه قلمداد گردیده خلاف مقررات قانونی و موازین شرعی است و موکل از تاریخ 92/8/30 به علت عدم توانایی در پرداخت مهریه در زندان مرکزی محبوس میباشد لذا ترک منزل که از دیگر موارد عسروحرج زوجه قلمداد شده خارج از اراده موکل بوده در این خصوص نیز دفاعیات موکل در شعبه بدوی مورد توجه قرار نگرفته است و دادگاه تجدیدنظر نیز بدون تشکیل جلسه رسیدگی و سریعا اقدام به تایید دادنامه بدوی نموده است. در دادنامه بدوی موکل محکوم به پرداخت مهریه گردیده در حالی که در خصوص اندازه و وزن چهارقطعه شمش طلا اظهار نظری نشده و اندازه وزن شمش ها در عقدنامه نیز درج نگردیده است. دادنامه نیز با این ابهام صادر و تایید گردیده است ودر صفحه 178 و 177 لایحه ای نیز از سوی وکیل زوج تقدیم دادگاه شده و اظهار داشته موکل از تنها محکومیت کیفری(رد مال به مبلغ سیزده میلیون تومان به پدرخانم خود بوده) که مطابق دادنامه شماره --- - 93/9/3 صادره از شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان ایلام که پیوست تقدیم میگردد موکل از اتهام مذکور برائت حاصل نموده است و لایحه ای نیز از سوی وکیل زوجه تقدیم دادگاه که ضمیمه پرونده است و پرونده به جهت رسیدگی فرجام خواهی زوج به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای محمد ربّانی نژاد عضو ممیز و اوراق پرونده و دادنامه شماره --- - 93/8/12 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای میدهد:
رای شعبه
در خصوص اعتراض فرجام خواهی آقای ح. خ. با وکالت خانم ف. خ.م. به طرفیت خانم آروز چ. با وکالت آقای غلامرضا مهدوی نسبت به دادنامه شماره فوق صادره از شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان ایلام با توجه به محتویات پرونده و مطالب ابرازی زوج و وکیل فرجام خواه، فرجام خواهی وارد به نظر میرسد زیرا محکومیت زوج در امر ادعای کارمند وزارت......در حدّی نیست خلاف شئون خانوادگی زوجه را فراهم نماید و در مورد عسروحرج به وجود آمده برای زوجه این عسروحرج را زوجه خودش با مطالبه مهریه سنگین (چهار شمش طلا) و انداختن وی به زندان به خاطر عدم پرداخت مهریه به وجود آورده است فلذا ضمن نقض دادنامه فرجام خواسته پرونده به استناد بندج ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی به دادگاه هم عرض صادر کننده رای منقوض ارجاع مینماید./ر
جعفر الهی (مستشار) محمد ربّانی نژاد(عضو معاون)