شماره پرونده ۱۰۵۶ - ۸۸ - ۹۳
سوال
۱- آیا ماده ۲۷ آیین‌نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم‌الاجرا آن گونه که ظاهر و منطوق این ماده بیان می دارد صرفاً ناظر به توقیف اموال متعهد قبل از انقضاء مهلت ده روز مذکور در ماده ۲۱۱ آئین نامه می‌باشد یا شامل ممنوع‌الخروج نمودن متعهد هم می‌شود؟
۲- متعاقب ممنوع‌الخروجی صادرکننده چک، دادگاه قرار توقیف عملیات اجرایی صادر می کند. مسئولین ثبتی از رفع ممنوع‌الخروجی متعهد خودداری کرده و استدلال می کنند که توقیف عملیات اجرایی ملازمه ای با رفع ممنوع‌الخروجی نداشته و ناظر به آینده است. این در حالی است که ممنوع‌الخروجی متهم کماکان ادامه داشته و متعهد امکان خروج از کشور را ندارد آیا این استدلال صحیح است؟
نظریه شماره ۶۶۱/۹۴/۷ - ۱۲/۳/۱۳۹۴
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه
۱- با استفاده از ملاک ماده ۲۷ آیین‌نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم‌الاجرا در باب جواز تامین اموال متعهد چک قبل از انقضای مهلت ده روز مذکور در ماده ۲۱۱ آیین‌نامه یاد شده نمی توان قائل به جواز ممنوعیت خروج متعهد قبل از انقضای مهلت ده روزه شد و این موضوع نیاز به تصریح قانونی دارد و بند «ق» ماده ۱ آیین‌نامه صرفاً در مقام تعریف اصطلاح ممنوع‌ الخروجی است و دلالتی برجواز ممنوع‌ الخروج کردن متعهد سند رسمی قبل از انقضاء مدت ده روز یاد شده ندارد.
۲- با توجه به اینکه ممنوع‌الخروجی صادرکننده چک از آثار عملیات اجرائی است، با صدور قرار توقف عملیات اجرائی توسط دادگاه، ممنوع‌الخروجی نیز باید رفع گردد و موجبی برای استمرار آن نیست.