وضعیت انتقال مال در رهنتاثیر فک رهن بر رضایت مرتهن به انتقال مالتاثیر الزام به تنظیم سند رسمی بر ادعای ابطال مبایعه نامه

خلاصه متن: برای دسترسی به تمام قسمت‌ها، لطفاً وارد شوید یا ثبت‌نام کنید .

تاریخ دادنامه قطعی: 1395/01/17
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: در صورتی که راهن ملک در رهن بانک را به دیگری منتقل کند؛ با فک رهن از ملک مزبور؛ حق مرتهن مبنی بر اعلام عدم رضایت به انتقال مورد رهن، ساقط می‌شود. صدور حکم مبنی بر الزام به تنظیم سند رسمی به منزله صحت مبایعه نامه بوده؛ بنابراین اقامه دعوای مستقل مبنی برابطال مبایعه نامه از جانب مرتهن فاقد وجاهت است و صرفا اعتراض به رای صادره صحیح است.

رای دادگاه بدوی

شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1394/04/29

رای دادگاه

حسب اوراق پرونده، آقای ش. م. به وکالت آقای الف. م.ن. به طرفیت آقای ن. ق.، بانک پارسیان و شرکت سپهر کار آمدان دعوایی به خواسته ی الزام بانک رهن از پلاک ثبتی شماره 2876 فرعی از --- اصلی واقع در بخش --- تهران و مطالبه خسارت دادرسی اقامه کرده است در شرح دادخواست وکیل خواهان اظهار داشته، موکل اش مطابق مبایعه نامه عادی شماره 5526144 - 94/10/22 پلاک مذکور را از خوانده ردیف اول خریداری کرده و مطابق بند 2 - 4 قرارداد مقرر شده، چنانچه مورد معامله دارای وام باشد فروشنده قبل از تنظیم سند ملزم به فک رهن می‌باشد. با توجه به اینکه علی رغم سپری شدن تاریخ حضور در دفتر خانه نسبت به فک رهن اقدامی نشده است، صدور حکم به شرح فوق را درخواست کرده سپس بانک پارسیان با وکالت آقای س. پ.ط. به طرفیت آقایان ن. ق. و ش. م. وشرکت سپهر کار آمدان دعوایی به خوانده تقابل در دعوای اصلی و صدور حکم بر ابطال مبایعه نامه شماره 5526144 - 91/10/26 و خسارت دادرسی اقامه کرده است. در شرح دادخواست به این استناد که در ماده 5 قرار داد تخصیص تسهیلات صریحا حق فروش و انتقال رهینه قبل از تسویه کلیه دیون سلب شده و بر خلاف شرط مذکور رهینه به آقای ش. م. نموده‌اند از این رو و به استناد ماده 793 قانون اسناد رسمی به شماره 620 - 76/8/20 صدور حکم بر بطلان قرارداد مذکور را درخواست دارد. در جلسه رسیدگی مورخ 94/1/19 وکیل خواهان اصلی، با ارایه سند شماره 149512 - 93/12/12 دفتر خانه 118 تهران که حسب آن از پلاک ثبتی --- واقع در بخش --- تهران فک رهن به عمل آمده و نیز تصویرسند مالکیت همان پلاک که مالک آن خواهان دعوی اصلی معرفی شده، دعوی را مسترد کرده است در این مورد به پرونده کلاسه --- شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران استناد کرده که مطابق آن حکم به محکومیت آقای ق. به انتقال رسمی ملک صادر شده و در جریان اجرای حکم بافک رهن از پلاک مورد معامله، مورد معامله به طور رسمی به موکل اش منتقل شده است. وکیل خواهان تقابل پاسخ داده که مطابق قرارداد، ملک بابت تعهدات مستقیم و غیر مستقیم آقای ق. در رهن بوده و مطابق توافق پیش از تسویه ی دیون، به حق انتقال ملک از راهن سلب شده بر این اساس صدور حکم به شرح دادخواست تقابل را در خواست دارد بنابر مراتب بالا 1 ) در خصوص دعوی اصلی، با توجه به استرداد دعوی به استناد بند ب ماده 107 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب 79 قرار رد دعوی صادر و اعلام می‌شود. 2 ) در خصوص دعوی تقابل صرف نظر از اینکهرای وحدت رویه شماره 620 - 76/8/10 در خصوص موضوع آن یعنی انتقال سرقفلی لازم الاتباع می‌باشد و قطع نظر از اینکه عدم نفوذ مذکور در ماده 793 قانون مدنی نیز بر خلاف موارد معامله فضولی و اکراهی از جهت فقدان رضا به معنی فقدان شرط صحت معامله نبوده بلکه از جهت وجود مانع می‌باشد که مانع مذکور ممکن است با اعلام رضای مرتهن ویا بدون رضای مرتهن با پرداخت طلب مرتهن ساقط شود. در این مورد بر خلاف رد معامله فضولی واکراهی که موجب بطلان معامله غیر نافذ است. اعلام عدم رضای مرتهن صرفا موجب موقوف شدن اثر معامله تا تاریخ سقوط طلب اش خواهد شد. اساسا با توجه به فک رهن از پلاک به طور رسمی و تنظیم سند رسمی راجع به انتقال پلاک، حق مرتهن نیز با لتبع فک رهن ساقط گردیده از این رو به استناد ماده 1257 قانون مدنی حکم بر بی حقی خواهان در دعوی متقابل صادر و اعلام می‌گردد این رای حضوری و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدید نظر خواهی در محاکم تجدید نظر استان تهران است.

رئیس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران - قاسم اسکندری

رای دادگاه تجدیدنظر استان

شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1395/01/17

رای دادگاه

تجدیدنظرخواهی بانک پارسیان باوکالت مع الواسطه شرکت تامین اندیش پارس باوکالت خانم م. ن. به طرفیت آقای شهریارسلماسی، ن. ق. وشرکت سپهرکارآمدان نسبت به آن قسمت ازدادنامه شماره --- مورخه 1394/04/30 که دلالت برصدور حکم بربیحقی دعوی تقابل وی مبنی برابطال مبایعه نامه شماره 5526144 مورخ 1391/01/26 وارد نیست ودادنامه صادره صحیحاٌ ووفق مقررات قانونی اصدار وخدشه ای برآن وارد نیست چراکه صرفنظرازاستدلال محکمه محترم بدوی مبنی براینکه با انجام فک رهن پلاک موردتنازع حق مرتهن نیز اسقاط گردیده ومتعاقب فک پلمپ اعلام عدم رضای مرتهن موثردر معامله نبوده که به نظراین دادگاه کاملاٌ صحیح وصائب بوده ولی ازآنجا که ملاحظه میگردد حسب دادنامه شماره --- مورخ 1393/06/03 صادره ازشعبه --- دادگاه حقوقی تهران به استناد مبایعه نامه مورد نزاع حکم برمحکومیت تجدیدنظرخوانده ردیف دوم آقای ن. ق. به الزام به تنظیم سندرسمی پلاک متنازع فیه وتسلیم مبیع اصداریافته که حسب محتویات پرونده وصورتجلسه تنظیم مخلص پرونده استنادی 930225 دادنامه مذکور وقطعیت وبه مرحله اجراء درآمده که ازجمله آثارحکم مذکورفک رهن ازرقبه مورد نزاع میباشد که باوصف مذکورسابقا به صحت واصالت مبایعه نامه مذکوررسیدگی وبا احراز سلامت آن دادنامه فوق الاشاره اصداریافته است لذا طرح واقامه دعوی مجزی ازناحیه تجدیدنظرخواه مبنی برابطال مبایعه نامه مذکورباعنایت به رسیدگی واظهارنظرنسبت به آن درسابق فاقد وجاهت قانونی است وبانک تجدیدنظرخواه صرفا با ورودودخالت درپرونده فوق الاشاره وبا نقض دادنامه صدرالذکر قادربه احقاق حقوق ادعایی خودمیباشد کمااینکه حسب مخلص پرونده استنادی مذکورنامبرده به عنوان معترض ثالث درپرنده مذکوروارد دعوی گردیده لذا باعنایت به مراتب فوق الاشاره طرح واقامه دعوی مستقل باعنایت به آنچه که درفوق بیان شد دادگاه تجدیدنظرخواهی رامتکی به هیچ دلیل وجهات قانونی ندانسته ومستنداٌ به ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن رد تجدیدنظرخواهی دادنامه تجدیدنظرخواسته رابا اصلاح آن از ((صدور حکم بربیحقی)) به ((قراررددعوی)) تاییدمینماید ونیزدر خصوص تجدیدنظرخواهی آقای ن. ق. وشرکت سپهرکار با وکالت آقای سیروس نظری به طرفیت آقای شهریارسلماسی وبانک پارسیان نسبت به آن قسمت ازدادنامه شماره --- مورخ 94/4/21 که دلالت برصدور حکم بربیحقی دعوی بانک پارسیان به خواسته ابطال مبایعه نامه شماره 5526144 مورخ 91/10/26 دارد دادگاه صرفنظرازاینکه در خصوص نامبردگان حسب دادنامه قطعی شماره 930478 مورخ 1393/06/03 اظهارنظرورای قطعی اصداریافته ازآنجاکه نامبردگان دردعوی مذکوربه عنوان خوانده طرح دعوی قرارگرفته که منتهی به صدور حکم بربیحقی دعوی خواهان تقابل شده است ومفاد دادنامه دلالتی براصدارحکم برمحکومیت آنان نداشته تا مبادرت به تجدیدنظرخواهی نمایندلذا بنابه مراتب مرقوم مستنداٌ به ماده 2 قانون آیین دادرسی مدنی قراررد تجدیدنظرخواهی ایشان صادر و اعلام مینماید این رای قطعی است.

شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران - رئیس و مستشار

احمد شیخ علیا لواسانی - ناصر اسماعیلی

منبع