صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1402/01/30
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر شیراز
موضوع
بررسی امکان ادعای جعل نسبت به احکام دادگاه
پرسش
آیا میتوان نسبت به احکام دادگاهها ادعای جعل مطرح نمود؟
نظر هیات عالی
در فرض سوال، نسبت به رای صادره از دادگاه، هرچند سند رسمی محسوب میشود، هم میتوان ادعای جعل مادی مطرح کرد که کلمه، عدد یا عبارتی پس از صدور رای مورد جعل قرار گرفته و هم میتوان ادعای جعل مفادی نمود. در مورد اخیر، چنانچه دادگاه در نقل قول از یکی از اصحاب دعوا، موضوع را به گونهای تحریر نموده که بخشهایی را حذف که مفهوم عبارت را تغییر میدهد و یا اساساً افعال مثبت را منفی و مفهوم کلی عبارت مندرج در صورتجلسه دادگاه را دگرگون نماید، حق طرح ادعا نسبت به رای صادره و صادرکننده رای وجود دارد.
نظر اکثریت
حکم دادگاه میتواند مورد شکایت قرار گیرد و شکایت از آراء به 5 شیوه واخواهی (ماده 303 قانون آیین دادرسی مدنی)، تجدیدنظرخواهی (ماده 330 قانون آیین دادرسی مدنی) و فرجامخواهی (ماده 366 قانون آیین دادرسی مدنی) و اعاده دادرسی (ماده 426 قانون آیین دادرسی مدنی) و اعتراض ثالث ماده 417 قانون آیین دادرسی مدنی) صورت میگیرد؛ بنابراین هرچند که حکم دادگاه، سند رسمی میباشد منتها با توجه به پیشبینی طرق شکایت از آراء در قانون آیین دادرسی مدنی صرفاً میتوان از طرق مذکور نسبت به رای اعتراض نمود و ادعای جعل نسبت به آراء دادگاه موضوعیت ندارد.
نظر اقلیت
حکم دادگاه با توجه به ماده 1287 قانون مدنی دارای اعتبار اسناد رسمی است. بنابراین میتوان نسبت به آن ادعای جعل مطرح نمود. مطابق ماده 1292 قانون مدنی: «در مقابل اسناد رسمی یا اسنادی که اعتبار اسناد رسمی را دارد انکار و تردید مسموع نیست و طرف میتواند ادعای جعلیت به اسناد مزبور نماید یا ثابت نماید که اسناد مزبور به جهتی از جهات قانونی از اعتبار افتاده است» عموم و اطلاق این ماده موجب میشود که ادعای جعلیت نسبت به آراء دادگاهها که جزء اسناد رسمی میباشند قابلیت بررسی در دادگاه را داشته باشد.