بسمه تعالی
هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری
شماره پرونده: ه- ت/ 0200099 شماره دادنامه سیلور: 140231390002449956 تاریخ:1402/09/21
شاکی: آقای شاهپور صوفی
طرف شکایت: وزارت آموزش و پرورش
موضوع شکایت و خواسته: ابطال عبارت "بعد از صدور حکم پیمانی" در بند 8 بخشنامه شماره 213548/710 مورخ 1400/12/04 وزارت آموزش و پرورش از تاریخ تصویب
--
شاکی دادخواستی به طرفیت وزارت آموزش و پرورش به خواسته ابطال عبارت "بعد از صدور حکم پیمانی" در بند 8 بخشنامه شماره 213548/710 مورخ 1400/12/04 وزارت آموزش و پرورش از تاریخ تصویب به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
8- ایثارگران مشمول ماده 21 قانون جامع خدمات رسانی به ایثارگران بعد از صدور حکم پیمانی، تابع ضوابط و مقررات مربوط میباشند.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
اولاً براساس قانون تفسیر بند (و) ماده 44 قانون برنامه پنجم توسعه، «کلّیه ایثارگران غیررسمی» مشمول تبدیل وضعیت هستند و این تبدیل وضعیت محدود به نیروهای پیمانی نیست و عبارات مقرر در ماده 17 و تبصره ماده 32 قانون مدیریت خدمات کشوری نیز بیانگر شمول احکام تبدیل وضعیت بر تمام ایثارگران شاغل است. ثانیاً در بند (د) تبصره 20 قانون بودجه سال 1400 کل کشور و در تبصره ماده 7 قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریسی و آموزشیاران نهضت سواد آموزی در وزارت آموزش و پرورش مصوب سال 1388 و بند (ح) ماده 87 قانون برنامه ششم توسعه، عبارت "بعد از صدور حکم پیمانی" وجود ندارد و در تبصره 2 بند (و) ماده 44 قانون برنامه پنجم توسعه نیز عبارت "از ابتدا" درج شده است. ثالثاً هیات عمومی دیوان عدالت اداری براساس دادنامه شماره 2826 مورخ 1400/10/28 نیروهای آموزشی شاغل به عنوان معلم حق التدریس و آموزشیار نهضت سوادآموزی را هم مشمول تبدیل وضعیت رسمی قطعی اعلام کرده است و همه افراد غیرپیمانی از ابتدا باید به صورت رسمی قطعی تبدیل وضعیت شوند و نه لزوماً بعد از صدور حکم پیمانی. بنابراین مقرره مورد شکایت که تبدیل وضعیت این افراد را منوط به صدور حکم پیمانی کرده، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است.
در پاسخ به شکایت مذکور، مدیرکل دفتر حقوقی، املاک و حمایت قضایی وزارت آموزش و پرورش به موجب لایحه شماره 36751/810 مورخ 1402/03/02 اعلام کرده است که:
بخشنامه مورد شکایت براساس اختیارات موضوع اصل 138 قانون اساسی صادر شده و برمبنای ماده 3 قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریسی و آموزشیاران نهضت سواد آموزی در وزارت آموزش و پرورش مصوب سال 1388 بکارگیری معلمین حق التدرس با اجتماع شرایط قانونی و صرفاً در قالب استخدام پیمانی ممکن است و در مجوز صادره از سوی سازمان اداری و استخدامی کشور نیز استخدام افراد مذکور به صورت پیمانی قید شده است. ثانیاً استخدام ایثارگران در آموزش و پرورش به دو روش صورت میگیرد و از یک طرف شامل مشمولین بند (د) تبصره 20 قانون بودجه سال 1400 و بند (و) تبصره 20 قانون بودجه سال 1401 میشود که کارکنان شرکتی و قراردادی را نیز دربرمیگیرد و با رعایت شرایط مندرج در تبصره 2 بند (و) ماده 44 قانون برنامه پنجم توسعه انجام میشود و از طرف دیگر درخصوص استخدام سایر ایثارگرانی است که طی فرآیند مقرر در قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریسی و آموزشیاران نهضت سواد آموزی در وزارت آموزش و پرورش و نیز آزمونهای فراگیر استخدام میشوند و روش اخیر به صورت عمومی بوده و افراد بعد از صدور مجوز استخدامی در حالت پیمانی استخدام میشوند.
پرونده شماره ه- ت/ 0200099 مبنی بر تقاضای ابطال عبارت (بعد از صدور حکم پیمانی) مندرج در بند 8 بخشنامه شماره 213548/710 مورخ 1400/12/04 در جلسه مورخ 1402/08/21 هیات تخصصی استخدامی مورد رسیدگی قرار گرفت و اعضای هیات به اتفاق به شرح ذیل اتخاذ تصمیم نمودند:
رای هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری:
بر اساس بند یک ماده واحده قانون الحاق یک ماده به قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریس و آموزشیاران نهضت سوادآموزی در وزارت آموزش و پرورش مصوب 1397/06/13: «کلیه نیروهای حق التدریس و پیش دبستانی مشمول قانون مورد اشاره (شامل معلم، مربی پرورشی، تربیت بدنی، مشاور، مربی بهداشت و امور اداری) با توجه به رشته و دوره تحصیلی، جنسیت و سنوات خدمت و ظرفیت استخدام اعلامی توسط سازمان اداری و استخدامی کشور و بر اساس نیاز استانها باید یک دوره آموزشی را در دانشگاه فرهنگیان طی کنند تا پس از شرکت در آزمون پایان دوره و اخذ نمره قبول (از سال دوم تا پایان برنامه پنج ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی) استخدام شوند.»
بند 3 ماده واحده فوق مقرر نموده است:
«نحوه آموزش در دانشگاه فرهنگیان و پذیرش بر اساس آییننامه اجرایی که حداکثر ظرف مدت سه ماه از تاریخ لازم الاجرا شدن این قانون توسط وزارت آموزش و پرورش و سازمان اداری و استخدامی کشور با نظارت دو نفر از اعضای کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی تهیه میشود و به تصویب هیات وزیران میرسد، تعیین میشود»
در راستای اجرای حکم فوق، آییننامه اجرایی بند 3 قانون الحاق یک ماده به قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریس و آموزشیاران سواد آموزی در وزارت آموزش و پرروش در تاریخ 1398/06/17 به تصویب هیات وزیران رسیده است که بر اساس ماده 3 آن مقرر شده است:
« افراد موضوع این آییننامه بر اساس بند ب ماده 45 قانون مدیریت خدمات کشوری به صورت پیمانی و مطابق مجوز صادره از سوی سازمان و با رعایت ماده 42 قانون مدیریت خدمات کشوری استخدامی میشوند.» بنابراین حکم مقرره مورد شکایت که بر اساس آن اعلام شده افراد موضوع قانون صدرالذکر از زمان صدور حکم استخدام پیمانی تحت شمول ضوابط مربوط به ایثارگران قرار می گیرند، به معنای شمول این ضوابط بر این افراد از زمان استخدام آنهاست. در نتیجه مقرره مذکور مغایرتی با قانون ندارد.
اضافه مینماید در قانون جامع ایثارگران در هر مورد که نظر قانونگذار به استخدام رسمی افراد از ابتدا بوده مانند مورد اعضای هیات علمی (موضوع ماده 71 قانون) به این امر تصریح نموده است لذا در سایر موارد نمی توان قایل به این امر باشد.
با عنایت به مراتب فوق عبارت «بعد از صدور حکم استخدام پیمانی» مندرج در بند 8 بخشنامه شماره 213548/710 مورخ 1400/12/04 وزارت آموزش و پرورش قابل ابطال نمیباشد.
این رای به استناد بند ب ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی 1402 ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رییس دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است./ط
علی اکابری
رییس هیات تخصصی استخدامی
دیوان عدالت اداری