تاثیر امکان باروری به روش آزمایشگاهی بر شرط وکالت در طلاق

تاریخ دادنامه قطعی: 1394/05/14
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: در صورت عقیم بودن زوج، امکان توسل به روش های آزمایشگاهی جهت فرزندآوری، مانع از تحقق شرط اعمال وکالت زوجه در طلاق نمی شود. زیرا روش درمانی فوق دارای مراحل متعدد پزشکی بوده و از نظر تاثیر بر سلامتی زوجه وآثاری که به همراه دارد، شرایط سختی را بر وی تحمیل می کند.

در تاریخ 1393/03/08 - خانم ن. ش. با وکالت آقای ن. ن. وکیل پایه یک دادگستری به استناد سند ازدواج شماره... - 1386/02/03 دفتر شماره... حوزه ثبتی اهواز و جلب نظریه پزشکی قانونی، به طرفیت آقای ح. ی. دعوائی به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق به لحاظ عقیم بودن تقدیم و وکیل خواهان توضیح میدهد حسب سند ازدواج موکل در تاریخ 1386/02/03 با خوانده ازدواج دائم نموده است حسب سند ازدواج خوانده کلیه شروط را پذیرفته است و در ضمن عقد صیغه طلاق در صورت تخلف از شرایط به موکل اختیار داده تا با حق توکیل به غیر از تخلف شرط استفاده نماید، مدت 7 سال از زندگی طرفین گذشته است و موکل تاکنون بچه دار نشده است با مراجعه به پزشکان متخصص خوانده عقیم بوده و زوجه نمی تواند باردار شود به استناد ماده 10 قانون مدنی و ماده 1119 قانون ناظر بر شروط ضمن عقد نکاح میباشد وماده 4 قانون حمایت خانواده تقاضای رسیدگی و صدور حکم را وفق خواسته دارم. پرونده برای رسیدگی به شعبه دوازدهم دادگاه عمومی حقوقی ارجاع میشود مرکز خدمات مشاوره ای م.به دادگاه خانواده اهواز اعلام میکند آقای ح. ی. و خانم ن. ش. به مرکز مراجعه نمودند زوجه در مشکل نازایی زوج و بی کفایتی او در تامین معاش و عدم تعهد اخلاقی از یک طرف میگوید و زوج مطالب ضد و نقیضی را عنوان میکند که باید توجه اظهارات زوجه در طلاق و جدائی اقدام لازم به عمل آید دادگاه در تاریخ 1393/05/18 با حضور وکیل زوجه و خوانده تشکیل جلسه میدهد وکیل زوجه اظهار میدارد مدت 7 سال از ازدواج زوجین گذشته است و موکل بچه دار نشده است زوج عقیم است که با معرفی وی به پزشک قانونی موضوع روشن میشود. زوج اظهارات میدارد لایحه و اظهارات وکیل زنم را قبول ندارم و من عقیم نیستم اگر نیاز به آزمایش باشد من حاضر هستم. دادگاه خوانده را برای معاینه به پزشکی قانونی معرفی میکند و از مرکز پزشکی سئوال میکند آیا خوانده توان باروری دارد و آیا زوج عقیم است یا خیر در برگ دیگر قرار ارجاع امر به داوری را صادر میکند داور انتخابی دادگاه برای زوجین در صفحه 301 ، پرونده به دادگاه تقدیم میکنند پزشک قانونی در تاریخ 1393/11/15 پس از انجام آزمایش به دادگاه اعلام میدارد آقای ح. ی. فرزند ع. با بررسیهای تخصصی به عمل آمده، توان جنسی و مقاربت را دارد. لیکن در نظر توانائی باروری با روشهای آزمایشگاهی (IVF) بارور محسوب میشود دادگاه پایان رسیدگی را اعلام و طی رای شماره --- - 1393/11/18 با شرح دعوای خواهان و درج اظهارات وکیل وی و احراز رابطه زوجیت استدلال میکند خواهان دلیلی بر عقیم بودن خوانده به دادگاه ارائه ننموده و طبق نظریه پزشکی قانونی به شماره 13879/20205 - مورخ 1393/11/15 - خوانده توانایی جنسی و مقاربت را دارد لکن از نظر توانائی بارور بودن با روشهای آزمایشگاهی (IVF) بارور محسوب میشود لذا دادگاه دعوای خواهان را محرز ندانسته و به استناد ماده 1257 قانون مدنی و قاعده فقهی « طلاق در ید مرد است » حکم به بطلان دعوای خواهان را صادر و اعلام میدارد پس از رای زوجه با وکالت آقای ن. ن. نسبت به آن تجدیدنظرخواهی میکند شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان خوزستان به موضوع رسیدگی و با توجه به مفاد گواهی پزشکی و اظهارات طرفین با رد اعتراض زوجه به استناد ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه تجدیدنظرخواسته را تایید مینماید. رای در تاریخ 1394/02/09 به وکیل زوجه ابلاغ و آقای ن. ن. به وکالت از زوجه در تاریخ 1394/02/30 نسبت به آن فرجام خواهی میکند که پرونده پس از انجام تبادل لوایح به دیوان عالی کشور ارسال و برای رسیدگی به این شعبه ارجاع میگردد لایحه فرجام خواه به هنگام قرائت گزارش و شور مطالعه خواهد گردید. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل است. پس از قرائت گزارش آقای قدرت اله طیبی عضو ممیز و اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای میدهد:

بر دادنامه صادره ایراد وارد است: یک: در بند 10 شرط عقدنامه زوج به همسرش وکالت میدهد در صورتی که پس از گذشت 5 سال زوجه از شوهرش جهت عقیم بودن یا عوارض جسمی دیگر زوج صاحب فرزند نشود زوجه حق دارد برای طلاق به دادگاه مراجعه نماید و از مدت ازدواج زوجین بیش از مدت مقرر زوجه باردار نشده است. پس از بررسی تخصصی از آقای ح. ی.، پزشک قانونی در تاریخ 1393/11/15 به دادگاه اعلام میکند نامبرده توانائی جنسی و مقاربت را دارد و لیکن از نظر باروری بودن با روشهای آزمایشگاهی (IVF) بارور محسوب میشود. اولا شرط مقرر بین زوجین شرط باروری زوج از طریق روش (IVF) مورد توافق زوجه نبوده و زوجه روش باروری را از طریق (IVF) را با زوج امضا نکرده است. ثانیا ظاهرا: روش باروری با (IVF) شیوه ای جدیدی است که سلول تخمک بالغ از زن گرفته و با اسپرم مرد در خارج از بدن لقاح میشود نتیجه آن برای بارداری طبیعی در رحم همان زن (زوجه) یا زن دیگر کاشته میشود و ممکن است زن باردار شود. و اقدامات فوق دارای مراحل متعدد پزشکی بوده و زوجه را در شرایط خاصی قرار میدهد که با توجه به متن شرط مقرر در سند ازدواج و مخالفت زوجه، برای فرجام خواه شرایطی از جهت سلامتی وی و آثار مترتب بر آن به زوجه تحمیل میشود و این تکلیف با توجه به مخالفت زوجه برای وی از جهت شرعی و قانونی تکلیف مالایطاق و تحمیلی بر زوجه میباشد دو: با توجه به مدافعات وکیل فرجام خواه اقتضاء داشت دادگاه با تعیین وقت دادرسی و دعوت اصحاب و استماع اظهارات آنان را به مرکز پزشکی مخصوص این امر معرفی و وضعیت آنان را با وصول نظریه بررسی و خطرات ناشی از آن رسیدگی آنگاه مبادرت به صدور رای نماید لذا رسیدگی را در وضعیت فعلی نارسا تشخیص و به استناد بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجام خواسته را به جهات فوق و مدافعات فرجام خواه نقض و پرونده برای رسیدگی مجدد به شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان خوزستان ارسال میدارد.

شعبه --- دیوانعالی کشور- رئیس و مستشار

قدرت اله طیبی - حیدرعلی حیدری