صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1401/05/06
برگزار شده توسط: استان کرمانشاه/ شهر هرسین
موضوع
تاثیر اطلاع زوجه از وضعیت مالی زوج در ارتباط با حق حبس
پرسش
آیا اطلاع زوجه از وضعیت مالی زوج تاثیری در حق حبس دارد؟
نظر هیات عالی
با این توضیح که پس از وقوع عقد نکاح و تعیین مهر بنا به تجویز ماده 1085 قانون مدنی که مقرر داشته: زن میتواند تا مهریه به او تسلیم نشده از ایفای وظایفی که در قبال شوهر دارد امتناع کند؛ مشروط بر اینکه مهر او حال باشد و این امتناع مسقط حق نفقه نخواهد بود. اطلاع زوجه از وضعیت مالی زوج تاثیری در حق حبس ندارد و موید این دیدگاه، رای وحدت رویه شماره 708 مورخ 1387/05/22 هیات عمومی دیوان عالی کشور میباشد.
نظر اتفاقی
در تمامی عقود رضایی که با توافق طرفین منعقد میشود، طرفین با توافق میتوانند آن را بر هم زده و حتی آثار آن را زایل کنند، اما انحلال زندگی مشترک یا همان نکاح، مستلزم پیروی از قواعد و تشریفاتی است که حکومت باهدف جلوگیری از متلاشی شدن خانوادهها آنها را وضع نموده است و حتی با انحلال نکاح، آثار به جای مانده از نکاح مانند انتساب فرزندان مشترک به والدین را نمیتوان از بین برد. بین مهریه و پیوند زناشویی رابطه علیت وجود ندارد و نباید عقد نکاح را با خرید و فروش یا سایر عقود معوض مقایسه کرد. کما اینکه قانونگذار در مواد 1081 و 1087 و 1100 قانون مدنی مقرراتی را پیشبینی کرده است که دلالت بر آن دارد که وضعیت مهریه ارتباطی با اصل نکاح و طلاق ندارد. بنابراین خانمی که اطلاع دارد خواستگار وی قادر به پرداخت مهریه نیست و با این وصف به عقد ازدواج وی درمیآید، نه تنها نمیتواند به لحاظ عدم قدرت و استطاعت زوج بر پرداخت مهریه تقاضای بطلان عقد (ماده 1081 قانون مدنی) را بنماید؛ بلکه مجاز به استفاده از حق حبس هم نیست و ازاینرو میبایست بلافاصله پس از عقد با درخواست زوج به ایفای وظایف زناشویی اقدام نماید وگرنه «ناشزه» محسوب خواهد شد.