صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1401/08/17
برگزار شده توسط: استان کردستان/ شهر سقز
موضوع
امکان تسری شرط داوری به شخص ذینفع ثالث
پرسش
قراردادی فیمابین شخص الف بهعنوان (موجر) و شخص (ب) بهعنوان مستاجر منعقد میگردد. در این قرارداد (شرط داوری) جهت حل اختلافات ناشی از قرارداد مذکور پیشبینی شده است. پدر شخص (الف) جهت تضمین خسارات وارده بر مورد اجاره و اجرای تعهدات ناشی از قرارداد اجاره، چکی از شخص مستاجر دریافت میکند و دست نوشتهای در این خصوص تنظیم و اشاره میگردد که «. .. این چک در وجه حامل در خصوص تضمین و اجرای تعهدات قرارداد اجاره مورخه. .. تحویل پدر موجر گردید.» حال پدر شخص موجر دادخواست مطالبه وجه چک را تقدیم و درخواست رسیدگی دارد. سوال اینکه؛ آیا چنین دعوایی قابل استماع میباشد؟ شرط داوری بین الف و ب قابل تسری به پدر شخص موجر میباشد یا خیر؟ آیا مطالبه وجه چک مستلزم اثبات تخلف مستاجر میباشد؟
نظر هیات عالی
توافق فیمابین پدر موجر با مستاجر قرارداد جداگانه بوده و هرچند پیرو قرارداد اصلی منعقد شده است ولی شرط داوری مندرج در قرارداد اصلی قابلیت تسری به توافق ثانوی را ندارد و در خصوص امکان مطالبه وجه چک قاعدتاً در صورت احراز تخلف مستاجر در چهارچوب توافق بهعمل آمده و اثبات آن، امکان مطالبه آن وجود دارد.
نظر اکثریت
در فرض سوال با توجه به اینکه پدر شخص موجر به عنوان قائممقام بوده؛ لذا رسید عادی تنظیمی فیمابین پدر شخص موجر و مستاجر به عنوان یک قرارداد تبعی محسوب و به عنوان متمم مشمول تعهد اصلی بوده است. نتیجتاً شرط داوری به ثالث قابل تسری است؛ همچنین با توجه به اینکه چک صادره از بابت تضمین اجرای تعهدات مستاجر بوده؛ لذا امکان مطالبه شخص ذینفع منوط به اثبات تخلف مستاجر از تعهدات قرارداد اصلی میباشد.
نظر اقلیت
با توجه به اینکه شرط داوری صرفاً در قرارداد اصلی بین موجر و مستاجر پیشبینی شده است و همچنین با توجه به ویژگی اسناد تجاری از جمله اصل استقلال امضائات و تعهدات ناشی از صدور اسناد تجاری از معامله اصلی، قابل تسری به ذینفع ثالث نبوده و امکان اقامه دعوا از بابت مطالبه وجه چک برای وی متصور نمیباشد.