قانون حاکم در تعیین مجازات معاونت

خلاصه جریان پرونده:

در تاریخ 98/9/9 یک فقره قتل عمد شخصی به هویت م. ح. پ. در *به دادسرای عمومی و انقلاب کاشان از سوی اگاهی گزارش می‌شود. حسب اقدامات پلیس اگاهی متهمین به قتل ا. ح. ع. و م. م. ف. به فوریت شناسایی و دستگیر می‌شوند از شاهد قتل خانم ه. ح. منشی دفتر مقتول م. ح. پ. تحقیق واقعه را چنین شرح داده است.طبق صحبت های روز قبل مقرر شد ساعت شش صبح دفتر بروم و کمی دفتر را تمیز کنم در مسیر حاجی م. ح. پ. مرا سوار کرد *من را پیاده کرد گفت برو دفتر من می روم سازمان* من کلید دفتر را داشتم درب اصلی را بازکردم به طرف راهرو رفتم دوتا اقا جلو دهان من را گرفتند خواستم داد بزنم با چاقو من را تهدید کردند. ترسیدم هیچ نگفتم من را روی صندلی نشاندند و دستم را به صندلی که نشسته بودند بستند و با چسب جلو دهانم را بستند التماس می کردم گفتند با تو کاری نداریم ولی اگر سر و صدا کنی می کشیمت نیم ساعت گذشت حاجی ح. پ. درب اسانسور را بازکرد توی راهرو انگار جلو دهانش را گرفته بودند نمی توانست داد بزند حاجی تقلا می کرد من گریه می کردم یک چیزی جلو دهانش گرفته بودند با کپسول اتش نشانی به کمرش و سرش زدند حاجی بیهوش شد قبل از بیهوشی در حالی که ضرباتی به هم میزدند گفت از من چه می خواهید بعد هم که بیهوش شد کلید ها را برداشتند یکی از انها از دفتر بیرون رفت انگار به سمت خانه حاجی رفت از من سوال کرد گاو صندوق کجاست اینجا پول داره گفتم حاجی نه در دفتر پول داره و نه در خانه گفت می دانیم هزار سکه تو خونه داره و مطالبی در خصوص اختلافات مقتول با اشخاص بیان داشته از ان جمله به اختلاف مقتول با م. و. اشاره می کند. در اگاهی از م. و. تحقیق ضمن بیان مراودات مالی و اختلاف مالی با مقتول اظهار داشته هیچ گونه تهدیدی نسبت به متوفی نداشته م. ن. نوه خواهر متوفی اظهار داشته نامبرده متوفی ح. پ. به من می گفت همانطور که اقای و. ن. بخود اجازه داده جعل امضای وی انهم میلیاردی انجام دهد همانطور هم به خود اجازه می دهد که قصد تعرض به جان ایشان را داشته باشد. پلیس با بازبینی فیلم ها و دوربین های مدار بسته رفت وامدمتهمین و مقتول را در محل حادثه کنترل و همچنین مراجعه متهمین به قتل را به خانه مقتول و چگونگی حمل سنگ فرزبه داخل خانه مقتول با رد زنی و ردیابی و بهره گیری از سیستم های کشف علمی و اطلاعاتی با استفاده از منابع و مخبرین عاملین به قتل را به هویت ا. ح. ع. ب. و م. م. ف. بیدگلی اهل و ساکن *شناسایی و دستگیر می نماید. در بدو دستگیری ا. ح. ع. ب. به جرم خود در مورد قتل مهندس ح. پ. با همدسی م. م. و تحریک و تطمیع و تسهیل قتل توسط م. و. ن. که اختلاف مالی با مقتول داشته اعتراف نموده متهمین دستگیر شده اقرار به حضور در محل کار مقتول و بستن منشی دفتر و همچنین برداشتن و بردن کلید های منزل به وسیله عربی و سرقت برخی اقلام از داخل گاو صندوق منزل و همچنین برداشتن دفتر مقتول و تحویل اقلام مسروقه به اقای و. ن. اعتراف کرده اند اما متهم ردیف سوم منکر ارتباط با موضوع قتل عمدی و سرقت مسلحانه مدارک بوده و تحریک و ترغیب متهمین را جهت جرایم مذکورانکار نموده است.و تحویل گرفتن اموال مسروقه را هم رد کرده است.متهمین به قتل و سرقت، تهیه اتر، طناب و دستگاه سنگ فرز برای بریدن دیواره گاو صندوق به اقای و. ن. منتسب نموده و در رای دادگاه چنین امده است.هر چند متهمین ردیف اول و دوم اقرار نموده اندکه قصد قتل در بین نبوده و انگیزه انان از اقدامات مجرمانه صرفا سرقت از منزل مقتول بوده که بنا به پیشنهاد م. و. ن. مدارک را تحویل وی دهند در رای صادره همچنین از قول م. امده است.که و. ن. یک بار به من گفت برو ح. پ. را بکش که من گفتم نه مدتها قبل می گفت اگر پایش رسید ح. پ. را بکشید ولی شب قبل از واقعه این حرف را نزد و همچنین از قول مباشر قتل ا. ح. ع. ب. امده است.یک نفر را پیدا کنیم که م. ح. پ. را سربه نیست کند و اسلحه کلاش وکلت دارم. اگر حین سرقت می خواهی بتو بدهم من قبول نکردم. پس از انجام تحقیقات وجری تشریفات شعبه سازمان* به اتهام هر سه متهم 1- ا. ح. ع. ب. فرزند ع. به اتهام مباشرت در قتل عمدی مرحوم ح. پ. از طریق ایراد ضرب و جرح عمدی و سرقت مسلحانه با چاقو و مقرون به ازار و اذیت سرقت دسته کلید در محل درگیری و سپس سرقت مدارک و یک کاسه عتیقه از منزل وی و تهدید با چاقو نسبت به خانم ح. 2- اقای م. م. ف. ب. دایر بر معاونت در قتل عمدی از طریق تسهیل در وقوع جرم معاونت در سرقت مسلحانه مقرون به ازار 3- اقای م. و. ن. فرزند ی. دایر بر معاونت در قتل عمدی و معاونت در سرقت مسلحانه مقرون به ازار و اذیت رسیدگی و اتهام هر سه متهم را محرز دانسته به استناد مواد 16- 17- 18- 19- 126- 127- 134- 160- 164- 174- 211- 289- 290- 299- 351- 381- 417- 648- 709- 714 متهم ردیف اول ا. ح. ع. ب. از حیث قتل عمدی به قصاص نفس و از حیث ایراد ضرب و جرح به پرداخت دیه و از حیث سرقت مسلحانه به ده سال حبس و74 ضربه شلاق تعزیری و از حیث تهدید با چاقو به دو سال حبس تعزیری و 74 ضربه شلاق متهم ردیف دوم اقای م. م. ف. ب. به لحاظ معاونت در قتل عمدی به تحمل 25 سال حبس تعزیری و از جهت ارتکاب در سرقت مسلحانه مقرون به ازار و اذیت به تحمل دوسال حبس و 74 ضربه شلاق و از جهت معاونت در سرقت مسلحانه مقرون به ازار و اذیت به تحمل پنج سال حبس تعزیری و سی ضربه شلاق متهم ردیف سوم اقای م. و. ن. از حیث معاونت در قتل به تحمل 25 سال حبس و به جهت معاونت در سرقت مسلحانه به تحمل پنج سال حبس و سی ضربه شلاق و از حیث قبول مال مسروقه به تحمل سه سال حبس تعزیری و 74 ضربه شلاق محکوم نموده است. رای صادره پس از فرجام خواهی محکومین فوق الذکر در شعبه 31 دیوان عالی کشور ابرام گردیده و درحال اجرا می‌باشد. وکیل م. و. ن. محکوم علیه ردیف سوم اقای دکتر ب. ش. طی لایحه مبسوط و مفصل با ارایه 9 سند که ادعای جدید بودن انها را نموده است.نسبت به دادنامه شماره 0370500309 صادره از شعبه سازمان* و رای شماره 0000060863 مورخ 1400/01/31 صادره از شعبه 31 دیوان عالی کشور در ابرام رای مذکور تقاضای اعاده دادرسی نموده است. متقاضی اعاده دادرسی همچنین به عدم وحدت قصد بین متهمین ردیف اول و دوم و متهم ردیف سوم عدم تناسب مجازات و عدم رعایت تبصره ماده 126 قانون مجازات اسلامی بر لزوم محکومیت معاون به جرم خفیف تر استنادکرده است.لایحه وکیل محکوم علیه و نامه م. م. ف. (محکوم علیه پرونده) که هنگام شور ملاحظه خواهد شد.

هیات شعبه پس از مداقه در اوراق پرونده مطالعه لایحه دفاعی وکیل مستدعی اعاده دادرسی و استماع گزارش عضو ممیز مشاوره نموده و چنین رای می دهد:

رای

درخواست اعاده دادرسی م. و. ن. با وکالت اقای ب. ش. نسبت به رای شماره 70370500309 مورخ 99/12/2 صادره از شعبه سازمان* و رای شماره 0000060863 صادره از شعبه 31 دیوان عالی کشور در ابرام رای مذکور با توجه به محتویات پرونده فاعل اصلی قتل عمد ا. ح. ع. صراحتا اقرار نموده انگیزه انان از اقدامات مجرمانه صرفا سرقت کلید منزل مقتول و اموال منزل وی بوده تا مدارک را تحویل م. و. ن. بدهند و با التفات به اینکه متهمین به قتل در حالی که وارد محل کار مقتول شده اند که هیچ سلاح کشنده (اعم از سرد و گرم) همراه نداشته اند. حتی تصور درگیری از سوی مقتول را هم نمی دادند که ناگزیر شده اند در حین درگیری برای ضربه زدن به مقتول از کپسول های اتش نشانی که در محل موجود بوده استفاده نمایند همچنین همراه داشتن اتر (ماده بیهوش کننده) برای بیهوش نمودن مجنی علیه و ریسمان و چسب برای بستن دستان و دهان مقتول که به کار رفته موید این امر است.متهمین برای سرقت دسته کلید و محتویات گاو صندوق وارد محل کار مقتول شده اند مضافا به اینکه م. م. متهم به معاونت در قتل و متهم به سرقت مسلحانه مقرون به ازار در دادگاه اظهار داشته که و. ن. به من گفت برو ح. پ. را بکش من گفتم نه این حرفها را قبلا گفته بودن ولی ان شب چیزی نگفت این اظهارات مستند حکم دادگاه قرار گرفته همچنین مباشر قتل ا. ح. ع. ب. به نقل قول از م. و. ن. بیان داشته اسلحه کلاش و کلت دارم. اگر در حین سرقت می خواهی بتو بدهم من قبول نکردم م. م. ف. از زندان نامه ای به عنوان دیوان عالی کشور نوشته و سوگند یاد کرده است.که م. و. ن. در مورد قتل و سرقت مسلحانه هیچ حرفی به او نزده و هیچ وعده ای به او نداده مدعی شده که این مطالب را در اخرین دفاع در دادگاه هم بیان داشته علیهذا با توجه به مراتب فوق الذکر وحدت قصد بین فاعل اصلی جرم قتل و معاون جرم قتل (مستدعی اعاده دادرسی) در مورد قتل عمد احراز نمی گردد. بویژه اینکه نامبرده با متهمین مزبور همراه نبوده و با توجه به تبصره ذیل ماده 127 قانون مجازات اسلامی در صورتی که فاعل اصلی جرمی شدیدتر از انچه مقصود معاون بوده است.مرتکب شود. معاون جرم به مجازات جرم اخف محکوم می‌شود. در مانحن فیه سرقت مسلحانه مقرون به ازار جرم اخف محسوب می‌شود. و محکومیت م. و. مستدعی اعاده دادرسی به جرم معاونت در قتل بیش از مجازات قانونی و برخلاف نص قانون می‌باشد. لذا تقاضای اعاده دادرسی نامبرده قابل پذیرش و بر بند چ ماده 474 قانون ایین دادرسی کیفری منطبق است.به استناد ماده 476 همین قانون ضمن تجویز اعاده دادرسی رسیدگی به موضوع به شعبه دیگردادگاه کیفری یک *ارجاع می‌گردد.

شعبه اول دیوان عالی کشور

رئیس: س. ا. م. م. عضو معاون: س. ا. ه. ا. ز.